Uit dialectonderzoek blijkt dat de streektalen en dialecten die in Nederland gesproken worden steeds meer lijken op het Standaardnederlands, zelfs als de dialecten van een andere taal zijn dan het Nederlands (bijvoorbeeld het Fries of Nedersaksisch). Dit komt voornamelijk doordat de meer gestandaardiseerde vorm van het Nederlands overal wordt gesproken. Maar wat kenmerkt eigenlijk dit ‘standaard’ Nederlands, en hoe klinkt het?
Dit zijn de vragen waar onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen en de Fryske Akademy zich over buigen. De antwoorden op deze vragen dienen als hulpmiddel bij hedendaags dialectonderzoek, maar zijn interessante gespreksstof voor alle sprekers van het Nederlands. Het mooie aan deze vragen is dat de antwoorden tevens door de sprekers bepaald worden, want net als bij de dialecten is de uitspraak van het Standaardnederlands altijd in beweging.
Helpt u ons verder met dit onderzoek? We hebben een vragenlijst van ongeveer 15 minuten ontworpen, waarin we geluidsfragmenten presenteren van Nederlandse sprekers. U kunt aangeven welke fragmenten u het meest ‘standaard’ vindt klinken en op basis waarvan u dit heeft bepaald. Hierdoor hopen wij uiteindelijk te kunnen bepalen wat kenmerkend is voor het Standaardnederlands. De vragenlijst kan zowel op de computer als de telefoon worden uitgevoerd, zolang u de fragmenten goed kunt horen (dus bij voorkeur met een koptelefoon of oortjes). De link naar de vragenlijst is: https://rug.eu.qualtrics.com/jfe/form/SV_37uTx3UOhjqhwQ6.
De voorlopige resultaten van dit onderzoek zullen tegen het einde van dit jaar samengevat worden op de website van Neerlandistiek en de website van promovendus Raoul Buurke (https://raoulbuurke.nl/). Hartelijk bedankt voor uw deelname!
Raoul Buurke (Rijksuniversiteit Groningen)
Wilbert Heeringa (Fryske Akademy)
Remco Knooihuizen (Rijksuniversiteit Groningen)
Martijn Wieling (Rijksuniversiteit Groningen)
Ik wilde deze vragenlijst invullen, maar botste bij de vragen naar het opleidingsniveau op een probleem. De vermelde opleidingsniveaus bestaan wel in Nederland maar niet in Vlaanderen. Daarom zou ik graag willen weten of deze vragenlijst alleen bedoeld is voor Nederlands of ook voor Nederlandstalige Belgen. Als dat laatste het geval is, moeten de vragen over opleidingsniveau aangevuld worden.
Ik ben hier zelf erg nieuwsgierig naar omdat ik ervan uitga dat het oordeel over welke uitspraakvariëteit als Standaardnederlands geldt heel anders is in beide landen. Ik weet niet of er in deze vragenlijst fragmenten uit het hele taalgebied aangeboden worden, maar het lijkt me wel goed om dat ook in het begin duidelijk te maken.
We zijn inderdaad vergeten om de Vlaamse equivalenten van het Nederlandse onderwijs op te nemen. We kunnen niet meer meer opties toevoegen aan de vragenlijst, helaas, maar we hebben wel de informatie bij de vraag bijgewerkt. In de vraagstelling staat nu dat Vlamingers het beste equivalent van het Nederlandse opleidingsniveau moeten selecteren bij de vraag.
Verder hebben we alleen sprekers uit Nederland in de vragenlijst zitten, omdat we ons bewust zijn van de merkbare verschillen tussen het Vlaams en het Nederlands. We zijn voor dit onderzoek specifiek geïnteresseerd in het Standaardnederlands in Nederland, al is het voor toekomstig onderzoek zeker interessant om dit ook te onderzoeken voor het Vlaams. Bedankt voor de tips!
Vlamingers?
Dat is nieuw voor mij!
Excuus, ik bedoelde natuurlijk Vlamingen.