De AVT/Anéla-dissertatieprijs voor het beste taalkundige proefschrift van het afgelopen jaar is gewonnen door Suzanne Bogaerds-Hazenberg, voor haar proefschrift over basisschoolonderwijs in tekststructuren. De LOT populariseringsprijs 2024, voor een wetenschapscommunicatieproject op het gebied van de taalwetenschap, gaat naar een lespakket en een escapegame binnen de website “Stemmen van Afrika”.

De AVT/Anéla-dissertatieprijs wordt jaarlijks uitgereikt aan de auteur van het beste taalwetenschappelijke proefschrift dat het afgelopen jaar aan een Nederlandse universiteit is verdedigd. Suzanne Bogaerds-Hazenberg (Radboud Universiteit) won de prijs voor haar proefschrift Text structure instruction in Dutch primary education: Building bridges between research and practice. Door middel van verschillende soorten analyses laat Suzanne Bogaerds-Hazenberg zien dat expliciete instructie over de structuur van teksten een positieve invloed kan hebben op het leesbegrip van basisschoolleerlingen. Bovendien heeft ze zelf een lesmethode ontwikkeld die leerkrachten kan helpen de lees- en schrijfvaardigheid van hun leerlingen te vergroten. De jury was onder de indruk van deze combinatie van studies en vond het onderzoek zowel vernieuwend als actueel.

De LOT populariseringsprijs gaat elk jaar naar een project dat taalkundige expertise voor een breed publiek toegankelijk maakt. In even jaren gaat de prijs naar een al gerealiseerd of gepubliceerd project. Dit jaar is dat een lespakket (van Maarten Mous, Hilde Gunnink, Iris Kruijsdijk en Hanny Gijsman) en een escapegame (van Laura Minderaa, Jenneke van der Wal en Anders Lind) binnen de website Stemmen van Afrika. Het doel van deze website is om kinderen en volwassenen kennis te laten maken met de talen die gesproken worden in Afrika. Met de toevoeging van het lespakket en de escapegame kunnen kinderen nu ook puzzelen met taalstructuren en zo spelenderwijs leren over de taalwetenschap. De jury roemt de reikwijdte van het project en vindt het een positieve impuls voor het taalonderwijs. De escapegame noemt de jury verder een “originele en prikkelende vorm om taalwetenschap te populariseren”.

De prijzen werden uitgereikt aan het eind van de Grote Taaldag, de jaarlijkse conferentie van de drie grote taalkundige organisaties die Nederland rijk is: Anéla (de Nederlandse Vereniging voor Toegepaste Taalwetenschap), AVT (de Algemene Vereniging voor Taalwetenschap) en LOT (de Landelijke Onderzoeksschool Taalwetenschap). Ondanks dat de inschrijftarieven dit jaar voor het eerst in lange tijd iets verhoogd waren was de dag met ongeveer 160 bezoekers net zo goed bezocht als vorig jaar.

Tijdens deze editie van de Grote Taaldag werden meer dan 70 presentaties gegeven, die samen het gehele vakgebied omvatten. Aan het begin van de dag werd ook het gloednieuwe tijdschrift Nota Bene gepresenteerd, een samenwerking tussen de Nederlandse AVT en de Belgische Kring voor Linguïstiek (BKL). Dit internationale tijdschrift wordt het nieuwe uitstalraam voor het meest recente taalwetenschappelijke onderzoek uit Nederland en België. Het thema van Nederlands-Belgische samenwerking kwam ook tot uitdrukking in de keynote-lezing van Joana Duarte en Orhan Agirdag, die een lans braken voor meer meertaligheid in Nederlandse en Vlaamse klaslokalen.

Op het Taalgala werden ook de vruchten geplukt van het vorige Taalgala: de winnaars van de LOT-populariseringsprijs van vorig jaar, Margot van den Berg, Jeroen van Ravenhorst en Fresco Sam-sin, presenteerden de voortgang van hun met het prijzengeld ondersteunde project Een schip vol woorden: Sporen van Afrika in het Sranantongo. Daarnaast werden de winnaars van de tijdens het vorige Taalgala gelanceerde Grotevragenprijs nog even in het zonnetje gezet. Hun winnende essays, over taaldiversiteit, AI en interactie met niet-menselijke wezens, zullen voor de komende jaren de agenda van de taalwetenschap mede vormgeven.