De komst van vluchtelingen en migranten naar Nederland en België heeft de literatuur in diverse opzichten verrijkt. Door te putten uit zeer uiteenlopende literaire tradities is de Nederlandse literatuur kleurrijker geworden. Veel literair werk van nieuwe Nederlanders biedt ongekende mogelijkheden om met andere ogen naar onze samenleving te kijken. 

In het overzicht Vluchtelingen, migranten & de multiculturele samenleving in de Nederlandse & Vlaamse literatuur wordt naast fictie over (aspecten van) de multiculturele samenleving literair werk van (met name) de eerste en tweede generatie nieuwkomers aangeduid. Daarbij gaat het vooral om publicaties vanaf 1990. Verder is een keuze uit de beschikbare essays, interviewbundels en andere publicaties vermeld. Ook een selectie uit de secundaire literatuur en enkele bibliografische overzichten ontbreken niet. 

In Het verhaal van vluchtelingen en migranten in Nederland & België zijn publicaties vermeld waarbij het verhaal van vluchtelingen & migranten (eerste & tweede generatie) vanuit een persoonlijk en / of familie-perspectief wordt verteld. Daarbij gaat het zowel om de afgelopen decennia verschenen autobiografieën, dagboeken, literaire non-fictie als om (auto-) biografisch geïnspireerde romans en verhalenbundels.  

Van auteurs als Adriaan van Dis, Alfred Birney of Anil Ramdas zijn in beide overzichten alleen enkele publicaties opgenomen over migratie of vluchtelingen in het algemeen. Post-koloniale publicaties van auteurs met een Indische, Molukse, Surinaamse of Antilliaanse achtergrond verdienen een apart bestand. Dat geldt ook voor poëzie van vluchtelingen en migranten. Over vluchtelingen & migranten & diversiteit in kinderboeken en jeugdliteratuur verscheen op 25 september 2024 een overzicht op Neerlandistiek.  

Erik van den Bergh, samensteller van dit overzicht, stelt aanvullingen, correcties en commentaar op dit overzicht zeer op prijs. Email: evdbergh@ziggo.nl.