Cécile de Morrée van de afdeling Nederlandse Taal en Cultuur van de Radboud Universiteit krijgt een Starting Grant van de European Research Council (ERC) – een subsidie van ongeveer 1,5 miljoen euro, waarmee ze haar eigen onderzoeksgroep kan vormen en haar onderzoek kan uitbreiden.

Het project van De Morrée onderzoekt het thema seksuele toestemming in Europese verhalende tradities zoals weergegeven in laatmiddeleeuwse liedteksten (ca. 1300-1550). Het onderzoekt de nieuwe en empowerende verhalen die werden verteld om gesprekken over toestemming op gang te brengen. Aangezien liederen deel uitmaakten van de orale cultuur, circuleerden onder verschillende sociale klassen en een stem gaven aan hedendaagse opvattingen over maatschappelijke aangelegenheden, bieden ze een onmisbare toegangspoort tot het middeleeuwse begrip van dit tijdloze onderwerp.

Het project zal methodologische innovatie tot stand brengen door seksuele toestemming (niet: dwang of gedwongen seks) als belangrijkste lens voor analyse te nemen. Door een op toestemming gebaseerde benadering van historische literatuur te introduceren, zal CONSENT toestemming als een rijk middeleeuws literair thema laten zien en onderzoeken hoe liedteksten middeleeuwse mensen hielpen om positieve scenario’s voor gedrag in seksuele relaties te verkennen. Deze doelstellingen zijn cruciaal om eerdere wetenschappelijke studies, die zich vooral richtten op middeleeuwse verhalen over verkrachting, in evenwicht te brengen.

CONSENT stelt echter dat de huidige maatschappelijke debatten een ander, positiever perspectief vragen, waarbij een op toestemming gericht deel van de laatmiddeleeuwse cultuur wordt ontrafeld. Ten eerste zal CONSENT nagaan waar liedteksten met toestemming als thema circuleerden. Hoewel liederen met verkrachting als thema in heel Zuid-Europa, Frankrijk en Engeland in bloei leken te zijn, zal CONSENT de aandacht verleggen naar Germaanse tradities, in de veronderstelling dat deze een sterkere stem geven aan toestemming.

Ten tweede zal CONSENT analyseren hoe deze liedteksten ideeën over seksuele toestemming en wederkerigheid weergeven, door een nieuwe methode van close reading toe te passen die de raakvlakken tussen gender, sociale status en narratieve ruimte bestudeert. Het project veronderstelt dat middeleeuwse songteksten herkenbare narratieve patronen gebruikten om seksuele toestemming uit te drukken en verkrachtingsverhalen te weerleggen en te destabiliseren.

Ten derde onderzoekt CONSENT waarom deze liederen werden verzameld en gezongen, in de veronderstelling dat toestemmingsverhalen in liederen de zeggenschap van vrouwen op seksueel gebied bevorderden door wederkerigheid en gelijkheid te stimuleren.

ERC Starting Grants worden jaarlijks toegekend aan getalenteerde jonge wetenschappers met meer dan twee maar minder dan zeven jaar ervaring sinds het behalen van hun doctoraat.