De hoofdpersoon Ere Falso uit het korte verhaal Drink uit mij kon niet helder zien wat zich in de ogen van de vrouw afspeelde. Hij zag, op armlengte, leegte in haar ogen. Dieper kijkend een onmetelijk oord en dromend: zij zo groot als een zandkorrel die het heelal ontspant. Oerknal? Het ontmoedigt hem niet - eindelijk zag hij de werkelijke werkelijkheid, hoe driedimensionaal er … [Lees meer...] overMaria Barnas
Sandrine Verstraete
Het lichaam is een omhulsel met ontelbare gangen, kamers en deuren: op een kier, half open, gesloten zonder slot. Er is één kamer Paradiso groter dan het huis, en als je die binnengaat spreek of schrijf dan niet, anders kantelt alles; de zandloper wordt omgedraaid, dan ga je achterwaarts in de handen van de man met artrose. Het hemelse binnenbrein is allesomvattend en kent geen … [Lees meer...] overSandrine Verstraete
Ester Naomi Perquin
De Spaans-Catalaanse schrijver Pau schreef: “Schrijvers die hun persoonlijke leven, hun gewone leven tijdens een interview in de etalage zetten om hun schrijfsel uit te leggen, maar daarna bangpoeper roepen dat hun boek fictie is en het gevaar willen ontlopen dat ze überhaupt herkend worden in hun druksels. Je moet jezelf uit elk gedicht poetsen; afwezig zijn. Verstop je, want … [Lees meer...] overEster Naomi Perquin
Geerten Meijsing
Blindzicht is het schrijven waarbij de schrijver naar zijn tekst kijkt zonder te zien wat hij zelf ziet, maar alleen wat een ander moet zien. Is dit retorisch? Retorica heeft geleid tot oorlogen, gevangenissen en emotionele onderdrukking. Had Umwertung aller Werte niet een ander doel? Niet de emotionele beleving, maar de feiten, enkel de werkelijke werkelijkheid? Emotionele … [Lees meer...] overGeerten Meijsing
Etty Hillesum
Mevrouw Etty Hillesum, Mijn moeder (1912 - 1986) vertelde mij vanaf mijn zesde over een ontmoeting die zij met u had en die een grote indruk op haar maakte. Dat was vóór de oorlog, ergens in een café naast het Concertgebouw. Als kind luisterde ik niet echt naar het verhaal van mijn moeder. Nu ik erbij stilsta, heb ik een tekening van u gemaakt. Ik moest … [Lees meer...] overEtty Hillesum
Ivo Michiels
Tot rood voor ogen stond. Pluk een zin, woorden uit een boek. Zinnen en woorden en maak een boeket. Herhaal en herhaal en luister naar de kleuren van de woorden. Steel, woorden capillaire woorden tegen de zwaartekracht in, naar het licht. Bevelen! Ik ben bang voor bevelen, de aantrekkingskracht van bevelen. Met het rood voor ogen ga ik naar het licht. De stof, door het woord … [Lees meer...] overIvo Michiels
Astrid Roemer
Land waar je vandaan komt. Desi. Haat is fadenscheinig zegt ze, het ik zonder bloed, ze zegt zonder ziel, ze zegt geen doel, gemaakt door spiraal van leven, ze begrijpt alles: wortoe d'e tan abra. Dit is het 131e schrijversportret van Robert Kruzdlo op Neerlandistiek. … [Lees meer...] overAstrid Roemer
Portret: Yasmin Namavar
De mens is het gemiste woord. (Jambisch.) De mens heeft geen ziel, geest, zelf, ik en geen harde kern waarop hij zijn hoofd kan leggen. De mens is geen syntaxis van afgesproken verbindingen. De mens is het gemiste woord. Het woord is mens geworden - dat is een leugen. De mens heeft zichzelf in taal gegoten. Hij vervalt in leugens en bedrog en probeert een vinger achter het … [Lees meer...] overPortret: Yasmin Namavar
Portret: Frits Spits
Taalstaat. Vanuit de delta van het binnenbrein, is de mond een oneindig ritmisch beweeglijk klanklichaam met een nog nimmer fabelachtig onontgonnen symfonie van accenten, ruis en stiltes…, tongslagen-geluiden, met een subliem eigen beleving van een werkelijkheid. De scheppende mond grijpt overal in, plaagt. Taalplattegronden verdwalen in Van Dale, vernieuwt zij zich generaties … [Lees meer...] overPortret: Frits Spits
Leonard Nolens (1947-2025)
Twist. Het zijn alleen woorden. Twist. Er is in mij een frivoliteit, een lichtzinnigheid die nooit aan bod komt in wat ik schrijf, alsof ze bijkomstig zou zijn in mijn dagelijks bestaan. Maar ze is fundamenteel! Ze schenkt me zeldzame momenten van geluk, roes, vergetelheid. Waarom schrijf ik er nooit over? Omdat geluk niet interessant is? Twist. Maar zij, de muze is mijn … [Lees meer...] overLeonard Nolens (1947-2025)
Donker zeilend schip
Portret van Herman Gorter dreef de zee verbrak de zee achter in zee werd de zee zo de zee was de zee elven de zee het zeegelaat het zeegezicht tuin de zee een zeegod strand de zee werd in zee tussen zee vluchten de zee op de zee toneel de zee uit zee bui zeeschuim de zeezoom de zee werd dreef in zee ’t zeepsopbellen blijft de zee de avondzee wel van de zee ligt de zee een … [Lees meer...] overDonker zeilend schip
Kees ’t Hart en S. Vestdijk
Elke schrijver heeft een voorganger die als een onuitwisbare stempel, én als een blinddoek werkt. Hij kijkt in zijn binnenbrein zonder zijn ogen te gebruiken. De fantasie als blindzicht vliegt alle kanten op. Hij blijft doof voor de buitenwereld. De schrijver hoort een machtige inwendige stem die hem vertelt dat alles fictie is. Net als Pinocchio raakt de schrijver verstrikt … [Lees meer...] overKees ’t Hart en S. Vestdijk
Peter Buwalda
Eliot Weinberger schreef, al ben ik er niet zeker van: "I have no interest in first-person investigation; I've never found myself interesting." Het absurde is dat een schrijver zijn ‘innerlijke werkelijkheid haat' en door zijn werk - zitvlees - verder afdrijft van zijn binnenbrein, de gedaante aanneemt van een overlevende die geen deel uitmaakt van de … [Lees meer...] overPeter Buwalda
Marcel Möring
Onder de tafel was voor mij als jonge schrijver mijn huis. De pointe, het hoogtepunt van mijn zoektocht, begon achter het afhangende tafelkleed. De mens heeft daarna geen woonplaats anders dan te midden van andere mensen, die, rond de tafel kletsend, het proces van entropie versnellen en zo het einde van de wereld in hun gesprekken opnemen. Dat de wanorde van een … [Lees meer...] overMarcel Möring
Martin Rombouts
Martin Rombouts: Elke recensent heeft moeite met mijn Boek 1. Misschien omdat ik eigenlijk niets verstandelijks over mezelf wil vertellen, maar mijn buik laat spreken! Wat mijn buik wil, is niet in taal uit te leggen; ik denk onder het schrijven aan de lezer en tegelijkertijd speel ik met taal! De lezer krijgt tijdens het lezen moeite met het kortetermijngeheugen. Taal is … [Lees meer...] overMartin Rombouts
Vonne van der Meer
Uw wil geschiedde. Soms gaat schrijven als een uurwerk precies. Vonne van der Meer: Ik zag wat ik wilde zien. Al schrijvend leer ik mijn eigen gevoelens begrijpen. ‘Ik schrijf niet iets van me af, maar naar me toe en alle personen blaas ik het leven en gedachten in’. Soms is schrijven dwangmatig een onstilbare honger naar verhalen, als een vodun, die het middelpunt zoekt. De … [Lees meer...] overVonne van der Meer
Rogi Wieg
Toen Wim Brands aan Rogi Wieg (21 augustus 1962 – 15 juli 2015) vlak voor zijn zelfgekozen dood een goede vraag over zijn dichterswerk stelde veranderde Rogi's gelaat. Smalend keek hij Wim aan met twee totaal verschillende ogen. Had hij ook twee verschillende ’binnenbreinogen’, vroeg ik mij af. Het ene oog ziet Wim Brand die een vraag stelde, terwijl het andere oog naar binnen … [Lees meer...] overRogi Wieg
Anton van Duinkerken en Joseph Roth
In memoriam Amici Joseph Roth Stralend van trots zullen later mijn kind'ren hun kind'ren verhalen:Vader heeft Joseph Roth nog gekend, en zij twee waren vrienden,Kwamen bijeen en vervloekten in hun verschillende talenDe slechtheid van hun ontluisterden tijd, wiens geest zij niet dienden. Vraagt er dan een: ‘Joseph Roth nog gekend? dien aangrijpenden schrijver?Zegt ons, hoe … [Lees meer...] overAnton van Duinkerken en Joseph Roth
Jules Deelder
De dood is hier/De dood is daar/De dood is ver/De dood is na Is dit een egofonisch gedicht!? Egofoon is een kunstwerkje door Jules Deelder gemaakt. Een bakelieten doosje met daarin een bakelietspreekstuk van een bakelietentelefoon: kan je alles in lullen. Geeft geen antwoord. En wat belangrijker is: spreekt niet tegen. Deelder beschouwde de egofoon als een object waarin hij … [Lees meer...] overJules Deelder
Lieke Marsman
Lieke Marsman: Een boek achterstevoren lezen tot je een kruisje tegenkomt, dat, bij de allermooiste zin staat, en brengt haar naar een tijd dat alles nog goed was. Er is een discrepantie tussen wat ik in mijzelf ben en wat ik aan de wereld laat zien. Het allerfijnste is, als ik wakker word en nog niet hoef op te staan; het leven achterwaarts leven. Terug naar de boom des … [Lees meer...] overLieke Marsman
Anja Meulenbelt
Verwarring zaaien kan heilzaam en scheppend zijn. Vooral in de strijd tegen oude regels, die meestal in het nadeel van de vrouw zijn, wil winnen. In de tijd dat de vrouwelijke seksualiteit uit de taboesfeer werd gehaald, lagen de intimiteiten op straat en zelfs de vrouwenbuik had een stem gekregen: baas in eigen buik. Alles werd zegbaar, moest, de schaamte voorbij van Anja … [Lees meer...] overAnja Meulenbelt
Charlotte Mutsaers op haar paard
Mensen hebben nog steeds een dierenbrein, het oudste deel van het menselijke brein met dezelfde fundamentele principes als andere diersoorten, de hersenstam. Waar onze oren zitten zaten ooit de kieuwen van een vis. Een diergerichte benadering in de literatuur zoals bij Kafka, vegetariër, die mensen in dieren liet veranderen, een advocaat die ooit een paard was, neemt … [Lees meer...] overCharlotte Mutsaers op haar paard
C.O. Jellema (1936-2003)
Als dichter leef je tussen twee werelden: het binnenbrein en buitenbrein. De geest en het zintuiglijke. Hoe zintuiglijk is ook het binnenbrein? Je ziet en hoort in je dromen: Vriend, ge hebt mij geroepen? / Waarom ben ik dan wakker? / ge hebt mij niet aangeraakt? / Waarom ben ik dan in de war? De innerlijke gespletenheid van de dichter, het dualisme, daar heeft hij baat bij. … [Lees meer...] overC.O. Jellema (1936-2003)
Safae el Khanoussi
Eh, e verhalen vertellen. Dronken, stoned, snuivend, knieën die elkaar vinden in het onderlijfmiddengebied, schaarbeweging, eh, uithijgen als een stier, e dan een douche. Ik houw van je eh, mijn gedachten kan ik niet afronden eh, eh help mij. Mijn boek gaat over Europa. De stier en ik. Niemand rond iets af dan met eh. Repeterend kom je een eind. Veel aan gedacht, veel eh en … [Lees meer...] overSafae el Khanoussi
Frida Vogels
De enige die van mij hield was de poes. Ziek en met haar laatste krachten verliet ze het huis en kwam toch terug. Ik heb haar zien sterven. Wat een mens mist, is een poezenluikje. Daarom gaat het vaak mis tussen mensen en is de muziek de enige een troost. Schrijven is muziek maken, muziek spelen is schrijven. De poes, daar werd ik vrolijk van. … [Lees meer...] overFrida Vogels
