Gert de Jager Merkwaardig in Geschiedenis van de moderne Nederlandse literatuur van Thomas Vaessens is dat er iets ontbreekt wat doet denken aan zijn framebegrip en in de jaren tachtig furore maakte in de literatuurwetenschap: het concept literatuuropvatting. Het werd min of meer gelijktijdig geïntroduceerd door J.J. Oversteegen en Hugo Verdaasdonk - door de eerste in zijn … [Lees meer...] overRealistisch frame (slot)

 Gert de JagerTwee soorten lezers. De lezers van literatuur die in de afgelopen tweehonderd jaar bij hun lectuur in totaal vijf frames hebben ingezet: historische lezers. En de lezers tot wie Thomas Vaessens zich richt in Geschiedenis van de moderne Nederlandse literatuur en die de frames kunnen gebruiken als ‘productieve leesstrategie’. Die laatste lezers, door Vaessens … [Lees meer...] overRealistisch frame (5)

Gert de Jager Wat voorafging: Vijf ‘frames’, cognitieve schema’s die bepalen hoe we de wereld zien, hebben de afgelopen tweehonderd jaar een belangrijke rol gespeeld in de literatuurgeschiedenis. Aldus Thomas Vaessens in zijn Geschiedenis van de moderne Nederlandse literatuur. Of en in hoeverre daar iets voor te zeggen valt, zou moeten blijken aan de hand van het gedicht … [Lees meer...] overRealistisch frame (4)

Gert de Jager Opvallend aan Vaessens’ romantische frame is dat het zo lijkt op het realistische frame. In plaats van de realistische tegensteling tussen ‘menselijk’ en ‘onmenselijk’ hebben we nu een romantische tussen ‘organisch’ en ‘mechanisch’. Het mechanische kennen we van het realistische frame en daar had het dezelfde negatieve lading.  Dat heeft alles te maken … [Lees meer...] overRealistisch frame (3)

Gert de Jager De frames van de lezer en het gedicht van Den Brabander. Ik citeer het nog een keer: Afkomst Hij maakte haar een kind;dat kind ben ik.Hij heeft haar nooit bemind:hij was niet snik.’t Was kermis en hij was bezopen;‘t werd een weerbarstig broek-afstropen…En toen kwam ik.Voor het fatsoen heeft men mij laten dopen. De literair-historische … [Lees meer...] overRealistisch frame (2)

Gert de JagerEn toen de praktijk. Het gedicht op de kalender van Van Oorschot vandaag: Afkomst Hij maakte haar een kind;dat kind ben ik.Hij heeft haar nooit bemind:hij was niet snik.’t Was kermis en hij was bezopen;‘t werd een weerbarstig broek-afstropen…En toen kwam ik.Voor het fatsoen heeft men mij laten dopen. Niet direct een wereldgedicht, maar wel een … [Lees meer...] overRealistisch frame (1)