Subject:	Neder-L, no. 9208.e
From:	Ben Salemans <U216013@HNYKUN11>
Reply-To:	Elektronische distributielijst voor de neerlandistiek <NEDER-L@HEARN>
Date:	Thu, 27 Aug 92 03:14:29 MET
Content-Type:	text/plain

                           *********************
*-------------------------- Neder-L, no. 9208.e --------------------------*
| Onderwerpen:                                                            |
| ===========                                                             |
| (1) Vra: 9208.07: Geschiedenis Nederlandse spellingshervormingen        |
| (2) Ant: 9208.08: Acht medeklinkers ("angstschreeuw") of negen          |
|                   medeklinkers ("slechtstschrijvend") een record?       |
|                   (reactie op 9208.06)                                  |
| (3) Vra: 9208.09: Is "Im/nbussleutel" een eponiem?                      |
|                                                                         |
| Neder-L 'mail'-tips:                                                    |
| ===================                                                     |
| Oude Neder-L berichten opvragen: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nl|
|   met daarin een boodschap als: GET NEDER-L LOG9206                     |
|   (resultaat: logboek met Neder-L-berichten van juni '92 wordt gestuurd)|
| Bijdrage voor Neder-L opsturen: stuur mail naar neder-l@nic.surfnet.nl  |
*--------------------------                     --------------------------*
                           *********************

(1)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=

Date: Sun, 30 Aug 1992 18:54:31 -0400
From: W Schipper schipper@morgan.ucs.mun.ca
Subject: Vra: 9208.07: Geschiedenis Nederlandse spellingshervormingen

Het volgende briefje werd naar mij doorgestuurd via MedtextL. De vraag voor neerlandici: Weet iemand iets (beknopt a.u.b.) over ‘spelling reform’ in Nederland?

Wim Schipper

The Netherlands went through a few spelling reforms, didn’t it? (Bill Schipper, help me out here. And if I’m dead wrong, be tactful in pointing out my errors 😉 ) My Dutch dictionary is of 19th century vintage, and I am always amusing my relatives by my “archaizing” spellings — but our library’s Kramer’s is as recent as 1944, yet I’m told that it is hopelessly old-fashioned as well.) The children’s books from my grandmother’s time (and with which I grew up) still had some declension — de boom (the tree), aan den boom (to the tree); het vaderland (the fatherland), des vaderlands (of the fatherland). Now, it’s done only when one is being quaint or exceedingly formal, or using fossilized or traditional expressions (’s avonds = des avonds = of the evening, at night; vader des vaderlands — no, you get to translate that one for yourselves). I am told that the changes came by fiat of some sort, but I don’t know for sure.

…………………………………………………………….
W. Schipper Email: schipper@morgan.ucs.mun.ca
Department of English, Tel: 709-737-4406
Memorial University Fax: 709-737-4000
St John’s, Nfld. A1C 5S7
……………………………………………………………..

(2)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=

Date: Wed, 26 Aug 92 09:51:25 MET
From: "Coppen, Peter-Arno"
Subject: Ant: 9208.08: Acht medeklinkers ("angstschreeuw") of negen medeklinkers ("slechtstschrijvend") een record? (reactie op 9208.06)

Op het gevaar af me te mengen in een discussie die al verder is dan wat ik nu wil zeggen (ik ben niet geabonneerd op soc.culture.nederlands) een enkele opmerking:

Als ik ’t goed begrijp is een belangrijk punt of je ’t woord slechtstschrijvend (ik kan het al even slecht schrijven als uitspreken) als ‘e’en woord, dan wel als twee woorden spelt. Argumentatie wijst op het feit dat “slecht” in “hij schrijft slecht” een bijwoordelijke bepaling is, en alle morfologie van een bijvoeglijk naamwoord vertoont. Gewezen wordt op ’t verschil tussen “hard lopen” en “hardlopen”. Een probleem daarbij is, dat voor de vergrotende trap en overtreffende trap het gesignaleerde betekenisverschil niet meer opgaat. Het woord (of de twee woorden) “harderlopend” kan niet meer naar de sport “hardlopen” verwijzen.

Maar voor de overtreffende trap van bijvoeglijke naamwoorden speelt mijns inziens een andere eigenaardigheid mee: als “slechtst” in “slechtstschrijvend” een gewone bijwoordelijke bepaling zou zijn, en los zou moeten worden geschreven, dan zou het “HET slechtst schrijvend” moeten zijn. Immers, de overtreffende trap komt zelfstandig vrijwel niet zonder lidwoord voor. We kunnen dat testen door een lijdend voorwerp (bv. een loos lv) tussen bijv. nw. en ww. te plaatsen:

de ’t langst het uithoudende sporter (moeilijk maar vlgs. mij OK)
de langst het uithoudende sporter (uitgesloten)

Daarbij komt, dat een morfologisch volledig adjectief best als woorddeel mag voorkomen in het Nederlands: denk hierbij aan “dichtbij”, dat “dichterbij” en “dichtstbij” als correcte (en eenwoord-) varianten heeft. En we schrijven “dichtstbijzijnde” toch ook aan elkaar, terwijl we dat bij “dichterbijzijnde” en “dichtbijzijnde” niet zo snel zouden doen? Het lijkt erop, alsof de overtreffende trap zich bij uitstek leent tot incorporatie in het tegenwoordig deelwoord, en daarbij z’n lidwoord verliest.

Daarom zou ik “slechtstschrijvend” aan elkaar schrijven.

Peter-Arno Coppen

(3)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=

Date: Wed, 26 Aug 92 11:06:04 MET
From: "Coppen, Peter-Arno"
Subject: Vra: 9208.09: Is "Im/nbussleutel" een eponiem?

Laatst kwam ik ’t woord “inbussleutel” tegen, dat door iedereen volgens de fonologische regels van het nederlands als “imbussleutel” wordt uitgesproken. Volgens mijn vader, die in de jaren dertig, veertig een technische opleiding volgde, is “imbussleutel” ook de correcte spelling van ’t woord: het zou zijn afgeleid van de uitvinder, een zekere ingenieur Imbus. Dat zou betekenen, dat het hier een eponiem betreft. Ik kan echter in geen enkele encyclopedie of woordenboek iets hierover vinden. Noch de heer Imbus, noch zijn sleutel staan vermeld. De driedelige Van Dale vermeldt wel “inbussleutel”, verwant aan een woord “inbusselen”, maar de etymologische Van Dale laat ons hier in de steek. Mijn vraag is dus: is Im/nbussleutel een eponiem?

Peter-Arno Coppen

-Einde-------------------- Neder-L, no. 9208.e --------------------------