Call for Papers: De grenzen van de Gouden Eeuw

Jaarcongres van de Werkgroep Zeventiende Eeuw
Universiteit Gent, zaterdag 27 augustus 2011

Het negentiende-eeuws concept van de ‘Gouden Eeuw’ blijft onze perceptie van de zeventiende-eeuwse Noordelijke Nederlanden sterk bepalen. Sinds lang beseffen we terdege dat de uitzonderingspositie die in de frase besloten ligt, historisch gesproken genuanceerd dient te worden. Toch blijft in nogal wat onderzoek over de Gouden Eeuw het exceptionele van dit ‘bijzondere’ culturele moment vooropstaan.

Met dit congres willen we vragen stellen bij datgene wat de Gouden Eeuw als concept heeft bepaald en begrensd. Die vragen kunnen worden gesteld vanuit verschillende disciplines, maar ook op temporele en geografische gronden. Waarin onderscheidt de cultuur van de Republiek zich van wat er historisch aan voorafgaat en wat er geografisch van verschilt? Welk beeld wordt er in de Noordelijke Nederlanden geschetst van al dat andere (politiek, historisch, religieus, cultureel, …) waarvan de eigen cultuur zich zou onderscheiden? In welke mate en op welke manier ervoer men in de zeventiende eeuw in het Noorden de eigen cultuur als anders en bijzonder? Hoe ging men om met de erfenis uit vroegere eeuwen, bijvoorbeeld met de Opstand of met de mystieke traditie in de Nederlanden? Hoe verhield men zich tot het buitenland, in het bijzonder tot de Zuidelijke Nederlanden? Wat was de positie van de grensgebieden, zoals bijvoorbeeld Zeeland en de Generaliteitslanden, in de wisselwerking die er sowieso tussen Noord en Zuid bestond? Hoe keek men vanuit het buitenland aan tegen de Republiek en hoe ging men om met haar culturele productie, wetenschappelijke ontwikkelingen en kenmerkende fenomenen als tolerantie?

Ook onderzoek dat zich richt op de constructie van de Gouden Eeuw in latere tijden, vindt op deze studiedag een plaats. Hoe is het beeld van de Nederlandse ‘Gouden Eeuw’ ontstaan en op grond van welke overwegingen is het tot vandaag geëvolueerd? Die laatste vraag maakt ook een methodologische invalshoek mogelijk: op grond van welke disciplinaire premissen is het beeld van een ‘Gouden Eeuw’ mogelijk geworden? Bevestigen of ondermijnen andere invalshoeken dat beeld en is een eventuele bijsturing van het concept überhaupt zinvol?

Voorstellen voor lezingen (in de vorm van een abstract van 300 woorden) worden voorgelegd aan julie.rogiest@ugent.be en mike.keirsbilck@ugent.be. Deadline voor voorstellen is 1 april 2011. Het programma wordt samengesteld vóór 1 mei 2011. Sprekers worden na die datum zo snel mogelijk op de hoogte gebracht.

Het congrescomité bestaat uit:
Anne-Laure van Bruaene (Universiteit Gent)
Koenraad Jonckheere (Universiteit Gent)
Mike Keirsbilck (Universiteit Gent)
Samuel Mareel (Universiteit Gent)
Jürgen Pieters (Universiteit Gent)
Julie Rogiest (Universiteit Gent)
Steven Vanden Broecke (Universiteit Gent)
Maarten Van Dyck (Universiteit Gent)