Bij het lustrum van neerlandistiek.nl 

Door Feike Dietz, Bregje Holleman en Sterre Leufkens

In het voorjaar van 2016 kwamen Utrechtse docenten en alumni samen om terug te blikken op een lange geschiedenis van 200 jaar Nederlands in Utrecht. Duidelijk voelbaar was het besef dat de opleiding Nederlands in de loop der tijd onherkenbaar was veranderd. Het was een moment van terugkijken, met een gevoel van trots en verbondenheid, en soms een vleugje weemoed: die tijd van een natuurlijke verknooptheid van de deelgebieden van de neerlandistiek was voorbij, en de tijd van onhanteerbare studentenstromen (numerus fixus van 250 studenten in de jaren zeventig!) al helemaal.

Voor de aanwezige Universiteitskrant DUB was het neerlandistieke feestje aanleiding tot een wat pessimistische berichtgeving: ‘De familie van de neerlandici vergrijst. De nieuwe aanwas krimpt.’ Gelukkig heeft de neerlandistiek niet alleen een verleden, maar ook een heden. En dat kent kleuren en smaken die voorheen goeddeels afwezig waren: denk aan taalbeheersing, interculturele communicatie, genderkritiek, digital humanities, verdiepingspakketten, interdisciplinaire minoren, een master Neerlandistiek in vergelijkend perspectief, NT2-onderwijs, NWO-projecten, valorisatiegelden, derdegeldstroompartners, en vrouwelijke UD’s.

In Utrecht is daarom het afgelopen jaar een groepje relatief jonge vrouwelijke neerlandici gevraagd (Bregje Holleman, Sterre Leufkens, Feike Dietz) om ter afsluiting van het lustrumjaar die hedendaagse diversiteit centraal te stellen: hoe wordt die ervaren en gezien door de mensen die vandaag de dag de Utrechtse neerlandistiek vormen? Welke ambities en wensen hebben Utrechtse neerlandici – stafleden, studenten en alumni – van nu en in de toekomst? Waar zien zij de onderlinge verbinding, de uitdagingen? Waar zijn ze trots op en wat is hun missie? We wilden een beeld geven van wat de Neerlandistiek is en kan worden. Het moest niet hét beeld van de Utrechtse neerlandistiek zijn, en ook geen compleet beeld, maar een beeld: fragmentarisch, speels, veelkoppig.

Het project resulteerde in een film die op 10 mei in aanwezigheid van vele studenten en stafleden werd gepresenteerd, en vanaf nu ook online te bekijken is: ‘Hiphop in de neerlandistiek. Nederlands in Utrecht nu en in 2040’. In de film komen Utrechtse neerlandici aan het woord over hun onderzoek, hun studie, hun dromen, hun neerlandistiek. Zij werden geïnterviewd door twee stagiairs die het brein achter deze film zijn: Annika van Bodegraven en Levi Remijnse. Samen weerspiegelen zij de diversiteit die we willen uitdragen: Levi heeft aan de lerarenopleiding van de Hogeschool gestudeerd en heeft nu zijn hart verloren aan de taalkunde, Annika is gegrepen door de letterkunde en volgt het Honours Programme van de faculteit.

De ‘hiphop’ uit de titel verwijst naar de verbreding van ons onderzoeksterrein, de maatschappelijke banden, de creativiteit en gemeenschapsvorming die taal teweegbrengt. Bovendien kan de hiphop fungeren als beeld voor een neerlandistiek waarin ritme en muziek zit. De studenten die de film maakten of erin optreden, tonen ambitie en leergierigheid, toekomstplannen en trots. Onderzoekers, docenten, studenten hebben hun eigen stem, en met elkaar worden die stemmen beloftevolle harmonieën en dikwijls opzwepende ritmes. En die klinken levendiger dan ooit.

De film bekijken?