‘De neerlandistiek heeft een extreem urgente taak – en wel nu. Om die urgentie goed te voelen, moeten we ons realiseren welk dramatisch energieverlies het Nederlandse onderwijsbestel de afgelopen vier decennia geleden heeft.’ Het aantal studenten dat zich jaarlijks aan een studie Nederlands waagt, is teruggelopen – zelfs zo dat het voortbestaan van de studie op sommige universiteiten niet zeker meer is. En dat terwijl er in de huidige Nederlandse samenleving de nodige problemen spelen die de neerlandistiek bij uitstek het hoofd zou kunnen bieden. In een reeks essays over de urgentie van de neerlandistiek in de Nederlandse Boekengids, afgetrapt met een daverende bijdrage van Frans-Willem Korsten, identificeren verschillende neerlandici die problemen en de koers die het vakgebied zou moeten varen om ze te adresseren.

De neerlandistiek staat, zo stelt Korsten in de Nederlandse Boekengids 2018#6, zowel aan het eind als aan het begin van de hedendaagse politiek-economische ontwikkelingen. Aan het begin, omdat goede Nederlandse taalvaardigheid deelnemers aan de samenleving de mogelijkheid biedt hun stem te gebruiken om die samenleving ter discussie te stellen en rechtvaardiger te maken. Omdat ze emancipeert, kortom. Maar ook aan het eind, omdat het Nederlandse onderwijs nagenoeg is weggevaagd door decennia van neoliberaal beleid met demancipatie tot gevolg. Een neerlandistiek die zowel haar emancipatoire begin als haar dreigende einde serieus neemt, heeft maar één plaats: in het heetst van de strijd om gelijke rechten, middenin het gewemel van een verscheidenheid aan stemmen waarvan er geen ooit de complete overhand mag krijgen. Om de precieze coördinaten van die plaats te bepalen, overweegt Korsten verschillende opvattingen van de geschiedenis en het kapitalisme, en pleit hij vervolgens vurig voor behoud van het domein waar alle stemmen samenkomen en vrijelijk kunnen botsen: de Nederlandse literatuur.

In nummer 2019#1 van de Nederlandse Boekengids zal Korsten van repliek worden gediend door Saskia Pieterse, die haar eigen positie aangaande de urgente taak van de neerlandistiek zal presenteren. Volg de essayreeks en een heleboel meer actuele discussies door onder deze link abonnee te worden van de Nederlandse Boekengids, een jong, tweemaandelijks, oprecht intellectueel maar toegankelijk tijdschrift, gerund door twintigers die uw betrokkenheid hard nodig hebben.