Door Ingrid Degraeve

Voetballen is simpel, maar het moeilijkste wat er is, is simpel voetballen. (Johan Cruijff)

Als beleidsadviseur en projectleider bij de Taalunie ben ik al twaalf jaar nauw betrokken bij het uittekenen van de beleidslijnen van de Taalunie Zomercursus Nederlands. In de eerste week van de quarantaine in België en Nederland en vele andere landen heeft de Taalunie samen met de cursusleiding besloten om in 2020 voor het eerst in de geschiedenis van de zomercursus een online editie te voorzien.

Wie van een vreemde taal haar vak heeft gemaakt, weet hoe belangrijk een zomercursus is. Stel: je studeert Koreaans in Leiden of Bulgaars in Gent. Een zomercursus in het land van je studieobject vormt het hoogtepunt van je studieloopbaan en levert je een enorme sprong voorwaarts in korte tijd op. 

Voor studenten Nederlands buiten het Nederlandse taalgebied geldt dit des te meer. Als de tijd rijp is voor deelname aan de zomercursus, is meer dan de helft van de deelnemers nog nooit in het Nederlandse taalgebied geweest. De Taalunie Zomercursus Nederlands is in 2020 toe aan de 65e editie. Het Nederlands-Vlaamse cursusteam had dit jaar de handen vol om als antwoord op de wereldwijde coronamaatregelen een digitale versie uit de hoed te toveren voor 100 studenten uit 25 landen, minstens 7 tijdzones, een cursusteam van 12 docenten en coördinatoren, 16 experts, 21 partnerbedrijven en -organisaties, 1 MA-onderzoekster, 2 weken. 

Wereldwijd leren we door de noodgedwongen en massale omschakeling van fysiek of blended naar online enorm veel bij over de kansen en grenzen van en de vele misverstanden over online onderwijs. Tijdens mijn observaties van meerdere live sessies van de Taalunie Zomercursus Nederlands viel het me op hoe online lesgeven én online leren bedrieglijk simpel lijken. Met de gevleugelde uitspraak van Johan Cruijff in het achterhoofd: Online lesgeven en leren lijken simpel, maar het moeilijkste wat er is, is simpel lesgeven en leren.

Aan ieder die heeft bijgedragen aan deze uitzonderlijke en spannende editie – organisatoren, docenten en gastdocenten, experts uit partnerbedrijven, gastgezinnen, kunstenaars en vooral ook alle cursisten: veel dank voor alle extra inspanningen in deze moeilijke omstandigheden.

Bij de Taalunie en het zomercursusteam kijken we uit naar de evaluatie van de cursus door alle genoemde spelers. Cathy Moore, een wereldwijd erkende deskundige op het vlak van online leren, zegt: “The most important principle for designing lively eLearning is to see eLearning design not as information design but as designing an experience.” Zo zijn we benieuwd of de deelnemers nieuwe vaardigheden ontwikkeld hebben nu we de zomercursus online aanboden in plaats van online én fysiek? Of en op welke gebieden de deelnemers bijgeleerd hebben? Of er voldoende kansen waren om te netwerken met medestudenten uit heel de wereld, met experts uit de academische, culturele, politieke en economische wereld?

In de volksmond heten de meer dan 13.500 studenten Nederlands en ruim 400.000 scholieren Nederlands buiten Nederland, Vlaanderen en Suriname “ambassadeurs” van het Nederlands en het Nederlandse taalgebied. Ik wens hun allemaal diepe ervaringen in de loop van hun studie.