Ridders roepen bij jong en oud beelden op van heldhaftige avonturen, zwaardgevechten, magiërs, draken en hoofse liefde. De auteurs gaan op zoek naar het waarom van die fascinatie. Ze duiken diep in de Europese literatuurgeschiedenis en focussen op het scharnierpunt: de late vijftiende en de zestiende eeuw.

De opkomst van de boekdrukkunst was een echte gamechanger. Middeleeuwse verhalen werden gecommercialiseerd, aangepast en internationaal verspreid. Oude en nieuwe verhaalstof belandde op de drukpers, en die nam allerlei vormen aan. Ook de gebruikte verteltechnieken, die doen denken aan de verhaallijnen van soapseries, droegen bij aan het succes van ridderverhalen.

En toch! Niet alle ridderverhalen zijn bewaard gebleven. Ook verhalen die wel op de boekenplanken bleven staan, zijn soms vergeten. Terwijl Karel ende Elegast terechtkwam in de literaire canon, verdwenen de verhalen over de vrouw met de vissenstaart Melusine, Helias de Zwaanridder of ridder Paris en de mooie Vienna uit het collectieve geheugen.

De auteurs willen in Helden in harnas de vroegst gedrukte ridderverhalen de aandacht geven die ze verdienen. Deze romans uit de vijftiende en zestiende eeuw zijn kostbare getuigenissen van middeleeuws cultureel erfgoed.

Over de auteurs

Elisabeth de Bruijn is postdoctoraal onderzoeker van de FWO Vlaanderen, verbonden aan het Instituut voor de Studie van de Letterkunde in de Nederlanden aan de Universiteit Antwerpen. Marie-Charlotte Le Bailly en Steven Van Impe zijn conservator oude drukken en handschriften bij de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Met bijdragen van Kevin Absilis (Universiteit Antwerpen), Bart Besamusca (Universiteit Utrecht), Frank Brandsma (Universiteit Utrecht), Elisabeth de Bruijn, Willem Kuiper (Universiteit van Amsterdam) en Remco Sleiderink (Universiteit Antwerpen).

Tentoonstelling

Dit boek verschijnt bij de tentoonstelling ‘Helden in harnas. Ridderverhalen, van Karel ende Elegast tot Don Quichot’. De tentoonstelling staat van vrijdag 29 oktober tot zondag 23 januari 2022 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience in Antwerpen.  

Helden in harnas. Gedrukte ridderverhalen uit de vijftiende en zestiende eeuw | Elisabeth de Bruijn, Marie-Charlotte Le Bailly en Steven Van Impe (red.) | verschijnt bij Sterck & De Vreese | ISBN 978 90 5615 795 1 | paperback met flappen, 128 pagina’s | verkoopprijs € 19,95