Afscheidsrede prof.dr. L.J. de Vries

Hoe gaan vertalers van het Griekse Nieuwe Testament om met teksten die vrouwen oproepen onderdanig te zijn aan hun man, en slaven aan hun meester? Welke factoren spelen daarbij een rol? En wat doen ze als de talen waarin ze vertalen onlosmakelijk zijn verbonden met vormen van sociale ongelijkheid die vreemd zijn aan het Nieuwe Testament? Dat besprak hoogleraar Lourens de Vries in zijn afscheidsrede op 4 maart 2022.

Wat te doen als een taal bijvoorbeeld voornaamwoorden onderscheidt naar klasse of kaste, zodat je uit meerdere voornaamwoorden moet kiezen die allemaal ‘ik’ betekenen en die ook de kaste van de spreker uitdrukken? In het Balinees heb je zeven woorden voor ‘ik’ waaronder nira ‘ik’ als de spreker een goddelijke persoon is, titiang ‘ik’  als de hoorder van de hogere kasten is, icang ‘ik’ als referent of hoorder van de laagste kaste zijn en kai ‘ik’ als de hoorder een dier is.