Als Reynaert op pelgrimstocht naar Rome wil gaan, laat hij voor zijn pelgrimstas bij Bruun een flinke lap vel afsnijden en omdat hij ook ‘verssche scoen’ wil hebben, brengt hij de koningin op het idee om bij Ysengrijn en zijn vrouw Hersint een paar schoenen van hun poten te laten villen.
Lees hier het artikel ‘Reynaert als pelgrim: horror en humor’ (pdf) van Theo Janssen
Met veel belangstelling heb ik uw artikel gelezen en herlezen. Het is een gedegen werkstuk met prachtige illustraties. Ik vind het wel grappig dat u in een artikel over humor met geen woord rept over mijn humoristische interpretatie van ‘Van den vos Reynaerde’, die ik in ‘Reynaert de vos’ en ‘Het Reynaertraadsel’ zorgvuldig heb onderbouwd. Daardoor loopt u extra humoristische interpretaties van de scène die u analyseert mis. Nu we het toch over interpretatie hebben, past uw analyse in de humoristische interpretatie van ‘Van den vos Reynaerde’ die ik voorsta of in de moralistische interpretatie van beeldbepalende onderzoekers, zoals Besamusca, Bouwman, Van Daele, Janssens, Van Oostrom, Wackers? Ik ben benieuwd naar uw opvatting daarover.
Op uw vraag: ‘past uw analyse in de humoristische interpretatie van ‘Van den vos Reynaerde’ die ik voorsta of in de moralistische interpretatie van beeldbepalende onderzoekers, zoals …?’, zou ik kunnen reageren met de wedervraag: ‘Moet die dan in één van beide passen?’.
Maar, ja, ‘Van den vos Reynaerde’ is een door en door humoristisch boek, waarin Willem zijn publiek laat balanceren tussen meeleven met de slimme, wrede Reynaert en meeleven met zijn domme, ontluisterde slachtoffers.
En, ja, zonder dat Willem expliciet moraliseert, zoals Rik Van Daele heeft opgemerkt, geeft zijn boek als geheel een moraliserende les. Immers, wie geniet niet – met enige gène – van ‘Reynaerts cynische superioriteit in het kwaad’? Wie die schoen past, trekke hem aan.
‘Moet die dan in één beide passen?’ Het antwoord staat in ‘Reynaert de vos’ en in ‘Het Reynaertraadsel’. Het was me een waar genoegen.