• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

De middelste zin van… een dicteewedstrijdbericht 

26 september 2025 door Frank Jansen Reageer

Peter-Arno Coppen is een knap grammaticus. Dat wist ik al, maar na een tijdje vergeefs zoeken naar “middelste zinnen” waarover ik iets zinnigs over zou kunnen opmerken, is dat pas goed tot me doorgedrongen. Gelukkig trof ik midden in een kort berichtje over een dicteewedstrijd een paar zinnen aan met verwachten als hoofdwerkwoord, een lijdend voorwerp en een bepaling van gesteldheid volgens de handeling. Wat dat is, blijkt uit het volgende voorbeeld waarin een deelneemster zegt:  ,,Ik had het dictee makkelijker verwacht.” De ik, (het onderwerp) verwachtte iets (een handeling) van het dictee (het lijdend voorwerp),namelijk dat dit makkelijker zou zijn dan in werkelijk bleek. Ik moest de zin twee keer lezen om hem goed te begrijpen en toen dat gelukt was, vroeg ik me af of ,,Ik had verwacht dat het dictee makkelijker zou zijn” niet een betere service aan de lezer was. Natuurlijk staat hier wel tegenover dat de zin met de bepaling van gesteldheid korter is en geen bijzin bevat. 

Er is nog een reden om voorzichtig te zijn met die bepaling van gesteldheid volgens de handeling. Op het eerste gezicht lijkt het alsof in zinnen met verwachten de lijdend voorwerpszin altijd omgezet kan worden in een bepaling van gesteldheid. Maar bij bijvoeglijke naamwoorden in de stellende trap leidt omzetting tot problemen, vergelijk ,,Ik had verwacht dat het dictee makkelijk zou zijn” met ? “Ik had het dictee makkelijk verwacht.” 

Foto: Marcel Krijgsman. Via Onze Taal

Delen:

  • Klik om af te drukken (Opent in een nieuw venster) Print
  • Klik om dit te e-mailen naar een vriend (Opent in een nieuw venster) E-mail
  • Klik om te delen op Facebook (Opent in een nieuw venster) Facebook
  • Klik om te delen op WhatsApp (Opent in een nieuw venster) WhatsApp
  • Klik om te delen op Telegram (Opent in een nieuw venster) Telegram
  • Klik om op LinkedIn te delen (Opent in een nieuw venster) LinkedIn

Vind ik leuk:

Vind-ik-leuk Aan het laden...

Gerelateerd

Categorie: Artikel Tags: Peter-Arno

Lees Interacties

Laat een reactie achterReactie annuleren

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Johan de Brune • Onbenoegen van mond en ogen

Ik mag nauw uw gelaat, die englentroon, belonken,
Of mijn kuszieke mond brandt straks* van minnenijd;
Doch boet zij hare lust, aan de uwe vastgeklonken,
Zo barst mijn oog van spijt.

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

Mijn landgoed is niet groter dan
mijn eigen huid, de omvang van
mijn schoen, de omvang van mijn vuist,
ik gaf het namen in de kleur van regen,
ik keek er dwars doorheen, vluchtige stof
en zag de horizon, de lengte van
mijn armen, van mijn benen.

Bron: Het Zinrijk, 1971

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

8 januari 2026

➔ Lees meer
17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

7 januari 2026

➔ Lees meer
16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

4 januari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

sterfdag
1992 Theo Weevers
➔ Neerlandicikalender

Media

Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Buitenleven van Willem Sluiter

Buitenleven van Willem Sluiter

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Literaire tijdschriften: Tirade, DWB, KlugerHans & nY

Literaire tijdschriften: Tirade, DWB, KlugerHans & nY

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact
 

Reacties laden....
 

    %d