Midden jaren tachtig begon Matthijs van Boxsel, na in Raster te zijn gedebuteerd, bij de bibliofiele uitgeverij Riba-pers een monsterproject: De Encyclopedie van de Domheid. Er verschenen vlak na elkaar drie deeltjes, waarvan twee vertalingen. Na jaren stilte en voorbereidend werk in De Revisor, opgepookt door Anthony Mertens, kon net voor de eeuwwisseling een groter publiek … [Lees meer...] overVulgo: de Nederlanden
essays
Of nou, vooruit, twee koekjes dan
Hèhè van Paulien Cornelisse is een taalbevrijding! NIet alleen voor de gemiddelde lezer, die als het goed is altijd bevrijd wordt door wat Cornelisse schrijft over taal – bevrijd van de angst om het fout te doen. In dit geval schrijft Cornelisse met zoveel enthousiasme over woorden die zogenaamd overbodig zijn, zoals eigenlijk, gewoon en hèhè, dat je wel van steen moet zijn om … [Lees meer...] overOf nou, vooruit, twee koekjes dan
Uiteindelijk uitmondend
Bij de blijheid van tenenfluiting, die down to the ground aan de overkant van de oceaan momenteel wordt gecelebreerd, komt behalve een scala aan boventonen vooral lenigheid los. Het verheldert daarom dat kunst- en cultuurfilosoof Thijs Lijster al in 2022, in Wat we gemeen hebben. Een filosofie van de meenten, het schitterende verhaal opdist van een ‘ketellogica’ … [Lees meer...] overUiteindelijk uitmondend
Jan Hanlo Podcast: Mira Feticu − Liefdesverklaring aan de Nederlandse taal
In de Jan Hanlo Podcast spreekt dichter, NRC-columnist en presentator Ellen Deckwitz met vijf auteurs die zijn genomineerd voor de Jan Hanlo Essayprijs voor Nederlandstalige literaire essayistiek. In deze aflevering vertelt schrijver Mira Feticu over Liefdesverklaring aan de Nederlandse taal, verschenen bij De Geus (2021). In de andere afleveringen zijn Dilara Bilgiç, Roel … [Lees meer...] overJan Hanlo Podcast: Mira Feticu − Liefdesverklaring aan de Nederlandse taal
Of je dat nou leuk vindt of niet
1. Door een opdracht heb ik de laatste tijd geconcentreerder gekeken naar essays. En me erover verbaasd hoe frequent ik dat vermeend elitaire genre tegenkwam in dag- en weekbladen, op basis van zelfcategorisering. Kranten publiceren er aldus meerdere per week; De Groene Amsterdammer poneert standaard per nummer één essay te herbergen, terwijl me er uit de … [Lees meer...] overOf je dat nou leuk vindt of niet
Oproep Elise Mathilde Essayprijs 2025
In 2025 wordt de Elise Mathilde Essayprijs voor de zevende keer uitgeloofd. Ditmaal voor de derde keer voor een essay op het gebied van de Nederlandse literatuur geschreven door een neerlandicus of literatuurwetenschapper die aan het begin van diens carrière staat (ongeacht leeftijd). De winnende inzending wordt beloond met een oorkonde en een geldbedrag van € 5.000. Het essay … [Lees meer...] overOproep Elise Mathilde Essayprijs 2025
Elle Lepoutre wint REALmag. Essayprijs 2023
Met haar inzending De machine om een ander te worden heeft Elle Lepoutre de REALmag. Essayprijs 2023 gewonnen. Haar essay is opgenomen in REALmag. no 9 dat als thema Anders heeft. Op 18 februari, tijdens de feestelijke release van dit nummer, krijgt Elle de prijs uit handen van juryvoorzitter Arjen van Veelen. Stel dat jij anders bent. Zo luidde de opdracht voor een essay … [Lees meer...] overElle Lepoutre wint REALmag. Essayprijs 2023
REALmag. organiseert de REALmag. Essayprijs 2023
Wat anders is en wie de ander, daarover verschillen de meningen, maar een actueel thema is het zeker. Naarmate de wereld kleiner wordt en we vaker over de grenzen heen kijken, moeten meer mensen zich verhouden tot wat in hun ogen anders is.Het zelf is daarbij doorgaans het uitgangspunt. Maar wat als dat voor jou zo vertrouwde zelf het andere is? Als jij degene bent die met … [Lees meer...] overREALmag. organiseert de REALmag. Essayprijs 2023
De schrijver is een kameleon
Standpunten en zijpaden bij de essays van Arnon Grunberg Een paar jaar geleden, toen ik nog geloofde dat de essayistiek een literair genre is, heb ik er een gewoonte van gemaakt regelmatig een essaybundel te lezen. Het geloof verdween, de gewoonte bleef. Na een welwillende bespreking in NRC Handelsblad besloot ik Arnon Grunbergs Waarheidsliefde en biefstuk (Nijgh & Van … [Lees meer...] overDe schrijver is een kameleon
@CPNB: Een essay schrijven is magisch
‘Essaygate’ ligt alweer even achter ons, maar spookte de afgelopen weken door mijn gedachten. Oorzaak hiervan is dat ik recent voor mijn studie Nederlands een essay heb geschreven. Bij het schrijven ervan merkte ik hoe oneens ik het ben met de CPNB. Het begrip essay niet meer gebruiken, omdat het afschrikwekkend kan werken en doet herinneren aan school, is absurd. Je moet dit … [Lees meer...] over@CPNB: Een essay schrijven is magisch
Cyrille Offermans wint KANTL-prijs voor Essay
Persbericht KANTL Als onderdeel van haar werking reikt de Koninklijke Academie voor Taal en Letteren (KANTL) elk jaar een literaire prijs uit. De prijzen worden in een vierjaarlijkse cyclus afwisselend toegekend voor proza, essay, poëzie en kinder- en jeugdliteratuur. De prijzen worden gefinancierd door de samengevoegde fondsen uit vroegere … [Lees meer...] overCyrille Offermans wint KANTL-prijs voor Essay
Melchior Vesters wint de Elise Mathilde Essayprijs
De Maatschappij der Nederlandse Letterkunde heeft de Elise Mathilde Essayprijs 2022 toegekend aan Melchior Vesters voor zijn essay ‘Vrolijk verzet’. De prijs bestaat uit een oorkonde en een geldbedrag van 10.000 euro. Het juryrapport kunt u via deze link inzien. De prijsuitreiking vindt op 15 oktober plaats tijdens onze Laureatenmiddag, maar u kunt op de website van de … [Lees meer...] overMelchior Vesters wint de Elise Mathilde Essayprijs
Fien Veldman wint de Joost Zwagerman Essayprijs 2021
De winnaar van de Joost Zwagerman Essayprijs 2021 is Fien Veldman. Voor de prijs werden zes essayisten genomineerd. De prijs, een initiatief van de Van Bijlevelt-stichting en de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, is bedoeld voor beginnende essayisten. De jury, Barber van de Pol, Manon Uphoff, Merlijn Olnon en Aleid Truijens (voorzitter) bekroonde vanavond het … [Lees meer...] overFien Veldman wint de Joost Zwagerman Essayprijs 2021
Een dikke bromvlieg in het late najaar
Benders essayeert maar wat Op 22 november 2012 ontving ik op mijn werkadres een mailtje van de mij totaal onbekende Martinus Benders: ‘Ik zie dat het uw taak is de literatuur bij te houden. Graag zou ik met u een afspraak maken om even te controleren of mijn boeken bij u in de kast staan. Laat maar even weten wanneer het u schikt.’ Als je op Google te vinden bent, krijg je … [Lees meer...] overEen dikke bromvlieg in het late najaar
Een geruststellende groet van gene zijde
'Soms begint iemand hardop tegen iemand te praten.' Zo begint het eerste van de twintig stukken in de nieuwe essaybundel van Guus Middag, De wereld is weer plat, ja. De poëzie van tegenwoordig. Het is een opening die Middags werkwijze kenmerkt: ineens bevindt de schrijver zich ergens, in een nieuwe onbekende wereld. De eerste zinnen van heel veel stukken gaan over zo'n … [Lees meer...] overEen geruststellende groet van gene zijde
Ruimte in het hoofd
Door Marc Kregting Toen onlangs het literaire tijdschrift G. een nummer plande over Patricia de Martelaere die tien jaar geleden overleed, bleek van deze begenadigde en bewierookte essayiste-romanschrijfster, wier oeuvre decennia omspant, geen enkel boek voorradig. Jongere auteurs waren geïnteresseerd om aan het nummer mee te doen, en moesten zich behelpen met fotokopieën en … [Lees meer...] overRuimte in het hoofd
Waarom Rudy Kousbroek zoveel vragen stelde
Door Marc van Oostendorp Dat je van schrijvers kunt leren, daar hoor je niet zo vaak over. Toch is dat onmiskenbaar soms een reden om te lezen: dat een schrijver dingen zegt die je bewondert en waar je je ideeën en misschien je leven aan aanpast. Maar zeker in wetenschappelijk werk kom je niet vaak iemand tegen die toe zal geven dat hij iets van een schrijver geleerd … [Lees meer...] overWaarom Rudy Kousbroek zoveel vragen stelde
Pas verschenen: De ware marsrichting
(Ingezonden mededeling) Nu alle literatuurredacties hun bureau hebben opgeruimd en de kerstinkopen zijn gedaan, komt Marc Kregting met zijn veertiende titel De ware marsrichting. Kregting breekt zich het hoofd over de opinie-industrie, van krant tot sociaal medium. Literaire auteurs laten zich daarin kritisch over de actualiteit uit. Aan de hand van acht cases weegt hij de … [Lees meer...] overPas verschenen: De ware marsrichting
20 februari: Avond van het Essay
Waar: Perdu, Amsterdam Wanneer: 20 februari Aanvang: 20.00, zaal open 19.30 Reserveren via Perdu.nl Auteurs Christophe van Gerrewey, Thijs Lijster, Nina Polak en Daniël Rovers vertellen op deze avond over hun favoriete essay. Waarom is het gekozen werk een voortreffelijk voorbeeld van het genre? Welk invloed heeft het essay op hun eigen werk gehad? En wat zijn nu juist … [Lees meer...] over20 februari: Avond van het Essay
Niet de as bewaren, maar het vuur doorgeven
Over Wat er op het spel staat van Cyrille OffermansDoor Marc van OostendorpDe laatste schrijver aan wie Cyrille Offermans een essay wijdt in zijn nieuwe boek Wat er op het spel staat is Joke van Leeuwen, een schrijfster die zowel voor kinderen als voor volwassenen geschreven heeft. Dat een ernstig literatuurbeschouwer als Offermans, deskundige op het gebied van … [Lees meer...] overNiet de as bewaren, maar het vuur doorgeven