XV. Niet altijd had Jan Klaassen iets met Jan Klaassen te maken. Uit 1946 dateert de roman De geboorte van Jan Klaassen van J.J. Klant. Hierin is Jan Klaassen ontsnapt uit de poppenkast op de Dam en zwerft als mens – of liever gezegd dichter – door de stad. Zijn karakter heeft weinig of niets van de pop, en het boek weinig of niets van het spel, behalve wat figuren die aan … [Lees meer...] overJan Klaassen, de Nederlandse Petroesjka (8)
letterkunde
Je kunt een boek niet in je eentje lezen
40 jaar tandeloos (75) Boeken lezen over boeken is ongeveer even leuk als boeken lezen. Ja, als je een roman leest, treed je binnen in het hoofd van iemand anders. Maar als je een boek leest over een roman, treed je het hoofd binnen van iemand die het hoofd binnentreedt van iemand anders. Het aardige van romans is dat ze een ervaring bieden die je vrij letterlijk kunt … [Lees meer...] overJe kunt een boek niet in je eentje lezen
Lage Landen Studies 16 verschenen: Mutsaers en andere dieren
In de reeks Lage Landen Studies van de IVN is deze week deel 16 verschenen. Het deel is van de hand van Barbara Fraipont (UCLouvain Saint-Louis – Bruxelles) en heeft als titel Mutsaers en andere dieren. Naar een diergerichte benadering in de Nederlandse letterkunde. Het boek is in open access te raadplegen of te bestellen bij de uitgeverij, Academia … [Lees meer...] overLage Landen Studies 16 verschenen: Mutsaers en andere dieren
Wandeling met Gerrit
Een klim, die wandeling naar de ruïnevan Mourcairol, Chapelle Saint Michel.Verlaten heiligdom van ’t ongeziene.Herinnering, tot ik hem vergezel. Hij licht de klink en opent het gedichtvan steen. Een drinkbak die de leegte tartligt voor ons. Adem die voor stilte zwicht.Het bidden van een langzaam kloppend hart. Hij nadert haast voorgoed een leeg altaar,elk woord gedoofd. … [Lees meer...] overWandeling met Gerrit
Het is de aloude handelsgeest
40 jaar tandeloos (75) De Nederlandse literatuur komt in De tandeloze tijd steeds prominenter naar voren. In de eerdere delen wordt een enkele keer in het voorbijgaan naar bijvoorbeeld Gerard Reve of Harry Mulisch verwezen, maar daar blijft het bij. De nadruk ligt gedurende de hele cyclus veel meer op de Franse literatuur uit de naoorlogse jaren: Genet, Céline, Sartre. Ook … [Lees meer...] overHet is de aloude handelsgeest
21 desimber 2023: Skriuwerskafee
Op 21 desimber (en yn 2024 alle lêste tongersdeis fan de moanne) kinne skriuwers en dichters inoar moetsje by it Skriuwerskafee, yn Kafee De Gouden Leeuw. Tusken 19.00 en 21.30 uur is der tiid om by te praten, wurk te dielen en literêre plannen te meitsjen. Nim ‘pinnefruchten’ en ideeën mei foar in ynspirearjende jûn. It Skriuwerskafee wurdt organisearre troch Sigrid Kingma, … [Lees meer...] over21 desimber 2023: Skriuwerskafee
Verschenen: Til+Lit Tilburg vol van boeken
Dit najaar verscheen Til+Lit Tilburg vol van boeken. De vijfentwintigste editie van de boekenmarkt ‘Boeken rond het Paleis’ was voor de organiserende stichting dr. P. J. Cools MSC aanleiding tot het uitbrengen van dit boek. Het bevat 25 bijdragen van diverse auteurs over uiteenlopende onderwerpen rond het thema Tilburg en het boek. Herman Pleij leidt het boek in met de … [Lees meer...] overVerschenen: Til+Lit Tilburg vol van boeken
En dat met die oude vingerstokjes van ‘m
40 jaar tandeloos (74) Een manier om Zogkoorts, de nieuwe roman van A.F.Th. van der Heijden te lezen, als een aanklacht tegen de leeftijd. Waarom zouden onze mogelijkheden laten inperken door de toevallige cijfertjes die achter 'geboortedatum' in het paspoort staan? Als betrekkelijk spectaculair wordt meestal beschouwd dat de man Van der Heijden in Stemvorken en nu … [Lees meer...] overEn dat met die oude vingerstokjes van ‘m
18 januari 2024: Jacob Israël de Haan-lezing door Gaston Franssen
Op 18 januari 2024 zal Gaston Franssen in het Allard Pierson te Amsterdam de Jacob Israël de Haan-lezing uitspreken. Zijn lezing, getiteld SCHANDAAL! Over het scandaleuze van Jacob Israël de Haan, zal dan het De Haan Jaar 2024 – met in juni zijn 100ste sterfdag – openen. Leven en werk van De Haan worden vaak beschreven als ‘schandalig’: hij verwekte schandaal, … [Lees meer...] over18 januari 2024: Jacob Israël de Haan-lezing door Gaston Franssen
Lezing Jean-Marc van Tol – ‘Buat’
Op 2 december 2023 hield schrijver Jean-Marc van Tol in de Amsterdamse boekhandel Scheltema een lezing over zijn historische roman Buat. … [Lees meer...] overLezing Jean-Marc van Tol – ‘Buat’
Een veelbelovende schrijver
40 jaar tandeloos (73) Er zijn, volgens een bekende typologie, schrijvers die iedere keer een nieuw boek schrijven, en schrijvers van één boek. Op het eerste gezicht lijkt het alsof A.F.Th. van der Heijden tot het tweede type behoort. Nog nooit in de Nederlandse literatuurgeschiedenis, en zeer zelden in de wereldliteratuur, heeft iemand zoveel jaren één en hetzelfde … [Lees meer...] overEen veelbelovende schrijver
Narratieve frustratie
Jarenlang groeiden de taalkunde en de letterkunde uit elkaar, taalkundigen en letterkundigen leken heel verschillende interesses te hebben, en pasten heel verschillende wetenschappelijke methodes toe op heel verschillende soorten onderwerpen. Dat ze samen in een opleiding Nederlands (of Frans, of Nieuwgrieks) zaten, had vooral een historische grond, en ook iets te maken met het … [Lees meer...] overNarratieve frustratie
De vaart der volkeren
Er is veel gebeurd sinds de Tweede Wereldoorlog. Taalwetgeving, ABN-campagnes, radio- en televisieprogramma’s: die eerste decennia werd veel tijd en energie besteed aan de promotie van het Algemeen Beschaafd Nederlands. Vanaf de jaren tachtig veranderde de focus, van Algemeen Beschaafd naar Algemeen Belgisch-Nederlands. Hoe dat in zijn werk ging, hoorden we in devorige … [Lees meer...] overDe vaart der volkeren
Postkoloniale podcast: Sandra Beerends en Dido Michielsen
In De postkoloniale podcast gaan Rick Honings, Scaliger-hoogleraar, en Coen van ’t Veer, docent-onderzoeker, van de Universiteit Leiden in gesprek met prominente onderzoekers en schrijvers over hun werk in relatie tot het koloniale verleden. Centraal staat de vraag in hoeverre het onderzoek naar (post)koloniale literatuur kan bijdragen aan de verwerking van het koloniale … [Lees meer...] overPostkoloniale podcast: Sandra Beerends en Dido Michielsen
Eenzaam strijden voor de beschaving
Anil Ramdas (1958-2012) was een man van engagement, nee, meer dan dat: hij was een man van idealen. En het hoogste ideaal was voor hem de beschaving – wat een schrijver moest doen is die beschaving verder helpen. Kan dat nog, in de 21e eeuw? Hij zelf lijkt uiteindelijk te hebben besloten van niet – toen hij bijna 12 jaar geleden, in februari 2012 zichzelf het leven … [Lees meer...] overEenzaam strijden voor de beschaving
Alsjeblieft: De Lyrisch-website met meer dan 80 literaire teksten voor het NVT-onderwijs!
NVT-scholieren enthousiast maken voor Nederlandse literatuur – dat is het doel van het Lyrisch!-project. Nu presenteren wij trots een website boordevol korte en krachtige literatuur voor beginners en gevorderden in het NVT-onderwijs. Rond 80 teksten – veel poëzie, maar ook verhalen en drama. De thema’s sluiten zo veel mogelijk aan bij onderwerpen die spelen in de les … [Lees meer...] overAlsjeblieft: De Lyrisch-website met meer dan 80 literaire teksten voor het NVT-onderwijs!
Wildwest met Gerrit Kouwenaar
Ik loop met jou in Berkeley over straat.Kijk nou hoe rustig deze zin hier staatna zoveel jaar. Maar je wordt kwaaden komt pas uren later tot bedaren.Je rookte een sigaret, dat had het ’mgedaan, was tegen het totaalverbod.Een cowboy sprak je daarop aan, vrij bot,maar ja, een Hollands dichter kauwt geen gum.Het was meteen al duidelijk in het huisen bij het zwembad van professor … [Lees meer...] overWildwest met Gerrit Kouwenaar
Nestas hagunnan: een kerndoel literaire overlevering!
Een wereld erbij in de onderbouw Vorig jaar maakten wij ons er in Wat unbidan wi nu hard voor om literaire overlevering in het programma van het schoolvak Nederlands voor de onderbouw te krijgen. Nu ziet het ernaar uit dat dit onderdeel daar inderdaad terecht zal komen. Wie namelijk de conceptkerndoelen Nederlands bekijkt, komt - na even bladeren of scrollen - bij … [Lees meer...] overNestas hagunnan: een kerndoel literaire overlevering!
Cobi van Baars
Tekening: Robert Kruzdlo … [Lees meer...] overCobi van Baars
Hoe ouder hoe vrolijker
Ongemerkt gaan de jaren voorbij. Over herinneringen schijnt een glans van strijklicht. Vroegere geliefden worden opgeroepen, reizen worden opnieuw beleefd en wat werd gelezen ligt opgeslagen in het geheugen. Een vertaler op leeftijd verzamelt zijn gedachten en ziet om met een milde glimlach. Geen geweeklaag over karige contracten, beroerde bezoldiging of onstuitbare ontlezing. … [Lees meer...] overHoe ouder hoe vrolijker
Verschenen: Ten Berge Handboek
H.C. ten Berge (1938) is de schrijver van een even veelzijdig als samenhangend oeuvre, waarvan poëzie de wezenskern vormt. In het jaar waarin hij zijn vijfentachtigste verjaardag viert, betreedt zijn schrijverschap het zevende decennium: van zijn debuutbundel Poolsneeuw (1964) tot en met Een kinderoog (2022). Ten Berge ontving een groot aantal literaire prijzen, waaronder de … [Lees meer...] overVerschenen: Ten Berge Handboek
Oproep: Een jaar dagelijks Gerrit Komrij in citaten
Op 30 maart 2024 zou Gerrit Komrij (1944-2012), een van de meest productieve, veelzijdige en spraakmakende Nederlandse schrijvers van de laatste halve eeuw, tachtig jaar zijn geworden. Komrij grossierde in sprankelend Nederlands, als dichter, columnist, essayist, romancier, toneelschrijver en, niet te vergeten, begenadigd spreker. Met een enorm vocabulaire, een speelse geest … [Lees meer...] overOproep: Een jaar dagelijks Gerrit Komrij in citaten
Het beste van boekwinkeltjes: Cees Nooteboom, De zwanen van de Theems (1959)
Helge Bonset schrijft iedere maand over Nederlandstalige boeken die je zou moeten (her)lezen Wie weet dat Cees Nooteboom ooit op 26-jarige leeftijd een toneelstuk heeft geschreven? Ik, want ik zag het op 15-jarige leeftijd in Grand Theater Gooiland in Hilversum. Het werd gespeeld door de Nederlandse Comedie, onder regie van Han Bentz van den Berg, en met acteurs Joan … [Lees meer...] overHet beste van boekwinkeltjes: Cees Nooteboom, De zwanen van de Theems (1959)
De positionering van de transfiguratie in de Heliand
In een eerdere bijdrage (Waar werd de Heliand geschreven?) hebben we gezien dat er aanwijzingen zijn dat de dichter van de Heliand voor zijn werk uit verschillende bronnen heeft geput. Waarschijnlijk het belangrijkste document dat daartoe behoort, is het Latijnse diatessaron dat samen met andere documenten in de Codex Fuldensis is opgenomen. Dit manuscript, dat zich in het … [Lees meer...] overDe positionering van de transfiguratie in de Heliand
Cornélie Noordwal: De negentiende-eeuwse schrijfster die je literatuurlessen een nieuwe invalshoek biedt
‘Ik zal niet rusten voordat ik alles van Noordwal gelezen heb,’ schreef Sylvia Witteman in een Volkskrantcolumn van 26 maart 2021. Ze ontdekte deze negentiende-eeuwse Haagse schrijfster dankzij een artikel van Simon Carmiggelt uit 1955. Na het lezen van Wim Tigges’ boek Cornélie Noordwal: de vergeten romans van een Haagse schrijfster deel ik dit voornemen. De recensie … [Lees meer...] overCornélie Noordwal: De negentiende-eeuwse schrijfster die je literatuurlessen een nieuwe invalshoek biedt
