Gegroet, vrienden van de verscheiden neerlandici! Wellicht bent u nog in de tuin een sneeuwpop aan het maken, en als u terugkomt heeft Marc Beerens de quiz alweer opgelost, maar dat doet er allemaal niet toe, want het gaat er maar om dat er wekelijks de aandacht wordt gevestigd op hen die ons voorgingen.
Inmiddels is de Flitsquiz doorgedrongen tot in alle lagen van de Nederlandse cultuur, nu ook in het literaire domein gewag wordt gemaakt van haar bestaan. Door uw deelname schrijft u dus mee aan de Nederlandse geschiedenis!
Het is onvermijdelijk, dat naarmate zo’n quiz langer duurt, enerzijds de toevalligheden zich opstapelen en anderzijds er steeds meer neerlandici al met hun geboorte- dan wel sterfdag aan de beurt zijn geweest. Dat is deze week niet anders. Daarom een iets andersoortige vraag.
Verderop in de week gedenken wij op één dag twee geboortedagen en een sterfdag, van drie neerlandici die alle drie iets met woordenlijsten te maken hebben. Hoewel niet allen meteen lexicografen, publiceerden ze alle drie een of meerdere woordenlijsten. Over wie hebben we het, en over welke werken gaat het?
1) Johan Hendrik van Dale, geboren 15 februari 1828, naamgever van ‘Van Dale’s Woordenboek’
2) Hubert Joseph Edmund Endepols, geboren 15 februari 1877, ‘Verklarend handwoordenboek der Nederlandse taal’ (Koenen-Endepols)
3) Voor nummer drie rollen we een eindje terug in de tijd tot bijna aan de sneeuwpoppen van 1511 en gokken we op Ant. Smyters, mogelijk overleden in februari 1626, met zijn ‘Epitheta, Dat zijn Bynamen oft Toenamen’ van 1620, ‘het eerste – en tot op heden enige – combinatorische woordenboek van het Nederlands’, aldus Nicoline van der Sijs.
Van Dale en Endepols zijn goed, maar Smyters staat niet in de database omdat we daar geen exacte data van hebben. Er staat wel nog de sterfdag van een andere neerlandicus op 15 februari, die in de bijlage van een van zijn werken een woordenlijst heeft gepubliceerd.
Dan gooi ik nog een balletje op: Etsko Kruisinga, overleden 15 februari 1944; hij kwam al eens eerder voorbij. Zijn ‘A Grammar of Modern Dutch’ (1924) bevat een tweetalige woordenlijst.
Die bedoelden we!