Door Frank Willaert

Ida Gerhardt zegt het zelf in het openingsvers van haar bundel Het levend monogram: zij heeft een donker boek geschreven. Dit geldt zeker voor de eerste afdeling ‘In memoriam matris’ waarin zij (de bundel dateert van 1955) terugkijkt op haar uiterst moeizame relatie met haar in 1934 gestorven moeder, of zoals zij het zelf zegt: waarin zij schrijft over de gruwelen van haar kinderjaren. De autobiografische inslag van deze bundel is onmiskenbaar. In een kale, glasheldere taal vertolkt zij daar de vreselijkste emoties. En tegelijk moet zij erkennen dat zij ook onmiskenbaar op haar moeder lijkt. Over die verstrengeling van verwantschap en vijandschap gaat het “Sonnet voor mijn moeder”.