Met de literatuur van het Afrikaans is voor mij vele jaren geleden een wereld opengegaan. Gezien de taalverwantschap tussen Nederlands en Afrikaans is de toegang relatief makkelijk, ook al is Afrikaans een inheemse Afrikataal die de Europese lezer uitdaagt om andere werelden te betreden en culturen te verkennen. De literatuur van het Afrikaans bestaat in variëteiten, naast cultureel ook linguïstisch. Of zoals SJ Naudé op 20 juli formuleerde in zijn dankrede bij de toekenning van de Hertzog-prijs: Afrikaanse literatuur is inclusief en meerstemmig, of zal niet zijn. De poëzie van Breyten Breytenbach en Antjie Krog staat bovenaan mijn lijst, maar ook werk van schrijvers onder wie Jolyn Phillips, Lynthia Julius en Ronelda S Kamfer. Wat ik kan aanbevelen, naast de recent verschenen roman Kompoun van Kamfer (nog niet vertaald in het Nederlands), is Collective Amnesia van Koleka Putuma, Zuid-Afrikaans auteur die in het Engels dicht (vertaald door Ludo Abicht). In De Morgen (juni 2022) schreef ik: “de beeldentaal van Putuma is indringend en confronterend, de zeggingskracht intimiderend direct. Putuma’s lyriek, even sterk op podium als op papier, flirt met conventies en grenzen van wat doorgaans vandaag in de westerse wereld met lyriek wordt geassocieerd. Hybride teksten die de lezer van zijn sokken blazen en meestal verweesd en ongemakkelijk ter plaatse laat en tot nadenken stemt. Een absolute aanrader. Intussen is het uitkijken naar de nieuwe bundel”. Die bundel is er: Hullo, Bu-Bye, Koko, Come In.

Koleka Putuma is te gast in Gent op uitnodiging van het Poëziecentrum en het Gents Centrum voor het Afrikaans en de Studie van Zuid-Afrika (Universiteit Gent). Zij treedt op voor studenten Afrikaans en Engels van de Universiteit Gent en voor iedereen die belangstelling heeft. Méér gegevens volgen binnenkort. Wie Putuma in het Nederlands wenst te lezen, kan terecht in het Poëziecentrum (Vrijdagmarkt, Gent). Ik kan ook het vraaggesprek van Johanna Pas en Gaea Schoeters aanbevelen dat met Putuma in Poëziekrant is gepubliceerd (jaargang 44, september-oktober 2020).

Luister hier naar Putuma’s performance van het gedicht ‘Water’ (om nooit meer te vergeten)΄