Tijdens de Poëzieweek 2024, die het passende thema ‘Thuis’ heeft, sieren voor het eerst in Nederland honderden Weesgedichten de straten van Zuid Holland, Soest, Zutphen en Zuid-Limburg, op de ramen van hun adoptieouders. De adoptiefase is afgerond en handletteraars trekken langs ramen om ze daar tijdelijk op aan te brengen. Zo zijn ze zichtbaar vanaf 25 januari tot en met 31 januari. We toveren de straat om tot een bewandelbare dichtbundel rond 75 deelnemende bibliotheekvestigingen. Maar liefst 87 gedichten werden geadopteerd in Den Haag en sieren daar de straten. In heel Nederland zijn er ruim 480 Weesgedichten geadopteerd! Omdat ze op de ramen zichtbaar zijn vanaf de straat, lezen tienduizenden mensen de gedichten.

De Weesgedichten zijn een selectie van 100 Nederlandstalige gedichten van een diverse groep meer of minder bekende Vlaamse en Nederlandse dichters. Met de slogan ‘Weesgedicht zkt Adoptieraam’ bieden lokale bibliotheken in Vlaanderen, Brussel en Nederland de Weesgedichten aan ter adoptie.
Iedereen met een raam aan de straat kon gratis een Weesgedicht adopteren. Handletteraars schrijven ze met afwasbare stift op de ramen. Zo komt de poëzie letterlijk bij de mensen thuis en worden tien- tot misschien wel honderdduizenden voorbijgangers bereikt. De Weesgedichten verspreiden taalplezier en  liefde voor poëzie. Als enthousiast woordkunstenaar en docent is dichter Derek Otte ambassadeur van de Weesgedichten in Nederland.

de Weesgedichten leveren bijzondere verhalen en inspiratie op
De Weesgedichten roepen bij iedereen andere associaties op en bieden inspiratie. De gedichten en het handletteren leiden regelmatig tot dialoog op straat. Een kleine greep uit de vele bijzondere verhalen:

• In Rotterdam werd de bewoner Edith Kwakernaak zo ontroerd door het gedicht ‘Een nieuwe stad’ van Wout Waanders zo, dat ze het adopteerde voor haar raam. Het einde ‘ik omhels je met terugwerkende kracht’, raakte haar bijzonder. Het gedicht deed haar denken aan iemand die lang geleden onverwacht stierf.
  Het gedicht werd dinsdag 23 januari aangebracht in aanwezigheid van Kwakernaak en Gino van Weenen van Bibliotheek Rotterdam.
• In Den Haag werd bewoner Michel Antonisse geïnspireerd door de Weesgedichten en de bibliotheek. Antonisse is laaggeletterd maar schrijft gedichten over zijn gevoelens en wat de bibliotheek voor hem betekent. Hij heeft een aantal pakkende gedichten geschreven. Eén ervan, ‘De Bibliotheek’ werd aangebracht op zowel Bibliotheek Haagse Hout als Bibliotheek De Escamp.
• In Gouda signaleerde Miranda van Elswijk iemand voor haar raam met daarop het gedicht ‘Binnenvrees’ van Christophe Vekeman. Via de mobiele telefoon droeg de kijker het aan de luisteraar voor.
  Erna Staal, directeur van Bibliotheek Gouda: ‘Ik vind dat er niet genoeg aandacht kan zijn voor lezen in het algemeen en poëzie in het bijzonder! Geen dag zonder gedicht zeg ik altijd maar. Dat gun ik iedereen. Het leuke van Weesgedichten is dat je op onverwachte plekken geconfronteerd wordt met poëzie.’
  

evenementen, workshops en lokale dichters in de schijnwerpers
Er worden veel literaire evenementen en workshops georganiseerd tijdens Weesgedichten 2024 en de Poëzieweek. Het biedt lezers, dichters en nieuwsgierige geesten de mogelijkheid om samen te komen en hun passie voor poëzie en handletteren te delen. Soms worden door bibliotheken routes uitgezet langs de Weesgedichten zoals onder meer in Den Haag, Oegstgeest, Noordwijk, Lisse en Teylingen en in de Hoeksche Waard. Bibliotheken voegden 57 lokale dichters en talenten toe aan hun selectie:

• in Dordrecht vroeg de Bibliotheek AanZet vijf lokale dichters een Weesgedicht te schrijven, waaronder stadsdichter Swendeline Ersilia de veelbelovende jonge dichter Freddie (zij/haar) en Peter M. van der Linden, Josse Kok en Merel Meijers. 24 januari treden ze s avonds op tijdens Poëziepodium ‘HOE?! Dichter bij Dordt’
• In Vlaardingen op zondag 28 januari houdt de groep lokale dichters Dichter bij Vlaardingen een open podium en workshop.
• In Gouda doet de groep Dichters op Donderdag mee. O.a. het gedicht Zandloper van Robin Mulder werd er op het raam gezet.
• Ook Bibliotheek de Plataan, Katwijk, Hoeksche Waard, Soest en De Domijnen brachten lokale dichters.
• In Maasluis adopteerde bewoner Marianne Evegroen een weesgedicht van stadsdichter Marleen Opschoor.  Spontaan organiseert Marianne Evegroen op dinsdag 30 januari een workshop met Marleen in De Kuiperij.

 Pilotjaar Nederland en bijna 5000 Weesgedichten in de Lage Landen
In België bestaat Weesgedichten nu voor het vierde jaar en worden duizenden Weesgedichten gerealiseerd. In de Lage Landen (België en Nederland samen) worden deze editie maar liefst 4695 Weesgedichten aangeboden via 180 (!) bibliotheek- vestigingen. Voor Nederland is het eerste jaar dat zij meedoen. 484 gedichten werden in Nederland geadopteerd voor op de ramen. Tienduizenden mensen zullen ze lezen!

De pilot is voornamelijk gericht op Zuid Holland. Enkele enthousiaste bibliotheken daarbuiten (Bij de Bieb in Berkel en IJssel, Kunstenhuis Idea in Soest en De Domijnen in Zuid Limburg) sloten zich, als ware early adopters, alvast aan. De 75 vestigingen van 13 Nederlandse bibliotheek-organisaties in Zuid Holland en enkele andere plaatsen boden samen 24 online poëziebundels met 732 gedichten aan via www.weesgedichten.nl. Daarvan werden er 484 geadopteerd en op ramen gezet.

Deze samenwerking in de Lage Landen wordt door de initiatiefnemer Utopia Aalst in België en stichting de Zoek naar Schittering in Nederland georganiseerd. We maken met elkaar een dichtbundel van de straten tijdens Poëzieweek 2024!