• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

Constantijn Huygens e il suo amico a quattro zampe

3 mei 2024 door Laura Bruno Reageer

Constantijn Huygens (L’Aia, 1596-1687) fu uno scrittore, compositore e diplomatico olandese durante il secolo d’oro (Gouden Eeuw) dei Paesi Bassi, nonché padre di Christiaan Huygens, scienziato al quale si deve, tra le altre cose, la prima osservazione degli anelli di Saturno.

Constantijn Huygens, ritratto di Jan Lievens (1628).

Durante la sua intensa attività di segretario dello statolder Federico Enrico d’Orange, Constantijn fece costruire una tenuta a Voorburg, appena fuori l’Aia, che chiamò Hofwijck. Qui Constantijn sperava di trovare un luogo di fuga (wijck) dagli impegni di corte (hof).

Hofwijck, Voorburg. Fonte: Huygensmuseum.

Tra le attività di svago favorite da Constantijn Huygens, vi era anche la scrittura di lettere ad amici e familiari; questa raccolta, pubblicata nel 2022 in nederlandese, consta di non meno di 9000 lettere, che Constantijn stesso autorizzò i figli a rendere pubbliche nel suo testamento.

In particolare dalla sua corrispondenza con Dorothea van Dorp, amica d’infanzia e vecchia fiamma, traspare l’interesse di Constantijn Huygens per i cani: nel 1624, Dorothea scrive a Constantijn che uno dei cuccioli dateli da un’ambasciatrice è morto; presumibilmente era un cane destinato a lui, perché Dorothea prosegue dicendo che gli avrebbe anche mandato uno dei cani grandi di suoi fratello, ma non sapeva come spedirlo (lettera edita da J.A. Worp, nr. 248).

Non si sa come si sia conclusa la faccenda del cane nel 1624; tuttavia, sappiamo per certo che Constantijn Huygens era un amante dei cani. A Hofwijck, infatti, si trova la tomba risalente al 1682 di un cagnolino di nome Geckie. Non se ne trova traccia nelle lettere, ma Constantijn deve essergli stato molto affezionato, poiché gli dedicò due epitaffi, il primo dei quali è inciso su una lapide commemorativa (posta molto più recentemente) nel giardino della tenuta:

Lapide in memoria di Geckje, Hofwijck (Voorburg).

Dit is mijn Hondjes Graf:
Ick segger niet meer af.
Als dat ick wenschten (en de Werld waer niet bedurven)
Dat mijn kleine Geckje leefde en all’ de groote sturven.
Hofw. 25 Oct.

Questa è la tomba del mio cagnolino:
Di più non dico.
Se non che vorrei (e il mondo non ne nuocerebbe)
Che il mio piccolo Geckje vivesse e tutti i grandi perissero.
Hofwijck, 25 ottobre [1682]

Il secondo epitaffio, composto il giorno succesivo, recita:

Klein Geckje light hier in: wat gaev’ ick groote Gecken,
Waer’t doenlijck, om het uijt den dooden op te wecken!
Want van de grooten is ‘tgetal oneindelijck;
Maer, mijn schoon Geckje lief, waer vind’ ick uws gelijck?
Hofw. 26. Oct.

Qui giace il piccolo Geckje: come sacrificherei dei grandi sciocchi,
Per poterlo resuscitare dai morti!
Poiché di grandi ve n’è un’infinità;
Ma, caro mio bel Geckje, dove lo trovo uno pari a te?
Hofwijck, 26 ottobre [1682]

Il secondo epitaffio inizia con un gioco di parole tra il nome del cane Geckje, che si può tradurre come “pazzerello” nel significato nederlandese settecentesco di giocoso, che strappa sempre una risata, e i grandi definiti gecken, ovvero “sciocchi, incompetenti”.

Per i “grandi” a cui Constantijn fa riferimento in entrambi gli epitaffi, si intendono le persone importanti del mondo con cui Constantijn aveva regolarmente a che fare per via della sua attività diplomatica.

Purtroppo non è possibile ricostruire con esattezza quanti cani o altri animali domestici abbia avuto Constantijn Huygens, ma Geckje aveva certamente un posto speciale nel suo cuore e, grazie ai componimenti a lui dedicati, resterà sempre nella nostra memoria.

Bibliografia di approfondimento

Davidson, Peter and Adriaan van den Weel (eds.). 2015. A Selection of Poems of Sir Constantijn Huygens (1596-1687). Amsterdam: Amsterdam University Press.

Huysman, Ineke & Ad Leerintveld. 2022. Constantijn Huygens – Een Leven in Brieven. Soest: Uitgeverij Catullus.

Dit stuk verscheen eerder op L’Olanda in un click.

Delen:

  • Klik om af te drukken (Opent in een nieuw venster) Print
  • Klik om dit te e-mailen naar een vriend (Opent in een nieuw venster) E-mail
  • Klik om te delen op Facebook (Opent in een nieuw venster) Facebook
  • Klik om te delen op WhatsApp (Opent in een nieuw venster) WhatsApp
  • Klik om te delen op Telegram (Opent in een nieuw venster) Telegram
  • Klik om op LinkedIn te delen (Opent in een nieuw venster) LinkedIn

Vind ik leuk:

Vind-ik-leuk Aan het laden...

Gerelateerd

Categorie: Artikel Tags: 17e eeuw, Constantijn Huygens, letterkunde

Lees Interacties

Laat een reactie achterReactie annuleren

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Astrid Roemer • Steffi huilt

Het geeft niet Poes
het geeft niet dat we
sterven

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

WINTERMIDDAG

De engelen knopen licht aan elkaar,
de regenboog stijgt uit het dorre hout,
een vuur brandt in een wak boven de duinen.

Overal valt licht – tot witte hagel opspringt
van de met droge bladeren bedekte grond,
geschrokken vleugelloze insecten, engelen –
hun donzen huid smelt blank,
doorzichtig om een wit skelet –
zo straks nog bezig in het licht,
gescheiden nu, snel weggerold,
gekropen onder het gekruld bruin blad.

Bron: De Gids, november 1958

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

8 januari 2026

➔ Lees meer
17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

7 januari 2026

➔ Lees meer
16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

4 januari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

geboortedag
1884 Herman Buiskool
1939 Jacques Hamelink
1948 Saskia Daalder
sterfdag
2015 Wam de Moor
➔ Neerlandicikalender

Media

Ik zie op tegen interviews…

Ik zie op tegen interviews…

11 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Buitenleven van Willem Sluiter

Buitenleven van Willem Sluiter

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact
 

Reacties laden....
 

    %d