Ook in 2026 ontvangen wij weer graag een nieuwe lichting gastschrijvers in het voormalige tuinhuis van Jan en Karina Wolkers op Tuinpark Amstelglorie in Amsterdam. Nieuwe aanmeldingen zijn welkom vanaf eind december a.s.. De deadline voor het insturen van je cv + werkplan om in aanmerking te komen voor een residentie is 15 februari 2026. Lees de tips hieronder goed door, dan … [Lees meer...] overAanmelding residentie Wolkerstuin
letterkunde
Ik zag haar voor het eerst op een vroege decembermorgen.
De openingszin van deze week komt uit Dagen van glas (2023) van Eva Meijer. Het is een uitwerking van diens eerder verschenen novelle Haar vertrouwde gedaante (2021). Het boek vormt een collage van drie gezinsleden, moeder, vader en dochter, die zich alle drie niet echt thuis voelen. Hoewel de moeder de special van een filosofisch tijdschrift over de filosofie van aandacht van … [Lees meer...] overIk zag haar voor het eerst op een vroege decembermorgen.
Groslijst: Henk Groenewegen, Gezien
Gezien van Henk Groenewegen is geen omvangrijk boek; het is een novelle, die evenwel in minder dan honderd pagina’s prima in staat is om een levendige wereld op te roepen. Het verhaal speelt ten tijde van de Franse Revolutie, en wordt verteld door de ogen van een paar niet voor de hand liggende personages, die desondanks samen een goed beeld van deze heftige periode in de … [Lees meer...] overGroslijst: Henk Groenewegen, Gezien
De postkoloniale podcast met Remco Raben over Pramoedya Ananta Toer
In De postkoloniale podcast gaan Rick Honings en Coen van ’t Veer met gasten in gesprek over hun werk in relatie tot het koloniale verleden. In aflevering 26 van De postkoloniale podcast spreken zij met met Remco Raben over schrijver Pramoedya Ananta Toer. Pramoedya Ananta Toer geldt als een van de belangrijkste en invloedrijkste schrijvers uit de Indonesische … [Lees meer...] overDe postkoloniale podcast met Remco Raben over Pramoedya Ananta Toer
Verschenen: Dirck Volckertszoon Coornhert en Herman Herbers
Beeldvorming door de eeuwen heen De katholieke theoloog Dirck Volckertszoon Coornhert en de als dissident bekendstaande gereformeerde predikant Herman Herbers werden 450 jaar geleden door vertegenwoordigers van de toenmalige Gereformeerde Kerk voorzien van vele kwalificaties. Hiermee wilden zij hun ongenoegen tot uitdrukking brengen met de geloofsopvattingen van deze … [Lees meer...] overVerschenen: Dirck Volckertszoon Coornhert en Herman Herbers
Een onopgemerkt ‘In Memoriam Vincent van Gogh’ door Willem Kloos
Ik heb onlangs de boekencollectie van Antiquariaat Schuhmacher bekeken, omdat deze naar de veiling ging. Onder die boeken bevonden zich talloze Tachtigers-uitgaven, een van Schuhmachers specialismen. Zie hier enkele zeer bijzondere voorbeelden! Om die reden heb ik ook vele Tachtigers weer eens wat gelezen of voor het eerst aandachtig gelezen. Zoals dit weekend de notoir … [Lees meer...] overEen onopgemerkt ‘In Memoriam Vincent van Gogh’ door Willem Kloos
Vendetta en vergeving
Leven en dood van een Corsicaan van Zetti & Bosch en de poëtica van uitgeverij KLEIN In Nederland zijn nog te weinig literatuurliefhebbers ervan op de hoogte, maar de Vlaams-Nederlandse boekenmarkt heeft er sinds 2023 een uitgeverij bij met een gedurfd fonds. Paul Buekenhout, oprichter en voormalig bezieler van het Brusselse literatuurhuis Passa Porta, geeft met KLEIN … [Lees meer...] overVendetta en vergeving
Peter van Zonneveld over Tjalie Robinson/Vincent Mahieu (1993)
Neerlandicus en kenner van de Indisch-Nederlandse letterkunde Peter van Zonneveld (1948-2025) vertelt over het werk van schrijver Jan Boon, beter bekend onder de pseudoniemen Tjalie Robinson en Vincent Mahieu (1911-1974). Van Zonneveld gaat in op Boons opgroeien tussen culturen, zijn beheersing van uiteenlopende stijlen, en zijn kritiek op Hella Haasses "Oeroeg". Fragmenten uit … [Lees meer...] overPeter van Zonneveld over Tjalie Robinson/Vincent Mahieu (1993)
Nijhoff verhusseld
De naam J.A. Lindon kwam ik voor het eerst tegen toen ik The Hunting of the Snark vertaalde. Annotator Martin Gardner nam achter in zijn uitgave van Carrolls gruwelverhaal een ‘Fit the seven-and-a-halfth’ op, een extra hoofdstuk, dat door deze mysterieuze Lindon was geschreven ter aanvulling op Carrolls acht fits omdat hij het jammer vond dat … [Lees meer...] overNijhoff verhusseld
Groslijst: Anne Mieke Backer, Ik was dat meisje
Het mooie aan literatuur is: een schrijver kan over álles schrijven en als lezer kom je dus ook van alles tegen qua thematiek. In deze roman: een Frans meisje dat als tiener in de jaren zestig een verhouding heeft met een oudere Amerikaan en de seksualiteit met hem compleet anders beleeft dan hij. Eigenlijk gaat het verhaal in diepere zin misschien wel over het miskende … [Lees meer...] overGroslijst: Anne Mieke Backer, Ik was dat meisje
5 december 2025: Intreerede Jolyn Philips
Intreerede van die tweede van die twee bekleeërs van die 2025-26 leerstoel Suid-Afrika: Tale, letterkundes, kulutuur en sameleving “Bientang ’n !nau epos: die reis van ’n digter-navorser” Hierdie referaat ondersoek die verhouding tussen die Afrikaanse epos Bientang deur Jolyn Phillips en die rolle van 'n digter-navorser wat met argief-en inheemse kennis omgaan. Deur … [Lees meer...] over5 december 2025: Intreerede Jolyn Philips
La patro de Saidjah havis bubalon
De vertaling van Saïdjah en Adinda in het Esperanto (1927) Lejzer Ludwik Zamenhof (1859-1917) publiceerde zijn eerste boekje over de door hem ontworpen taal Esperanto in de zomer van 1887, enkele maanden na de dood van Eduard Douwes Dekker. Er zijn verschillende redenen waarom dit jammer is. We weten nu bijvoorbeeld niet wat Douwes Dekker van dit plan zou hebben gevonden, … [Lees meer...] overLa patro de Saidjah havis bubalon
Groslijst: Arnon Grunberg, Het aanwezige been
Grunberg mét mededogen Arnon Grunbergs nieuwste bundel Het aanwezige been biedt een nieuwe blik op 24 verhalen geschreven tussen 2013 en 2025; ze zijn eerder in druk verschenen of als voordracht, en herzien en bewerkt voor deze uitgave. De verhalen zijn allemaal op te hangen aan een … [Lees meer...] overGroslijst: Arnon Grunberg, Het aanwezige been
Te verschijnen: Jaarboek Bilderdijk 2025
In de zomer van 2025 was het precies tweehonderd jaar geleden dat de Engelse romantische dichter Robert Southey een paar weken bij Bilderdijk in Leiden logeerde. Al die tijd hield hij zijn vrouw, zoon en dochters op de hoogte van zijn belevenissen. In zijn brieven schetste hij een beeld van het huiselijke leven van Bilderdijk en gaf hij enkele rake typeringen van de … [Lees meer...] overTe verschijnen: Jaarboek Bilderdijk 2025
Te verschijnen: Een jaar met Simon
Over Vestdijk, een vader en de liefde voor lezen Pas wanneer iemand er niet meer is, begint het verhaal. Dat ondervindt Pauline Slot wanneer haar vader gestorven is. De laatste woorden zijn gesproken, maar wat heeft het allemaal betekend? Ze zoekt houvast bij een oude leesliefde: Simon Vestdijk, ooit een gevierd schrijver, nu grotendeels vergeten. In een jaar zal ze zijn … [Lees meer...] overTe verschijnen: Een jaar met Simon
Wat we danken aan Peter van Zonneveld
Ergens in 1973 of 1974 zei een vriend me: je moet eens gaan praten met Peter van Zonneveld, die is net als jij geobsedeerd door de negentiende eeuw. Ik weet niet meer of het Ton Anbeek of Adriaan van Dis was die me dit zei, en ik kan het niet meer navragen bij Peter met zijn formidabele geheugen. Ik kende Peter wel, zoals je toen eigenlijk wel iedere student Nederlands ten … [Lees meer...] overWat we danken aan Peter van Zonneveld
Een cadeau voor de lezer
Hoe toepasselijk: een journalist die de biografie schrijft over een journalist die romancier werd. Trouw-redacteur Iris Pronk werkte vijf jaar aan Altijd te paard, de biografie van Renate Dorrestein (1954-2018). Ze groef zich als een molrat door de berg informatie over Dorrestein, inclusief de brieven, mails en appjes, sprak vrijwel iedereen die ze opvoert en paste - voor zover … [Lees meer...] overEen cadeau voor de lezer
Groslijst: Josha Zwaan, Wilgenkind
Wilgenkind, het zevende boek van Josha Zwaan, is een autobiografische roman over rouw, verlies, verzwegen familiegeheimen en de zorg voor een ouder. Het boek begint met een begrafenis waarbij verschillende zinspelingen worden gemaakt op relaties en gebeurtenissen binnen de familie. Dit wekte mijn nieuwsgierigheid en zoog mij direct het verhaal in. Toen ik het boek uit had, heb … [Lees meer...] overGroslijst: Josha Zwaan, Wilgenkind
Van den Vos Reynaerde – luisterboek
Van den Vos Reynaerde is het verhaal van Reinaert de Vos, die alle dieren te slim af is. Het is de oudste en bekendste heldenroman uit het Nederlandse taalgebied, die nog steeds wordt behandeld op middelbare scholen. In deze aflevering lees ik dit werk integraal voor. … [Lees meer...] overVan den Vos Reynaerde – luisterboek
Verschenen: Van den seven vroeden van binnen Rome
Een middeleeuwse #me too-roman De onder de naam Historia septem sapientum Romae bekende roman is tussen de 10de en 19de eeuw overgeleverd in minstens 32 talen tussen central Azië en IJsland. Ook al is hij tegenwoordig weinig bekend behoort hij tot de meest succesvolle werken uit de wereldliteratuur (Roth 2008). Vroege versies bestaan o. a. in het Grieks, Arabisch, Frans, … [Lees meer...] overVerschenen: Van den seven vroeden van binnen Rome
Het besturen van een trekker is een daad van soevereiniteit.
De openingszin van deze week komt uit het boek Wormmaan van Mariken Heitman. Het boek won in 2022 de Libris Literatuur Prijs en was Heitmans tweede roman. De hoofdpersonage in het boek is Elke, die voor haar werk planten veredelt. Ten tijde van de eerste bladzijde van de roman is ze druk in de weer met het ontwikkelen van een pompoensoort die zo goed mogelijk aan de eisen en … [Lees meer...] overHet besturen van een trekker is een daad van soevereiniteit.
In memoriam Peter van Zonneveld (1948-2025)
Op donderdag 20 november hebben we afscheid moeten nemen van een bijzonder, kleurrijk en beminnelijk mens: Peter van Zonneveld. Hij overleed na een ziekbed van enkele weken in een hospice in Ouderkerk, vlak bij zijn geliefde Amstel, waarlangs hij zo graag wandelde en fietste, en waarvan hij elke bocht kende. Peter van Zonneveld werd op 3 september 1948 geboren in Leiden. … [Lees meer...] overIn memoriam Peter van Zonneveld (1948-2025)
Weg van het spervuur
Naar een literatuur van verlossing Economie bepaalt alles. Economie bepaalt ons willen, kunnen, mogen en doen. Veel is toegestaan, als het maar rendeert - producten die renderen, mensen die renderen, ideeën die renderen. Om dit te garanderen komt er de hele dag een spervuur aan trivialiteiten op ons af, oproepen tot kopen, volgen en liken, onontkoombaar, thuis, op het … [Lees meer...] overWeg van het spervuur
Cruciale inzichten over hoe poëzie functioneert
Heel vaak wordt hij niet gelezen, de bijsluiter: te kleine lettertjes, te lang, te veel onheilstijdingen voor de doorsnee hypochonder, en al te moeilijk weer op te vouwen en opnieuw in het doosje te krijgen. En toch bevat zo’n bijsluiter cruciale info, over de aanwending met name. Het is de soms onontbeerlijke uitleg bij wat je inneemt. In die zin moeten ook de Bijsluiters … [Lees meer...] overCruciale inzichten over hoe poëzie functioneert
Groslijst: Christien Brinkgreve, Beladen huis
Een eerlijk verhaal Het boek rust op mijn schoot. Onaangetast, smachtend om opengeslagen te worden. Ik zal onbekend terrein betreden: een memoir heb ik nog niet eerder gelezen. Zonder dat ik precies weet wat ik moet verwachten, sla ik het boek open en begin. In Beladen huis schrijft Christien Brinkgreve over haar overleden man, Arend Jan Heerma van … [Lees meer...] overGroslijst: Christien Brinkgreve, Beladen huis
