Als Onder Professoren begint met een telegram – de blijde mare die de Rijksuniversiteit in rep en roer en Hermans’ roman direct op toeren brengt, een Nobelprijs! – komen direct in de eerste 6,7 regels drie verkleinwoorden voor: boerderijtje, buitenhuisje, huisje. Veel stelt dat buitentje van prof. Dingelam dus niet voor en we zijn tegen het eind van datzelfde eerste hoofdstuk … [Lees meer...] overHermans’ verkleinwoorden
letterkunde
18 januari 2023: De Imaginaire Sjaalman Papers
Tijd: 12.00 - 12.45Locatie: Hoofdgebouw, Vrije Universiteit Amsterdam … [Lees meer...] over18 januari 2023: De Imaginaire Sjaalman Papers
Louis Couperus, dichter
Als je aan het eind van de 19e eeuw gevraagd was wie Louis Couperus was, was er een grote kans dat je 'oh, dat is die artistieke dichter' als antwoord zou krijgen. Zijn verzen werden regelmatig besproken in literaire tijdschriften en kranten, meestal welwillend, soms kritisch over zijn archaïsche en iets te overdadige taalgebruik. Uit zijn debuut Een lent van vaerzen, de titel … [Lees meer...] overLouis Couperus, dichter
1 februari 2023: Boekpresentatie Animals in Dutch Travel Writing, 1800-present
In vrijwel alle reisverhalen komen dieren voor, van vervoersmiddel of metgezel tot voedsel of hinderlijke plaag. Soms zijn ze de reden voor het ondernemen van de reis, zoals in wetenschappelijke expedities of verkenningen van de exotische fauna, en worden ze als souvenirs meegenomen naar huis. In andere reizen, en de verhalen erover, spelen ze slechts een rol in de marge, … [Lees meer...] over1 februari 2023: Boekpresentatie Animals in Dutch Travel Writing, 1800-present
Wij zijn licht, jullie zijn lezers
"En wij weten niet of het u is opgevallen", zegt een van de vertellers van de roman Wij zijn licht van Gerda Blees, "maar toevallig zijn het vaak uitgerekend de mensen die met de mond het geloof in de universele kracht van liefde belijden die vervolgens komen met een eindeloze lijst van zaken die géén liefde zijn, die fout zijn en verkeerd, zoals wij, onschuldig brood uit een … [Lees meer...] overWij zijn licht, jullie zijn lezers
1 februari – 10 mei 2023: Postacademische cursus Recente Nederlandse en Vlaamse letterkunde
In de eerste maanden van 2023 organiseert de Opleiding Nederlandse Taal en Cultuur van de Radboud Universiteit Nijmegen in samenwerking met Pre-University College of Society Letteren voor de negentiende keer weer een postacademische cursus Recente Nederlandse en Vlaamse letterkunde. De cursus - bedoeld voor neerlandici, leraren Nederlands, alumni en andere belangstellenden - … [Lees meer...] over1 februari – 10 mei 2023: Postacademische cursus Recente Nederlandse en Vlaamse letterkunde
Het Meertens Nieuwjaarsboek: Trilbil en Duivelsdrek
Het is inmiddels een traditie geworden: het Nieuwjaarsboek van het Meertens Instituut. Het eerste boek verscheen in 2002. In december 2022 verscheen het twintigste boek: Trilbil en Duivelsdrek. 17 oude Groninger sprookjes van Trijntje Soldaats en haar toehoorders, geschreven door Theo Meder, de volksverhaalonderzoeker van het Meertens Instituut en bijzonder hoogleraar … [Lees meer...] overHet Meertens Nieuwjaarsboek: Trilbil en Duivelsdrek
Hoe noordelijk schreef Willem Frederik Hermans?
Hermans moet zich geërgerd hebben aan de hoeveelheid Engels in het dagelijkse leven, in het midden van de jaren ‘70. Toen al! Maar ook nieuwer, eigentijds Nederlands trof hem blijkbaar, zoals bijvoorbeeld het gebruik van ergens (dat vage en nuancerende woordje in de betekenis ‘in zeker opzicht’) (zie bv. bladzijde 149 en 154 van Onder … [Lees meer...] overHoe noordelijk schreef Willem Frederik Hermans?
Ontembaar leed / dat pandemie heet
Over de nieuwe Herzberg Covid en de lockdown hebben intussen al een heus stapeltje letterkunde opgeleverd (naast overigens het nodige andere, zoals de prachtige Netflix-special ‘Inside’ van Bo Burnham). Het is lang niet allemaal goed, maar soms ook heel erg wel, zoals Slot van Octavie Wolters. Een aparte vermelding in deze rij verdient Sneller langzaam de nieuwste bundel … [Lees meer...] overOntembaar leed / dat pandemie heet
17 januari 2023: De Literaire Boyband
locatie: Doornroosje, Nijmegen BOYBAND | de literaire boyband maakt literatuur om doorheen te gillen: poëzie op een podium, maar dan met meezingbare strofen, zwoele blikken en de constante dreiging van een break-up. Dit is jouw kans om flauw te komen vallen aan de voeten van BOYBAND | de literaire boyband, en om een superfan van het eerste uur te worden. Op dinsdag 17 … [Lees meer...] over17 januari 2023: De Literaire Boyband
De mensen van Ester Naomi Perquin in de brugklas
‘Manieren van leven’ heet het tweede gedicht in Ongevraagd advies (2022), de vijfde bundel van Ester Naomi Perquin. Ik las het, en het liet me niet meer los. Ik besloot het met mijn brugklas te lezen omdat de leerlingen gretige denkers zijn die niet bang zijn voor hun gevoelens. We lazen bovendien net een boek over een beer, Soldaat Wojtek van Bibi Dumon Tak. In Perquins … [Lees meer...] overDe mensen van Ester Naomi Perquin in de brugklas
Het overgrote deel van het heelal is niet voor ons bestemd
Aan het eind van zijn boek Erosie (1960) liet Willem Frederik Hermans zich kennen als iemand die zich zorgen maakte over het antropoceen: De plaats die het fysiek niet zo sterke mensdier in de wereld heeft weten te veroveren is indrukwekkend, maar de menselijke individuen moeten er met verlies van alerlei vrijheden voor betalen als zij er prijs op blijven stellen in zo … [Lees meer...] overHet overgrote deel van het heelal is niet voor ons bestemd
Kunst en wetenschap
Een sterke opening is het halve werk, maar van de opening moet Vondels Lucifer het niet hebben. Integendeel, de beginclaus van Lucifer is helemaal zo best niet. Het slot is echter ijzersterk. Vondels boodschap is in onze tijd misschien wel actueler dan ooit – daarover later meer. Eerst iets over een goede opening, want dat Vondel een toneelstuk fantastisch kon laten beginnen, … [Lees meer...] overKunst en wetenschap
Toon Tellegen en zijn transnationale transfer: hoe een Nederlandse schrijver Rusland veroverde
Behalve voor de kleuren van de vlag, als iemand je zou vragen hoe Nederland en Rusland zijn verbonden, wat zou je zeggen? Ik wist het ook niet, maar uit mijn onderzoek voor mijn bachelorscriptie blijkt het dat de Nederlandse kinderboekenschrijver Toon Tellegen ook heel geliefd in Rusland is! Een opvallend fenomeen. Wat nog vreemder is, is dat Toon Tellegen zelfs meer Russische … [Lees meer...] overToon Tellegen en zijn transnationale transfer: hoe een Nederlandse schrijver Rusland veroverde
Überfictie, of: pseudoniem tot parodie
Bedenkingen bij Evi Aarens Sommige schrijvers zijn zó goed, dat ze wat clichés zullen worden aan het land der fabelen toevoegen. Agatha Christie (waarschuwing: spoilers) bedacht voor The Murder of Roger Ackroyd niet de whodunit—die bestond al—maar wel de whodunit waarbij de vierde muur totaal afgebroken werd door de optekenaar (de ik-figuur) van de historie uiteindelijk … [Lees meer...] overÜberfictie, of: pseudoniem tot parodie
Marga Minco: Achter de Muur (Fixdit)
In de elfde aflevering van de Fixdit Podcast staan we stil bij de korte verhalen van Marga Minco, zoals die te vinden zijn in de bloemlezing Achter de muur. Het is de eerste keer dat Fixdit werk van een auteur in de kijker plaatst die nog in leven is. Minco’s debuut Het bittere kruid (1957) is een onvergetelijke, nog steeds zo relevante, veel gelezen klassieker, die vele … [Lees meer...] overMarga Minco: Achter de Muur (Fixdit)
Satan en de Saksen
Op 27 december jl. eiste secretaris Oleksii Danilov van de Nationale Veiligheidsraad in Oekraïne dat de van de Russisch-Orthodoxe Kerk afgesplitste Oekraïense tak zich moet distantiëren van Moskou en moet zeggen dat de Russische president Poetin Satan is. Ook het hoofd van de Russisch-Orthodoxe Kerk, patriarch Kirill, is volgens Danilov een duivel. … [Lees meer...] overSatan en de Saksen
Willem Frederik Hermans als observator van eigentijdse taal
Het kunnen kleinigheidjes zijn (de telegrambesteller die op blz. 12 Goeiemorrege zegt) maar ook dingen die door de auteur veel breder uitgemeten worden in Onder Professoren. W.F. Hermans moet wel geïrriteerd geweest zijn over het frequente en daarmee irrelevante gebruik van het voegwoordje dus, hij voegt het bij herhaling en herhaling in bij wat hij mensen laat zeggen. Dat … [Lees meer...] overWillem Frederik Hermans als observator van eigentijdse taal
In het walhalla gelanceerd
Pogingen om iets structureel te verbeteren kunnen rekenen op mijn sympathie. Dus had het boek Optimistische woede (2022) van schrijverscollectief Fixdit een waarderingsvoorsprong voordat ik het begon te lezen. Gelijkwaardig, evenredig – mochten de geslachten dat in literatuur vandaag nog niet zijn, dan maar gisteren!Sowieso was ik jaloerserig, doordat de leden in maart 2022 een … [Lees meer...] overIn het walhalla gelanceerd
Verschenen: Vooys 40.4 ‘Literatuur en economie’
In het laatste nummer van ons 40e jaargang wordt de literatuur met een economische blik benaderd. In dit themanummer stelt een groep auteurs de tastbaarheid en de culturele verbeelding van zowel de economie als de literatuur op de proef. In het eerste artikel geeft literatuurhistoricus Ulrike Burki een gedetailleerde retrospectie op de spectaculaire … [Lees meer...] overVerschenen: Vooys 40.4 ‘Literatuur en economie’
16 december 2022 – 19 februari 2023: Tentoonstelling Willy Roggeman, Ninove
Willy Roggeman: een leven geschreven De Vlaamse schrijver Willy Roggeman werd in 1934 in Ninove geboren. Hij heeft zijn geboortestad nooit echt verlaten. Op zijn 88e heeft hij een verzameld werk van meer dan honderd titels geschreven, waarvan het merendeel niet werd gepubliceerd. Al bij zijn eerste stappen als schrijver kwam Roggeman in het centrum van de Vlaamse … [Lees meer...] over16 december 2022 – 19 februari 2023: Tentoonstelling Willy Roggeman, Ninove
Vondels Lucifer (1654) hertaald (2022)
Wie deed eenmaal ‘heilig’ in ‘veilig’ weerklinken?Heiligheid.... Veiligheid.... Vondel!Buiten God is het nergens veilig.... Uit: Eva (1927), Carry van Bruggen Waarom Liever luie lezers dan geen lezers - dit standpunt van Marita Mathijsen deel ik van harte. Als hoofddocent vroegmoderne letterkunde in Utrecht (2002-2011) en vervolgens in Groningen (tot mijn pensioen in … [Lees meer...] overVondels Lucifer (1654) hertaald (2022)
Vondels Lucifer – inleiding op een serie bijdragen
Vondel moet het hebben zien aankomen. Hij wist dat zijn werk controversieel was. Alleen al de aanduiding ‘Het tooneel is in den hemel’ om aan te geven waar de handeling zich afspeelde, zou op weinig bijval kunnen rekenen bij de calvinistische predikanten. Ze vonden toneel al op voorhand verdacht en ze wantrouwden de katholieke Vondel ten diepste. Lucifer stond in 1654 tweemaal, … [Lees meer...] overVondels Lucifer – inleiding op een serie bijdragen
#IkLeesCouperus: Eline Vere, millennial babe
Ik heb één roman van Louis Couperus hertaald, maar ik zal mezelf zeker geen kenner van zijn werk noemen. Te veel boeken van de meesterverteller heb ik nog níet gelezen. Aan de andere kant: nog nooit is mij iets van hem tegengevallen. Alle reden om in het Couperus-jaar 2023, honderd jaar na zijn overlijden, meer van zijn werk te (her)ontdekken en belichten, in de hoop dat vele … [Lees meer...] over#IkLeesCouperus: Eline Vere, millennial babe
De ‘liefdesboekjes’ redden zich ook wel zonder Kees ’t Hart
"Verwarring en onzekerheid, 'angst' en verlangen." Dat zijn volgens Kees 't Hart de ingrediënten voor wat hij 'liefdesromans' noemt, het soort boeken dat in Nederland onder andere verschijnt in de Bouquetreeks. In zijn boek Pleidooi voor pulp houdt 't Hart een, eh, pleidooi voor zulke boekjes. Hij wil dat ze serieus genomen worden, dat ze in de boekwinkel verschijnen, dat … [Lees meer...] overDe ‘liefdesboekjes’ redden zich ook wel zonder Kees ’t Hart
