Het is wetenschapsmaand. Ik kan het weten, want ik was gisteren bij de opening van die maand, in het Museon in Den Haag, met nog vijfhonderd genodigden.

Men had er kennelijk niet op gerekend dat er zovelen op de uitnodiging zouden ingaan. Dat werd ons in ieder geval een paar keer verwijtend medegedeeld: dat er zoveel genodigden waren gekomen. De zaal puilde uit en sommige mensen moesten via videoschermen kijken. Het maakte niet uit. Al die beleidsmakers, onderzoekers, wetenschapsjournalisten kregen een programma voorgeschoteld dat tenenkrommend en fantasieloos was.

Het was om te beginnen zo’n avond met een professionele organisatie. Dat betekende dat de meisjes van de garderobe witte jassen hadden aangekregen, dat er iemand als robot verkleed de mensen naar de zaal wees en dat het welkomstdrankje geserveerd werd in een reageerbuisje.
Zo’n avond hoort verder een presentator te hebben, een professionele, die dus geen enkele binding met de wetenschap heeft, die er de ballen verstand van heeft en die het allemaal ook niet zichtbaar interesseert. In dit geval betrof het Jan Douwe Kroeske, die een onduidelijk verhaal had over wat bezoekers van Lowlands van wetenschap vinden (leuk, wanneer je bijvoorbeeld zelf in een tent een Higgs-deeltje kunt kleien).

Daarna ging Kroeske over tot het aankondigen van een plichtmatige toespraak van een wetenschapsvoorlichter, een plichtmatige toespraak van de baas van NWO en een plichtmatige toespraak van de baas van de KNAW. Er was ook nog een knullige dans met een ballon die niet kapot wilde, maar dat wel moest omdat anders de maand niet geopend zou zijn.

Bovendien hield minister Verhagen een toespraak waarin hij zei dat we ervoor moesten ‘kiezen’ om geld in toegepast onderzoek te stoppen, maar dat dit geen keuze was tegen fundamenteel onderzoek. Je kunt namelijk best voor het ene kiezen en het andere toch ook doen. Verhagen had namelijk een nieuwe keuzevorm gevonden: de en-en-keuze. Ik verzin dit niet. En geen enkele van die 500 knappe koppen vertrok een spier.

Dat gebeurde zelfs niet toen Laurentien van Oranje-Brinkhorst aan het woord kwam – iemand die geen enkele duidelijke binding heeft met de wetenschap, maar die vindt dat bedrijven moeten luisteren naar de ideeën van kinderen en zich daarom inzet voor ‘kinderraden’. Omdat zij een prinses is, deed iedereen net alsof dat inderdaad een heel belangwekkend idee is dat bovendien iets met het onderwerp van de avond te maken had. Er werd ook nog een film vertoond waarin kinderen advies gaven aan Unilever.

De enige levende persoon die even op het podium verscheen was de slangendeskundige Freek Vonk, die de Eureka-prijs won. Hij vertelde kort een mooi verhaal over een kevertje in de Namibische woestijn, dat met zijn vleugels watermoleculen oppikt uit de lucht. Daarna moest hij minutenlang op de foto met de baas van NWO, of van de KNAW, en een gigantisch bord waarop ‘Freek Vonk’ stond.

Toen kregen 500 mensen zalm te eten. Later op de avond was er ook nog een discussie tussen universitaire bestuurders gepland, maar ik had mijn buik vol van de wetenschap en ben gaan genieten van de regen in de Haagse binnenstad.