• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

Call: De achttiende eeuw in smaak en geur/Flavours of the Eighteenth Century (10-11 maart 2016)

7 november 2015 door Redactie Neder-L Reageer

Brussel, 10-11 maart 2016
Bevestigde keynote-speakers: Viktoria von Hoffmann (Université de Liège) & Mark Jenner (University of York)
Call for papers (Nederlands)
Call for papers (English)

*

De Werkgroep Achttiende Eeuw buigt zich tijdens haar jaarlijkse congres over de plaats en de rol van smaak en geur in een eeuw waarin zowel het theoretisch discours als de dagdagelijkse praktijk in veel domeinen sterk beïnvloed werden door het sensualisme. Tegelijk kan men vaststellen dat binnen de gangbare ‘hiërarchie van de zintuigen’ (von Hoffman) geur en smaak vaak een minder prominente plaats innamen in een denken dat lange tijd in de eerste plaats in visuele termen gedefinieerd werd (Smith).

Terwijl aan het zicht en het gehoor bijna als vanzelfsprekend een mentale en spirituele dimensie werd toegeschreven, werden geur en, meer nog, smaak immers verbonden met het lichamelijke, het materiële, het dierlijke. Ondanks haar status van “sensorialité basse” (von Hoffmann), was het concept “smaak” echter wel degelijk voorwerp van debat en speelde het een niet te onderschatten rol in verschillende maatschappelijke vertogen. Naast de metaforische betekenis van smaak als esthetisch waardeoordeel, die o.a. door Voltaire werd uitgewerkt in zijn Dictionnaire historique (“The taste, the sense by which we distinguish the flavor of our food, has produced, in all known languages, the metaphor expressed by the word ‘taste’ – a feeling of beauty and defects in all the arts”), werd het concept van het proeven – en bij uitbreiding het culinaire – immers ook vanuit een wetenschappelijke, medische, religieuze en filosofische hoek benaderd. Tegelijkertijd blijkt het onderzoek naar smaak een interessante insteek te zijn om de dominante debatten, zoals dat over cultuur versus natuur, vanuit een nieuwe invalshoek te bekijken. Terwijl de dominante positie van Parijs als centrum van de goede smaak en de nouvelle cuisine aanleiding gaf tot recente studies van Spary (Eating the Enlightenment 2012) en von Hoffmann (2013), rijst ook de vraag naar de perceptie van smaak in andere, omliggende, landen. In welke termen – en binnen welke maatschappelijke domeinen – werd bijvoorbeeld in de Nederlanden over smaak gesproken? In hoeverre kon smaak in de achttiende eeuw bijdragen tot het vormen van een lokale, regionale of nationale identiteit? Welk belang werd gehecht aan smaak en eetcultuur in het algemeen in verschillende delen van Europa en hoe verhielden deze zich tot het dominante discours uit Frankrijk?

Geurzin droeg lange tijd een zweem van dierlijkheid met zich mee (Corbin). Geurwaarnemingen werden als vluchtig beschouwd en bijgevolg als weinig duurzaam op de mens inwerkend. Binnen de wetenschappelijke traditie overheerste tot voor kort bovendien de idee van de geleidelijke desodorisering van de samenleving, met de dubbele veronderstelling dat geuren steeds meer naar de achtergrond verdwenen en maatschappelijk minder relevant werden. Pioniers in het onderzoeksveld, zoals Corbin, situeerden de start van deze omwenteling in de tweede helft van de achttiende eeuw. Bovendien zou dit proces ook vandaag nog niet afgesloten zijn en samenhangen met de groeiende aandacht voor hygiëne en het zich distantiëren van de menselijke lichamelijkheid. Recente publicaties van onder meer Jenner en Smith stellen deze kijk echter steeds meer in vraag. Niet alleen leverde de moderniteit veel nieuwe geuren op; ook was het bestrijden van geuren al gangbaar voor de achttiende eeuw. De vraag blijft dan ook hoe er in de achttiende eeuw omgegaan werd met de olfactorische werkelijkheid, welke plaats geur en stank innamen in de vele domeinen van de samenleving (privaat, professioneel, medisch- wetenschappelijk, op vlak van overheidsbeleid), en op welke manieren geur of specifieke geuren werden gepercipieerd.

Een publicatie van de bijdragen wordt voorzien.

Praktische informatie:
De organisatie verwelkomt bijdragen in zowel het Nederlands als het Engels. Belangstellenden worden uitgenodigd om voor 23 november 2015 een titel en een abstract van maximaal 300 woorden te bezorgen. Deze kunnen, vergezeld van de affiliatie, de voorkeurstaal (Nederlands of Engels) en de adresgegevens van de onderzoeker worden bezorgd aan Beatrijs.Vanacker@arts.kuleuven.be en Klaas.VanGelder@UGent.be. Kandidaten vernemen eind november of hun voorstel aanvaard is.

Wetenschappelijk comité:
Kornee van der Haven (Universiteit Gent) Inger Leemans (Vrije Universiteit Amsterdam) Peter Scholliers (Vrije Universiteit Brussel) Jan Herman (KU Leuven)
Beatrijs Vanacker (KU Leuven)
Klaas Van Gelder (Universiteit Gent)

Delen:

  • Klik om af te drukken (Opent in een nieuw venster) Print
  • Klik om dit te e-mailen naar een vriend (Opent in een nieuw venster) E-mail
  • Klik om te delen op Facebook (Opent in een nieuw venster) Facebook
  • Klik om te delen op WhatsApp (Opent in een nieuw venster) WhatsApp
  • Klik om te delen op Telegram (Opent in een nieuw venster) Telegram
  • Klik om op LinkedIn te delen (Opent in een nieuw venster) LinkedIn

Vind ik leuk:

Vind-ik-leuk Aan het laden...

Gerelateerd

Categorie: Artikel Tags: 18e eeuw, call

Lees Interacties

Laat een reactie achterReactie annuleren

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Astrid Roemer • Steffi huilt

Het geeft niet Poes
het geeft niet dat we
sterven

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

WINTERMIDDAG

De engelen knopen licht aan elkaar,
de regenboog stijgt uit het dorre hout,
een vuur brandt in een wak boven de duinen.

Overal valt licht – tot witte hagel opspringt
van de met droge bladeren bedekte grond,
geschrokken vleugelloze insecten, engelen –
hun donzen huid smelt blank,
doorzichtig om een wit skelet –
zo straks nog bezig in het licht,
gescheiden nu, snel weggerold,
gekropen onder het gekruld bruin blad.

Bron: De Gids, november 1958

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

8 januari 2026

➔ Lees meer
17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

7 januari 2026

➔ Lees meer
16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

4 januari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

geboortedag
1884 Herman Buiskool
1939 Jacques Hamelink
1948 Saskia Daalder
sterfdag
2015 Wam de Moor
➔ Neerlandicikalender

Media

Ik zie op tegen interviews…

Ik zie op tegen interviews…

11 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Buitenleven van Willem Sluiter

Buitenleven van Willem Sluiter

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact
%d