Door: Redactie Onze Taal
Nederlandse middelbare scholieren vinden Nederlands een saai vak en piekeren er niet over Nederlands te gaan studeren. Dat blijkt uit een onderzoek van Anne van Asseldonk en Peter-Arno Coppen van de Radboud Universiteit Nijmegen, dat is verricht in opdracht van het Genootschap Onze Taal. De uitkomsten verschijnen in het novembernummer 2019 van het maandblad Onze Taal.
Onze Taal liet het onderzoek uitvoeren omdat in discussies vaak gespeculeerd wordt over de slechte motivatie die jongeren zouden hebben voor het schoolvak Nederlands, maar daarvoor was nog nooit eerder echt sluitend bewijs gevonden. Ook een andere bewering werd getest: dat de afname van het aantal studenten Nederlands zou samenhangen met de verengelsing van het hoger onderwijs. Maar daarvoor vonden de onderzoekers geen aanwijzingen.
Vibeke Roeper, directeur van Onze Taal: “Hoewel er al aanwijzingen waren dat leerlingen het schoolvak Nederlands saai vinden, stelt dit resultaat ons enorm teleur. Taal is het belangrijkste wat we als mens bezitten en dat maakt eigenlijk alles eraan interessant. Je hoeft maar een minuut naar jongeren te luisteren om te horen dat zij hun best doen zich met taal te onderscheiden en dat ze creatieve taaluitspattingen waarderen, dus het móét toch in de klas ook mogelijk zijn leerlingen voor het Nederlands te enthousiasmeren.”
Roeper heeft haar hoop gevestigd op de aanbevelingen die het ontwikkelteam Curriculum.nu vorige maand aan de minister heeft gedaan. Daarin werd onder meer gepleit voor het prikkelen van de creativiteit, nieuwsgierigheid en plezier: “En natuurlijk zullen we bij Onze Taal ons best blijven doen de veelzijdigheid van het Nederlands onder de aandacht te blijven brengen, ook bij jongeren.” *
Belangrijkste bevindingen uit het onderzoek:
- Leerlingen vinden het schoolvak Nederlands vooral saai en niet moeilijk, maar wel nuttig.
- Leerlingen uit eindexamenklassen vinden Nederlands significant saaier en minder moeilijk.
- Leerlingen vinden Nederlands ook niet bijzonder leuk of interessant.
- Leerlingen vinden Nederlands minder interessant, minder leuk en saaier dan andere vakken.
- Leerlingen kiezen liever een Engelstalige vervolgstudie.
- Leerlingen kiezen liever een specialistische vervolgstudie (taal, communicatie, literatuur) dan een algemene studie (zoals Nederlands).
*
Deze post verscheen eerder op de website van Onze Taal.
Afbeelding: Needpix
Weet je, als iedereen Nederlands saai vindt, dan zal het wel saai zijn.
En dat los je niet op met een paar marginale ingrepen op. Vergeet het maar.
Het onderzoek gaat niet over ingrepen. En er is ook niet vastgesteld dat de neerlandistiek inherent saai zou zijn.
Interessant!
Correlatie tussen eenvoud en plezier -> hoe gemakkelijker, hoe saaier? Nog geen causaal verband, maar dit was wel mijn ervaring op de uni. Gemakkelijke vakken vond ik zelden leuk, je wilt uitgedaagd worden. Niet de enige factor natuurlijk, maar zou me niet verbazen als die een rol speelt.
Aan de andere kant, ik vond wis- en natuurkunde gemakkelijk en scheikunde moeilijk, en dat hing volstrekt niet samen met mijn plezier in die vakken. Soms is iets ook gewoon niet leuk, omdat je er geen grip op krijgt.
Lastig allemaal :/ Want Nederlands bleek toen ik het eenmaal ging studeren hartstikke interessant. Maar toen was ik al 23 of zo :X
Tussen de schalen zijn verschillende positieve en negatieve correlaties. De schalen voor interessant en leuk correleren significant positief (r = .728, p = .000), net als de schalen voor interessant en nuttig (r = .579, p = .000) en leuk en nuttig (r = .561, p = .000).
De schalen voor interessant en moeilijk correleren significant negatief (r = -.257, p = .000), net als interessant en saai (r = -.521, p = .000), leuk en moeilijk (r = -.352, p = .000), leuk en saai (r = -.600 p = .000), nuttig en moeilijk (r = -.165, p = .000) en nuttig en saai (r = -.399, p = .000).
De meeste van die correlaties zijn niet sterk (onder 0.6), toch? Beetje verrassend zijn wel de positieve verbanden tussen leuk en nuttig. Denk je dat leerlingen een ‘nut’ zien in de dingen die ze leuk vinden? Want de zuiver nuttige dingen van het schoolvak – bijv. spelling, begrijpend lezen – zijn in mijn ogen niet bepaald bruisend.
Wel bedankt voor het onderzoek! Mijn eigen klassen vonden het trouwens niet zo saai, maar ja, dat waren dan ook míjn klassen! Ik doe wanneer mogelijk interessante extra dingen naast het verplichte-nuttige programma…