Gisteren zag ik in Haarlem iets prachtigs: de herrijzing van het Taalmuseum. Tijdens het congres van het Genootschap Onze Taal presenteerde Fresco Sam-Sin, sinds enige tijd de nieuwe directeur van dat museum, een prachtige nieuwe tentoonstelling, die helemaal gebaseerd was op zijn tante Olga.
Die tante is al bijna 95, en niet bang voor de camera. Ze is heel populair met TikTok en heeft, als geboren Surinaamse die al 50 jaar in Nederland woont, duidelijke opvattingen over het Nederlands. Ze vindt dat die taal zoals ze in Nederland gebruikt wordt maar raar. Sam-Sin riep mensen op om zelf berichtjes te schrijven of filmpjes te maken waarin ze reageerden op die bewering. Na een paar dagen raakte hij overspoeld met zulke filmpjes, van Surinamers én Nederlanders die hun eigen ervaringen deelden met het Nederlands van Nederland en dat van Suriname. Tante Olga reageerde daar ook weer op.
Dat is op de tentoonstelling allemaal te zien, net als voorbeelden van zaken die anders genoemd worden in Suriname dan in Europa (pot tegenover pan) en allerlei andere interessante informatie. De tentoonstelling gaat reizen: na het Onze Taal-congres gaat hij nu naar Rotterdam, en hopelijk wordt hij ook nog elders getoond.
Ik geloof niet dat ik eerder in Nederland zo’n fraaie en professionele tentoonstelling over taal heb gezien. Ik sprak ook even met Sam-Sin, en hij lijkt me een slimme man met goede ideeën. Hij zoekt nog wel een steviger financiële basis voor zijn museum. De afgelopen jaren is het – een beetje – betaald door de Leidse taalkundeschool LUCL, maar die geldstroom was nooit erg rijk en droogt nu nog meer op. Het plan was oorspronkelijk bovendien dat het museum ook bijvoorbeeld door de gemeente Leiden zou worden gesteund, maar ik geloof dat dit nog verder van de grond komt.
Sam-Sin vertelde ook dat hij druk voelde om het Taalmuseum vooral over het Nederlands te laten gaan, zoals dat in de beginjaren ook het geval was. Zelfs aandacht voor Suriname vonden sommigen kennelijk al te exotisch. Ik hoop dat hij die druk weet te weerstaan, want juist de onvoorstelbare talenrijkdom van de wereld is iets dat in een land dat eigenlijk alleen nog maar aandacht heeft voor het Engels en het Nederlands niet duidelijk genoeg getoond kan worden.
Sam-Sin moet dus op zoek naar meer financiële bronnen en ik hoop dat het hem lukt om die aan te boren. Na een moeizame aanloop van bijna acht jaar, heeft het museum nu een directeur met een duidelijke visie, die met Lieve tante Olga een visitekaartje afgegeven heeft.
Zou aansluiting bij het binnenkort vanuit Den Haag naar Utrecht te verhuizen Literatuurmuseum geen logische combinatie kunnen zijn?
Ja, dat zou mogelijk een goed idee zijn.