Persbericht Literatuurmuseum

In de zomer van 2022 verwierf het museum het archief van Ingrid Jonker (1933-1965), de beroemde Zuid-Afrikaanse dichter. Inmiddels is het volledig gedigitaliseerd en binnenkort ook beschikbaar voor onderzoek. ‘‘De collectie zelf hebben we onlangs teruggegeven aan het land van de dichter”, vertelt Valérie Drost, directeur van het museum.

Wereldberoemd

In 1994 las Nelson Mandela tijdens de eerste zitting van het eerste democratisch verkozen parlement van zijn land een gedicht voor van Ingrid Jonker. Het was een vlijmscherp protest tegen apartheid. Dit historische moment maakte haar ruim dertig jaar na haar overlijden wereldberoemd. Sinds haar zelfgekozen dood op 31-jarige leeftijd, groeide Jonkers internationale reputatie en haar werk is in diverse talen vertaald. De unieke collectie die nu terugkeert naar Zuid-Afrika bestaat uit handschriften, typoschriften, agenda’s, brieven en persoonlijke documenten. Deze geven niet alleen een beeld van haar leven, maar ook van Jonkers plek in de Zuid-Afrikaanse literatuur van die periode, dankzij diverse briefwisselingen met andere schrijvers.
 

Via Portugal naar Nederland

In ons land vertaalde dichter Gerrit Komrij het werk van Jonker. Hij was ook degene die constateerde dat haar literaire nalatenschap dreigde te verdwijnen. In 2000 kocht hij daarom alles wat hij kon vinden en verscheepte dit naar Portugal, waar hij woonde. Na het overlijden van Komrij is door de erven al geprobeerd het archief in Zuid-Afrika onder te brengen, maar toen dit niet lukte besloten ze de zorg ervoor over te laten aan het Literatuurmuseum. Toen de collectie in 2022 door Komrij’s nabestaanden aan het Literatuurmuseum/Kinderboekenmuseum werd afgestaan, gaf de toenmalige directeur al aan dat er met zorg omgegaan zou worden met de bezittingen totdat een passende archiefinstelling in Zuid-Afrika zou zijn gevonden. Dat moment is nu aangebroken.

Terug naar Stellenbosch

De afgelopen jaren is gezocht naar een geschikte locatie en deze is nu gevonden. Er is een overeenkomst tot stand gekomen tussen SASNEV, het Suid-Afrikaanse Sentrum vir Nederland en Vlaandere, en het Literatuurmuseum/Kinderboekenmuseum. Het daadwerkelijke beheer wordt uitbesteed aan de bibliotheek van de Universiteit Stellenbosch.