Licht aan brand Duifjen in de hazelaren, Stak door lonkjes lodderzoet, Tirsus hart in lichte gloed, Die sijn lipjens op de hare Klevende in haar kropjen* wroed, Haakt het los, en streelt die hoogjes*, Zo gekoestert, zo gevlijd, Luikt sy swymende haar oogjes, Daar mee was' haar maagdom quijt. … [Lees meer...] overGedicht: Jan Luyken – Licht aan brand
17e eeuw
Vlogboek123 – Literatuurgeschiedenis / 17e eeuw: spektakel en betweters in het theater
Een Vlogboekaflevering gericht op de literatuurgeschiedenis. In deze video bespreekt Jörgen de veranderingen binnen het Nederlandse theater in de tweede helft van de zeventiende eeuw. Over de Bijbelse toneelstukken van Vondel, het spektakeltheater van Jan Vos en het Frans-classicisme van Nil Volentibus Arduum. Besproken werken: Joost van den Vondel - Inwydinge van 't … [Lees meer...] overVlogboek123 – Literatuurgeschiedenis / 17e eeuw: spektakel en betweters in het theater
Gedicht: G.A. Bredero – Van gierighe Gerrit, en Modde van Gompen
Dit jaar is een Bredero-jaar. Stem: Daer ick gister avond quam, daer scheen de, &c. De Gierige Gerrit, die lebbige dief, Die vrijt nu zijns ghelijck, Die vrijt nu, etc. Wangt hy het Modde van Gompen lief, Die leelijck is en rijck, Die leelijck is en rijck, Die leelijck is en rijck. Sy het ien asingt ruym van vel, Niet muysvael, noch niet bongt, Niet … [Lees meer...] overGedicht: G.A. Bredero – Van gierighe Gerrit, en Modde van Gompen
Gedicht: G.A. Bredero – Koortsigh Lietje
Dit jaar wordt herdacht dat Bredero 400 jaar geleden overleed. Koortsigh Lietje Stemme: Onlangs vroeg in 't morgen-rood, &c. Als Dirckje in syn Koortse lagh, Die hem het bloed besmette, Met een brandende hette: Hy sloech sijn ooghjens op, en sach Dat sijn lieve Lijsbette, De selve sieckte lette, Doen heeft hy gheseyt: Mijn vriendelijckheyt, Hoe deert myn u … [Lees meer...] overGedicht: G.A. Bredero – Koortsigh Lietje
Gedicht: Constantijn Huygens – Nieuw jaar
Nieuw jaar Nog eens ten einde 't oude en voor aan 't nieuwe jaar, en tel ik tachentig op negen maanden maar! Waar zijn die zeventig en negen jaren henen? Als nieuwe dromen elk verschenen en verdwenen, en nu de volle som: maar ene oude droom. Wanneer zal 't einde zijn? Hoe lang staat de oude boom op taaie wortelen en weert zich, onder alle die daags bij duizenden … [Lees meer...] overGedicht: Constantijn Huygens – Nieuw jaar
Het beste geneesmiddel is een goede klucht
Door Ton Harmsen Pieter Bernagie, professor in de medicijnen aan het Athenaeum Illustre in Amsterdam, had onder literatoren een ruime vriendenkring. Zelf schreef hij vijftien toneelstukken; hij zat jarenlang in het bestuur van de Amsterdamse Schouwburg. Zijn toneelstukken lopen uiteen van ernstige tragedies tot vermakelijke kluchten. Het enige dat in de twintigste eeuw … [Lees meer...] overHet beste geneesmiddel is een goede klucht
De Grote Brederoquiz van Neerlandistiek
Door Roland de Bonth In december 1617 zakte Bredero, op de terugweg van een begrafenis in Haarlem, met zijn slee ergens in de buurt van Halfweg door het ijs. Het gevolg was dat hij een longontsteking opliep, maar hij herstelde hiervan. Niettemin overleed hij ruim een half jaar na deze onfortuinlijke gebeurtenis, op 23 augustus 1618. Naar de precieze oorzaak van zijn dood … [Lees meer...] overDe Grote Brederoquiz van Neerlandistiek
De onweerstaanbare schoonheid van het sonnet
Door Ton Harmsen Nu de lezers van Neerlandsitiek.nl zich op instigatie van Marc van Oostendorp met succes hebben ingespannen om veertien nieuwe sonnetten te financieren is het misschien aardig nog een paar bijzondere sonnetten uit de vroege zeventiende eeuw te vermelden. De vorm van een sonnet is van meet af aan voor dichters aanleiding geweest er graag en veel gebruik van te … [Lees meer...] overDe onweerstaanbare schoonheid van het sonnet
De rijmmachine van Constantijn Huygens: Pomobot
Door Marijn Schraagen Het is december 1636. Pieter Corneliszoon Hooft zit in zijn werkkamer in het Muiderslot om de post door te nemen. Als eerste opent hij een brief van Constantijn Huygens, met wie hij al jaren een uitgebreide correspondentie onderhoudt. De brief luidt als volgt: Mijn' Heere; Vandaag kwam mijn zoon Christiaan bij mij met een curieuze uitvinding. Het is … [Lees meer...] overDe rijmmachine van Constantijn Huygens: Pomobot
Oproep scriptieprijs 2018 werkgroep De Zeventiende Eeuw
In het jaar 2000 heeft de Werkgroep De Zeventiende Eeuw de DZE-scriptieprijs ingesteld. Sindsdien wordt deze prijs jaarlijks – en vanaf 2007 tweejaarlijks – uitgeloofd voor een uitstekende masterscriptie op het gebied van de zeventiende-eeuwse cultuur in de Nederlanden, in de ruime betekenis van het woord. Ook in 2018 wordt de tweejaarlijkse prijs (€500,-) weer uitgeloofd. … [Lees meer...] overOproep scriptieprijs 2018 werkgroep De Zeventiende Eeuw
Toneelstuk Gijsbreght van Aemstel keert terug naar oorspronkelijke schouwburg.
Op woensdag 3 januari 2018 presenteert Theater Kwast de voorstelling Gijsbreght van Aemstel in The Dylan Amsterdam, exact 380 jaar na de eerste uitvoering van het inconische stuk. Op 3 januari 1638 opende met deze première de eerste Amsterdamse Schouwburg aan de Keizersgracht, precies op de locatie waar nu The Dylan Amsterdam staat. Theater Kwast is specialist in het spelen … [Lees meer...] overToneelstuk Gijsbreght van Aemstel keert terug naar oorspronkelijke schouwburg.
Voorlopige bibliografie van uit het Spaans tot 1800 in het Nederlands vertaalde boeken
Door Tineke Groot Volgend jaar zal het 500 jaar geleden zijn dat het eerste boek uit het Spaans in het Nederlands vertaald op de markt komt. Door Tineke Groot wordt nog steeds gewerkt aan een verdere uitbreiding van de Voorlopige bibliografie van uit het Spaans (eventueel via andere talen) tot 1800 in het Nederlands vertaalde boeken ..../ samengesteld door een … [Lees meer...] overVoorlopige bibliografie van uit het Spaans tot 1800 in het Nederlands vertaalde boeken
Gedicht: Joannis Antonides van der Goes – Op een uurwerk
• Nieuw in de DBNL: Verzamelde gedichten van Joannis Antonides van der Goes (onder meer). Op een uurwerk Dit uurwerk, dat balans hout van den tyt, Die, eermen 't gist, gevoeleloos ontglyt, Leert ons zoo wel hoe die staet uit te koopen, Als hoe gezwint de dagen henelopen. Anders Bedenk vry, dat, terwijl gy op dit uurwerk ziet Een oogenblik, u voort dien … [Lees meer...] overGedicht: Joannis Antonides van der Goes – Op een uurwerk
Gedicht: Joannis Antonides van der Goes – Aen Juffrouw Suzanna Bormans, Ziek zijnde.
• Nieuw in de DBNL: Verzamelde gedichten van Joannis Antonides van der Goes (onder meer). Aen Juffrouw Suzanna Bormans, Ziek zijnde. O Lenteroos, hoe zijn uw bladen Dus slap, hoe hangt u 't hooft zoo neêr, Dat korts, met zilvren dau beladen, Kon strijken aller bloemen eer? Waerom is schoonheit juist zoo teer? Waer is dat blozend root geweken, Dat aengename … [Lees meer...] overGedicht: Joannis Antonides van der Goes – Aen Juffrouw Suzanna Bormans, Ziek zijnde.
Vijfmaal Vasthi
Door Ton Harmsen Theater Kwast speelt volgende week Serwouters’ bijbelse tragedie Hester, oft verlossing der Jooden (Amsterdam, 1659) een vrije bewerking van Lope de Vega’s La hermosa Ester (1610). In Amsterdam werden stukken van Lope de Vega, Calderón de la Barca en anderen in het Spaans opgevoerd; het is hoogst waarschijnlijk dat Serwouters door zo een voorstelling … [Lees meer...] overVijfmaal Vasthi
Uitbundig baroktheater over het Bijbelverhaal Esther
(Persbericht Theater Kwast) Op 10 november 2017 speelt Theater Kwast in de prachtige Uilenburger Sjoel de tragedie Hester, of de verlossinge der Joden uit 1659 van Johannes Serwouters. In dit bloedstollende treurspel is het aan de jonge Joodse Hester om haar volk te redden. Nadat Koning Ahasveros zijn koningin verstoten heeft, neemt hij de Joodse Hester tot vrouw. … [Lees meer...] overUitbundig baroktheater over het Bijbelverhaal Esther
Garmt Stuiveling redt Vondels Peter en Pauwels
Door Ton Harmsen Vondels dertiende tragedie, Peter en Pauwels (1641), behandelt een huiveringwekkend thema: de executie van Petrus en Paulus, de apostelen die naar Rome waren gegaan om er het christendom te vestigen. Zoals dat gaat in martelaarsverhalen is hun dood de aanzet tot eeuwige bloei. Keizer Nero die hen ter dood veroordeelt gaat in waanzin ten onder, de pausen die … [Lees meer...] overGarmt Stuiveling redt Vondels Peter en Pauwels
Gedicht: Joost van den Vondel – Rei der joffers uit Noah (‘Waar bleef de zwaan?’)
• De rei-zang over de zwaan uit Vondels toneelstuk Noah verwoordt het lichtzinnige antwoord van de mensheid op de dreiging van de zondvloed: "De Joffers heffen een lied aan over de levenswandel van de zwaan, die onbekommerd op de vloed nestelt. Zwemmend brengt zij haar jongen groot en zelfs 'Stervende zingt ze een vrolijk lied/ in 't suikerriet'. De zwaan leeft dus niet alleen … [Lees meer...] overGedicht: Joost van den Vondel – Rei der joffers uit Noah (‘Waar bleef de zwaan?’)
26 en 27 oktober 2017: Congres ‘Festiviteiten in de vroegmoderne Nederlanden’
Op 26 en 27 oktober vindt in Groningen het jaarcongres plaats van de Vlaams-Nederlandse Vereniging voor Nieuwe Geschiedenis (VNVNG). Het thema is: festiviteiten in de vroegmoderne Nederlanden. Voertaal: Nederlands en Engels Praktische informatie: programma jaarcongres Groningen 2017 Locatie: Van Swinderenhuys (Glazen Zaal), Oude Boteringestraat 19, Groningen Inschrijving: … [Lees meer...] over26 en 27 oktober 2017: Congres ‘Festiviteiten in de vroegmoderne Nederlanden’
15 oktober 2017: Spaanse Brabander in Nijmegen
Op zondagmiddag 15 oktober organiseert theatergroep De Kale een leesvoorstelling van Bredero’s Spaanse Brabander, een evergreen uit de Gouden Eeuw. Dit jaar is het vierhonderd jaar gelegen dat het toneelstuk voor de eerste keer op de planken werd gebracht. De voorstelling wordt omlijst met een inleiding van Alan Moss, promovendus Oudere Letterkunde aan de afdeling Nederlandse … [Lees meer...] over15 oktober 2017: Spaanse Brabander in Nijmegen
Was het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 2: dubbelobjectconstructies
Door Jorik van Engeland Op het DRONGO talenfestival probeerden wij er als project Language Dynamics achter te komen of het Nederlands van vierhonderd jaar geleden echt zo anders is dan het moderne Nederlands. Het antwoord laat zich natuurlijk al raden en wordt in deel 1 van dit blog zelfs al door mijn collega Cora van de Poppe verklapt. Op het talenfestival komt een … [Lees meer...] overWas het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 2: dubbelobjectconstructies
Was het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 1: werkwoordverdubbeling
Door Cora van de Poppe Was het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Met deze vraag probeerden wij, het project Language Dynamics in the Dutch Golden Age, afgelopen zaterdag 30 september bezoekers van het DRONGO Talenfestival 2017 naar ons lab te trekken – toegegeven, ook de oudhollandse dropjes hadden een behoorlijke aantrekkingskracht op de taalliefhebbers. Het … [Lees meer...] overWas het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 1: werkwoordverdubbeling
Call for Papers Workshop: Hybridisation in Natural History? Materials and Texts Between Asia and Europe, 17th and 18th Centuries
February 21–24, 2018 Organized by Maria-Theresia Leuker, Esther Helena Arens and Charlotte Kießling University of Cologne, Institute of Dutch Language and Literature DFG-Project Circulation in Spaces of Knowledge Between Asia and Europe: G.E. Rumphius and his Texts, circa 1670–1755 Workshop Topic and Questions Within the project Circulation in Spaces of Knowledge … [Lees meer...] overCall for Papers Workshop: Hybridisation in Natural History? Materials and Texts Between Asia and Europe, 17th and 18th Centuries
Een tragische jonkvrouw in het Muiderslot
Door Ton Harmsen In marionettentheaters op Sicilië worden nog altijd scènes uit de Razende Roeland, de Orlando Furioso (1516) van Ludovico Ariosto gespeeld. Dit fantastische ridder-epos is in 1998 door Ike Cialona in Nederlandse verzen vertaald; in 1649 verscheen al een prozavertaling door Jan Jacobsz Schipper. En nog eerder werd de tekst gebruikt door P.C. Hooft: hij zette een … [Lees meer...] overEen tragische jonkvrouw in het Muiderslot
Antonides van der Goes en het feest van de metamorfose
Door Ton Harmsen Het werk van Joannes Antonides van der Goes heeft een hoogdravende toon. Zijn vermakelijke Ystroom is een kruising tussen een aardrijkskundig en een mythologisch compendium, zijn indrukwekkende Trazil een impressie van duistere Chinese krachten die zich tegen de christelijke god verzetten, zijn vleiende lofdichten op boeken en personen zijn gespeend van humor … [Lees meer...] overAntonides van der Goes en het feest van de metamorfose








