Chaos voor de deur van een stervende dichter Tien jaar geleden stierf de markante dichter en schrijver Rogi Wieg. Hij was één van de eerste bekende personen in Nederland die euthanasie kreeg wegens ondragelijk psychisch lijden. De euthanasie van Wieg zorgde voor een tweedeling in zijn nabije omgeving en eindigde in chaos voor de deur van de stervende dichter. Hoe om te … [Lees meer...] overDe laatste keuze van Rogi Wieg
20e eeuw
In hart en nieren filoloog
Wie een biografie wil schrijven van J.H. Leopold (1865-1925) ziet zich geplaatst voor een haast onmogelijke opgave. Geen spraakmakende affaires, geen grote politieke gebaren, geen literaire polemieken. Bovendien was Leopold wars van zelfpromotie en publiceerde hij spaarzaam in het tijdschrift waaraan hij na zijn debuut in 1893 trouw zou blijven, De Nieuwe Gids. Het leven van … [Lees meer...] overIn hart en nieren filoloog
GrensVariaties van P.F. Thomése
De schrijver P.F. Thomése debuteerde in juni 1986 in De Revisor. Bijna veertig jaar geleden. Inmiddels heeft hij een indrukwekkend en veelzijdig oeuvre op zijn naam staan. Het wordt tijd dat hij de Constantijn Huygens Prijs eindelijk eens krijgt. Uit eerder werk, van onder andere Heldenjaren (1994) tot Vaderliefde (2019) heeft uitgeverij Sunny Home enkele fragmenten … [Lees meer...] overGrensVariaties van P.F. Thomése
Pé Hawinkels
Pé Hawinkels werd op 29 september 1942 geboren in een Hoensbroeks mijnwerkersgezin en stierf op 16 augustus 1977 te Nijmegen, zittend aan zijn bureau boven een te vertalen tekst. P.H.H.H., zoals hij zichzelf placht aan te duiden, was een uitzonderlijk begaafd schrijver. De dichtbundel Bosch & Bruegel (1968) is daarvan een bewijs. In een duizelingwekkende mix van … [Lees meer...] overPé Hawinkels
De vrouw in de kelder: een reisverslag
Vooralsnog (ik noteer dit begin van dit bericht als ik met het lezen van De vrouw in de kelder van Emy Koopman tot pagina 52 gevorderd ben) lijkt de schrijver er via de vertelster van het verhaal zeer goed in te slagen om te ontsnappen aan mijn niet geringe afkeer van ik-vertellingen. Zelfs het uitgangspunt van de vertelling, dat nogal doorsnee of ouderwets is (een mens trekt … [Lees meer...] overDe vrouw in de kelder: een reisverslag
O rijkdom van het onvoltooide – J.H. Leopold herdacht
Op 21 juni a.s. is het honderd jaar geleden dat J.H. Leopold (1865-1925), een van onze grootste dichters, overleed. Die dag organiseert Donner i.s.m. de Historische Uitgeverij van 14:00 – 16:30 uur een herdenkingsbijeenkomst. Met medewerking van: Dick van Halsema, Marjoleine de Vos, Willem Jan Otten, Myrte Leffring, Rien Vroegindeweij, Anneke Brassinga, Lans Stroeve, Peter … [Lees meer...] overO rijkdom van het onvoltooide – J.H. Leopold herdacht
Ongecensureerd Jan Wolkers
Het onlangs verschenen Dagboek 1968 (De Bezige Bij) van Jan Wolkers brengt behalve de geëngageerde en gedreven schrijver en beeldend kunstenaar, vooral de seksbeluste oermens die hij ook is in beeld. Bijna dagelijks worden de standjes beschreven, het neuken en klaarkomen. Het jaar speelt zich af tegen het decor van demonstraties tegen de Vietnam-oorlog, Jazz-optredens, … [Lees meer...] overOngecensureerd Jan Wolkers
Zonnestraaltjes in een kistje
Verliefde brieven in tijden van het fascisme "Je brieven zullen als zonnestralen schijnen in mijn leven." Zo schreef de jonge Italiaanse Ada Magnina in januari 1934 aan Eduard Bakker, een Nederlandse zeeman die zij enkele maanden eerder had ontmoet in de Esperanto-club van Genua in Italië. De zin, neergeschreven in een elegant, bijna kalligrafisch handschrift, springt … [Lees meer...] overZonnestraaltjes in een kistje
Poëzie ontstaat niet alleen aan de schrijftafel
Over Een nieuw geluid door Gillis Dorleijn en Wiljan van den Akker Laat ik maar meteen met de deur in huis vallen: Een nieuw geluid is een monumentale poëziegeschiedenis, een standaardwerk. De moderne Nederlandse poëzie van 1900 tot 1940 is nooit zo uitgebreid en systematisch beschreven: Wiljan van den Akker en Gillis Dorleijn deden dat in 1267 bladzijden. Ze hebben er … [Lees meer...] overPoëzie ontstaat niet alleen aan de schrijftafel
Conflict en geluk bij drs. P
Drs. P is geen sombere schrijver. Hier en daar is er zelfs humor in zijn werk te vinden. Maar het belangrijkste kenmerk is dat in de arena van het lied de dichter-zanger een sierlijke strijd levert met het rijm. We hebben natuurlijk alleen weet van partijen die Drs. P gewonnen heeft. Het lijkt zelfs onvoorstelbaar dat hij ooit een keer het onderspit heeft gedolven. De zwaarste … [Lees meer...] overConflict en geluk bij drs. P
Verschijnt: De bestsellermachine
Bestsellers in Nederland, van 1900 tot nu Op 6 juni verschijnt bij Amsterdam University Press: Erica van Boven, De bestsellermachine Bestsellers zijn de boeken die iedereen op hetzelfde moment wil lezen. De typische bestseller ligt in grote stapels bij de boekhandel, wordt vandaag massaal gekocht en gelezen, is even het gesprek van de dag en maakt dan weer plaats voor … [Lees meer...] overVerschijnt: De bestsellermachine
De Dolomiti van Dino Buzzati
In Nederland is een overleden schrijver, hoe beroemd ook, snel vergeten. Het werk wordt, misschien op één bestseller na, niet meer gelezen. In Italië is het oeuvre van Dino Buzzati (1906-1972) nog volop in de boekhandel aanwezig. Zeker in zijn geboortestad Belluno in het noorden van Veneto, waar ik voor enkele weken neerstreek, in de sporen van de schrijver. Het wielrennen … [Lees meer...] overDe Dolomiti van Dino Buzzati
28 mei 2025: Zwagerman-biograaf Maria Vlaar
Iedere laatste woensdagmiddag van de maand vindt in het Amsterdamse Spui25 De Literaire Letterenshow plaats. Hierin wordt een podium gegeven aan schrijvers, biografen, dichters en andere literaire makers om het project waaraan ze werken voor het voetlicht te brengen. Op woensdag 28 mei aanstaande zal presentator Maite Karssenberg in gesprek gaan met Maria Vlaar, die werkt … [Lees meer...] over28 mei 2025: Zwagerman-biograaf Maria Vlaar
Lucebert en het geheim van de raadkamer
Ik neem mijn hoed af voor Hans Ulrich Jessurun d'Oliveira, de laatste nog levende redacteur van Merlyn en, onder andere omdat hij geen beroepslezer is, althans niet van gedichten, misschien wel de allerbeste lezer die we hebben. Hij laat het zien in zijn nieuwe boek Speuren in Lucebert, een update van zijn eerdere Luceberts zoekend oog. Het boek verzamelt essays die Jessurun … [Lees meer...] overLucebert en het geheim van de raadkamer
Een nieuwe lente in de poëzie
Bespreking van Een nieuw geluid. De geboorte van de moderne poëzie in Nederland 1900-1940 Hoe te beginnen aan een bespreking van een academisch werk dat ruim 1100 pagina’s telt, de noten en bibliografie niet meegerekend? De lezer kan kiezen voor een thema, bijvoorbeeld poëzie van de socialistische beweging, om vervolgens te verdwalen in de vele verhalen en anekdotes over … [Lees meer...] overEen nieuwe lente in de poëzie
Bewonderenswaardig bewonderen
Een ode aan Joost Zwagerman Tien jaar terug kwam Joost Zwagerman te overlijden. Na zijn dood drukte mijn docent Nederlands me op het hart zijn boeken te gaan lezen, te beginnen met Gimmick!. Begeesterd vertelde hij dat Zwagerman met dit boek de literaire wereld opschudde en zo de deur opende voor een nieuwe, jongere generatie schrijvers. Boeken hoefden niet meer … [Lees meer...] overBewonderenswaardig bewonderen
21 juni 2025: J.H. Leopold-lezing
21 juni aanstaande is het 100 jaar geleden dat Jan Hendrik Leopold, een van Nederlands grootste dichters, is overleden. De Rotterdamse boekhandel Donner organiseert dan de eerste Leopold-lezing die zal worden gehouden door de biograaf van Leopold, Dick van Halsema. Reserveer op tijd een plaats. Meerdere (levende!) dichters zullen dan tevens een ode brengen aan deze Rotterdamse … [Lees meer...] over21 juni 2025: J.H. Leopold-lezing
Een nieuw geluid
Toen ik in de zomer van 1990 met zo’n honderd jaargenoten als student Nederlands arriveerde in Utrecht, werden wij tijdens de feestelijke introductie net op tijd gewaarschuwd door een ouderejaars. ‘Schaf vooral die vuistdikke boeken van Knuvelder niet aan. Ze liggen in stapels bij De Slegte, maar je tilt je een breuk en ze zijn flink uit de tijd.’ Er waren inmiddels gloednieuwe … [Lees meer...] overEen nieuw geluid
Piet Grijs, Wouter Buikhuisen en het zwijgen
Omdat de criminoloog Wouter Buikhuisen vorige week overleden is, herlas ik Hugo Brandt Corstius' pamflet-in-tien-columns Buikhuisen – dom én slecht. Hij gebruikte daarvoor zijn pseudoniem Piet Grijs. In de in memoriams voor Buikhuisen werd Grijs wel steeds genoemd, maar vooral als iemand die enorm tekeer was gegaan tegen Buikhuisen en daarmee verantwoordelijk was voor het feit … [Lees meer...] overPiet Grijs, Wouter Buikhuisen en het zwijgen
Te verschijnen: De storm die wij vooruitgang noemen
Tijd, tempoversnelling en de transformatie van Nederland in egodocumenten 1750-2000 De modernisering van Nederland begon rond 1800. De Bataafse revolutie bracht een nieuwe staatsvorm, de eerste grondwet en gelijke rechten voor alle burgers. De Industriële revolutie veranderde daarna met de stoomtrein, gasverlichting en fabrieken het landschap en het huiselijk leven. De … [Lees meer...] overTe verschijnen: De storm die wij vooruitgang noemen
Te verschijnen: Cahier Jeroen Brouwers
Het eerste Cahier Jeroen Brouwers komt eraan. 128 rijk geïllustreerde pagina’s met bespiegelingen over Brouwers’ oeuvre, onbekende documenten uit zijn archief, analyses van zijn werk en persoonlijke getuigenissen. Het nummer ligt vanaf 30 april in de boekhandel, maar kan nu al worden besteld via de website tegen de actieprijs van € 22,50 (winkelprijs € 25). Vroege … [Lees meer...] overTe verschijnen: Cahier Jeroen Brouwers
Vlek uit de hemel
Gisteren was Den Bosch even het brandpunt van poëzieminnend Nederland. In de Kerkstraat, om 4 uur ’s middags, bij boekhandel Adr. Heinen, om precies te zijn. Daar werd de bibliofiele bundel Vereenzaamd austronaut ten doop gehouden, met nagelaten gedichten van Hans R. Vlek. Hans Vlek, geboren in 1947, overleed in 2016. Het is dertig jaar geleden dat zijn laatste bundel uitkwam, … [Lees meer...] overVlek uit de hemel
15/22 juni 2025: Wandelingen rond De Gemeenschap
In het kader van De Gemeenschap 100 jaar organiseert Salon Saffier twee keer een wandeling in Utrecht langs de belangrijke plekken van tijdschrift en uitgeverij. De wandelingen vinden plaats op zondagochtend 15 juni en zondagochtend 22 juni aanstaande. De wandeling wordt geleid door Niels Bokhove. Minstens dertig adressen in de stad Utrecht hebben in de jaren … [Lees meer...] over15/22 juni 2025: Wandelingen rond De Gemeenschap
Dat steeds andere handen dezelfde dingen aanraken
Wie de besprekingen van Eilandgasten van 26 jaar geleden leest, ziet af en toe teleurstelling. Ja, Vonne van der Meer had zich in de decennia ervoor leren kennen als een een meesterlijk schrijver, en de verhalen in Eilandgasten waren stuk voor stuk uitstekend geschreven. Maar ze eindigen allemaal goed, ze omarmen het leven. Het meisje dat naar Vlieland gaat met de gedachte dat … [Lees meer...] overDat steeds andere handen dezelfde dingen aanraken
Verschenen: nieuwe delen reeks Studiecentrum voor Experimentele Literatuur
In de stilaan indrukwekkende reeks van het Studiecentrum voor Experimentele Literatuur (SEL), onder hoofdredactie van Lars Bernaerts, Hans Vandevoorde en Bart Vervaeck, verschenen zopas twee nieuwe boeken: SEL-reeks 18: Vernieuwing in verstrengeling Dynamische netwerken van tijdschriften Jan Lampaert en Maxime Van Steen (red.) Tijdschriften zijn cruciaal voor … [Lees meer...] overVerschenen: nieuwe delen reeks Studiecentrum voor Experimentele Literatuur
