In Korstmos van Rinske Bouwman beleef je de werkelijkheid vanuit het perspectief van buschauffeur Marius, die als mantelzorger een manier zoekt om met het verdriet voor zijn levende-stervende partner Philo om te gaan. Het boek roept bij ons drie vragen, paradoxen misschien, op over rouw en afscheid. Rouw valt (niet) te ontvluchten Als de realiteit te hard is om mee om te … [Lees meer...] overGroslijst: Rinske Bouwman, Korstmos
letterkunde
Groslijst Jonge Jury: Hannelore Bedert, De Helletorens
De Helletorens - Tweelingbloed Lexa woont op rang 5 in de Helletorens en wordt opgehaald voor haar grote keuzemoment: kiest ze ervoor om op rang 5 te blijven, bij haar zieke vader, of probeert ze naar een lagere rang verplaatst te worden, waar het leven veel beter lijkt te zijn? Samen met haar beste vriend Mico heeft ze een pact gesloten: ze zullen allebei voor rang 1 … [Lees meer...] overGroslijst Jonge Jury: Hannelore Bedert, De Helletorens
29 maart 2026: In de voetsporen van Dirkje Kuik
Op zondagochtend 29 maart aanstaande organiseert Salon Saffier in Utrecht een wandeling langs woningen, ateliers en literaire plekken van de Utrechtse schrijfster en beeldend kunstenares Dirkje Kuik. Deze wandeling wordt geleid door Marijke van Dorst, literatuurkenner en drijvende kracht achter Salon Saffier. Door en door Utrechts is Dirkje Kuik (1929-2008), als beeldend … [Lees meer...] over29 maart 2026: In de voetsporen van Dirkje Kuik
Als ‘droom’ en ‘kaas’ wegvallen
Over 'Een woord voor' van Eva Meijer Kun je een roman bekritiseren om de erin verkondigde ideeën? Ik geloof dat dit voor veel lezers not done is: een roman is een kunstwerk, geen praatstuk. Maar wat moet je dan als een roman zo duidelijk geformuleerd is rondom die ideeën? Een boek als Een woord voor van Eva Meijer. Er zit wel een sóórt verhaal in: … [Lees meer...] overAls ‘droom’ en ‘kaas’ wegvallen
Groslijst: Arthur Goemans, De verkavelingen
In het voorjaar van 2020 wordt een oude fiets uit de Wildaalse Vaart gevist, een klein maar symbolisch teken van een verleden dat bijna twee decennia teruggaat. Het is het begin van een verhaal over drie vrienden: Robert, Wes en Jenny, opgegroeid in het fictieve dorp Wildale. Een plek waar de tijd traag leek te stromen en dromen vaak tegen muren van gewoonte en verwachtingen … [Lees meer...] overGroslijst: Arthur Goemans, De verkavelingen
Groslijst Jonge Jury: Marlies Verhelst, Sterk
Dit boek is voor jongeren die rond 14 jaar oud zijn en die lezen op niveau 1F of A2. Het verhaal gaat over Nura van 16 jaar oud. Ze is verliefd op Angelino. Hij is iets ouder dan zij. Samen met Nura rijdt hij in de auto van zijn vader. Alles is nieuw en spannend voor Nura. Dan gaat Angelino voor de grap met Carlos racen op straat. Ineens is het niet meer … [Lees meer...] overGroslijst Jonge Jury: Marlies Verhelst, Sterk
Promotie: Achtergrond auteur weegt mee bij literaire debuutprijzen
Jury’s beoordelen niet alleen het boek zelf, maar ook de auteur die het boek geschreven heeft. Dat blijkt uit onderzoek van promovenda Anne Oerlemans. Daardoor maakt een deel van de auteurs minder snel kans op een literaire prijs. Oerlemans promoveert vandaag aan de Radboud Universiteit. Jaarlijks worden in Nederland meerdere literaire debuutprijzen uitgereikt aan nieuwe … [Lees meer...] overPromotie: Achtergrond auteur weegt mee bij literaire debuutprijzen
15-17 april 2026: Achter de verhalen (herinnering)
Het programma van Achter de verhalen is beschikbaar op achterdeverhalen.ugent.be. Het congres vindt plaats in het historische centrum van Gent en is gewijd aan vormen van lezen. Plenaire lezingen worden verzorgd door Moniek Kuijpers (Universiteit van Bazel), Mathijs Sanders (Rijksuniversiteit Groningen) en Vanessa Joosen (Universiteit Antwerpen). … [Lees meer...] over15-17 april 2026: Achter de verhalen (herinnering)
Geesteswetenschappen in oorlogstijd
Waarom hebben we geesteswetenschappen? Op die vraag bestaan evenveel antwoorden als geesteswetenschappen. Het vak waarover ik zelf het meest schrijf, de oudheidkunde, probeert de wereld van de Romeinen, Grieken, Joden en Babyloniërs te doorgronden om de verschillen tussen toen en nu te duiden en zo onze eigen ideeën beter te begrijpen. Wie literatuur bestudeert, doet dat om … [Lees meer...] overGeesteswetenschappen in oorlogstijd
Groslijst: Alexandre Pedro, Wim de Gelder, Mijn naam is Leu
In een onbekende wereld Ik kon mij maar moeilijk zetten tot het schrijven van deze tekst. Het boek was gelezen, de brainstorm gedaan, er was een mogelijke richting en voldoende brandstof voor mijn schrijfmotor. Toch haperde er iets. Deze tekst, die geen recensie hoefde te zijn (dat zou een niet zo goede worden), die ook geen voorspelling voor de Libriswinst hoefde te zijn … [Lees meer...] overGroslijst: Alexandre Pedro, Wim de Gelder, Mijn naam is Leu
Groslijst Jonge Jury: Marc de Bel, Het bed van Dracula
Voor De Jonge Jury 2027 las ik het boek De Kriegels are Back 2; Het bed van Dracula van jeugdboekenschrijver Marc de Bel, dat op de groslijst staat. Ik had er nog nooit van gehoord, maar in Vlaanderen zijn De Kriegels blijkbaar een begrip. Dertig jaar geleden verschenen de eerste delen van deze populaire serie en nu is er een nieuwe lijn opgestart, waarvan dit alweer het tweede … [Lees meer...] overGroslijst Jonge Jury: Marc de Bel, Het bed van Dracula
Vrouwen klimmen in de zeventiende eeuw naar de top van het Nederlandstalige toneel
Wie over de eeuwen heen naar de geschiedenis van vrouwen in het Nederlandstalige toneel kijkt, ziet in beginsel geen doorgetrokken lijn maar een reeks losse stippen. Af en toe verschijnt er een vrouw in een wereld die dan nog vrijwel volledig door mannen wordt gedomineerd. In het begin liggen die stippen ver uit elkaar, maar gaandeweg ontstaat een herkenbaar spoor. Dat … [Lees meer...] overVrouwen klimmen in de zeventiende eeuw naar de top van het Nederlandstalige toneel
Katharina Verwers, Catharina Questiers, Barbara Ogier
Bonusauteurs bij aflevering 7 van Historische Klassiekers over Lucretia Wilhelmina van Merken (1721-1789). Literatuurwetenschapper Evi Dijcks vertelt over Katharina Verwers, Catharina Questiers en Barbara Ogier, die allen toneelstukken schreven in de zeventiende eeuw. Ze baanden het pad voor Lucretia Wilhelmina van Merken, die samen met Juliana Cornelia de Lannoy op de top … [Lees meer...] overKatharina Verwers, Catharina Questiers, Barbara Ogier
Letschert en literatuur
Over het leesgedrag van de nieuwe minister van cultuur Als je mensen wil leren kennen, moet je weten wat ze lezen. Eerder heb ik de taak op me genomen om de boekenkasten van enkele politici onder de loep te nemen, waaronder die van Hararilezer en Ottolenghikok Jetten. De resultaten waren niet onverwacht, maar toch wel schrikken. Nu de formatie is afgerond en het … [Lees meer...] overLetschert en literatuur
Groslijst Jonge Jury: Ingrid Vandekerckhove, Ziel van mijn ziel
Ziel van mijn ziel is het vervolg op Wat wist ik van liefde. Hoewel dit het tweede deel is, is het goed mogelijk het verhaal te volgen zonder het eerste boek gelezen te hebben. De korte terugblik aan het begin biedt voldoende houvast om de personages en hun voorgeschiedenis te begrijpen, waardoor nieuwe lezers gemakkelijk in het verhaal kunnen stappen. Dubbelleven Het … [Lees meer...] overGroslijst Jonge Jury: Ingrid Vandekerckhove, Ziel van mijn ziel
Dood meisje in gevleugeld landschap.
Over Meisje in het veen van Koos van Zomeren Willem Egge, de hoofdpersoon in Koos van Zomerens kleine roman Meisje in het veen (1996), zoekt in Drenthe vergetelheid. Weg van de sleur, weg van zijn ‘aanstaande ex’ Itske, al helemaal weg van zijn leven als leraar biologie en de daarbij opgelopen burn-out. De weg naar de vergetelheid leidde hem naar een afgesloten … [Lees meer...] overDood meisje in gevleugeld landschap.
Gulliver met driehonderd
Dit jaar vieren we de driehonderdste verjaardag van de Travels into Several Remote Nations of the World, het verreweg vrolijkste sombere en somberste vrolijke boek dat ooit tussen twee kaften op deze aardbol is verschenen. Candide, akkoord, is ook niet echt positief over de mens en zijn diep ingekankerde drijfveren, maar is eerder sadistisch en naargeestig en biedt geen hoop, … [Lees meer...] overGulliver met driehonderd
Groslijst Jonge Jury: Martijn Simons, Verboden terrein
Al op de eerste bladzijde word je gelijk meegezogen in het verhaal. Wat is er aan de hand met het verboden terrein? Wat speelt zich daar af? En wat moet je doen als je eigen vader daarbij betrokken is; of misschien lijkt dat maar zo? Dit boek heeft als hoofdonderwerp: de verdwijning van twee leerlingen, vrienden van de hoofdpersoon, Adam. Het verhaal is geschreven vanuit de … [Lees meer...] overGroslijst Jonge Jury: Martijn Simons, Verboden terrein
Babs Gons en Imre Besanger over Lucretia van Merken
Broodnodig, zulke schrijvers als Lucretia Wilhelmina van Merken; niet alleen in de achttiende eeuw, maar ook vandaag. Van Merken biedt een antwoord op de polarisatie in de samenleving. Luister naar de wijze woorden van deze vrouwelijke auteur uit de achttiende eeuw, met hertalingen van Babs Gons en toelichting van artistiek leider van Theater Kwast, Imre Besanger. Haar … [Lees meer...] overBabs Gons en Imre Besanger over Lucretia van Merken
Wat hier staat valt bijna niet samen te vatten
Over het Boekenweekessay van Doortje Smithuysen Er is van alles verbazingwekkend aan het boekje Ik zou uw dochter kunnen zijn van Doortje Smithuijsen, dat het CPNB uitgaf ter gelegenheid van de Boekenweek van dit jaar. Er is bijvoorbeeld het begin van de achterflap, 'Dit essay gaat niet over alle babyboomers, ook niet over alle millennials'. Ik dacht dat het CPNB … [Lees meer...] overWat hier staat valt bijna niet samen te vatten
Groslijst Jonge Jury: Shelly Roso, Ogenkind
Hoe begin ik? Hoe begin ik te vertellen waar ik mee zit …? Zo begint het verhaal van Robbyn van Dijk. Een tiener die er ooit van droomde om schrijver te worden, maar die droom langzaam zag vergaan toen ze telkens maar weer hoorde dat ze daar toch echt meer taalgevoeligheid voor nodig moest hebben. Een vlammetje Tot nu, het vlammetje dat nog steeds ergens diep in haar … [Lees meer...] overGroslijst Jonge Jury: Shelly Roso, Ogenkind
Kan een computer dialect herkennen?
Kan een computer begrijpen of een zin Drents, Limburgs of Gronings is? Onderzoekers van het Meertens Instituut besloten die vraag serieus te nemen. Met behulp van meer dan duizend Nederlandse dialectromans en een slim getraind taalmodel laten ze zien dat kunstmatige intelligentie verrassend goed is in het herkennen van streektaal. Dat levert niet alleen technische, maar ook … [Lees meer...] overKan een computer dialect herkennen?
Aankondiging Scriptieprijs Madelein voor de Vroegmoderne Lage Landen
In 2026 reiken de Werkgroep De Zeventiende Eeuw, Werkgroep De Achttiende Eeuw en de VNVNG voor het eerst gezamenlijk de Scriptieprijs Madelein voor de Vroegmoderne Lage Landen uit aan de auteur van een uitstekende masterscriptie op het gebied van de vroegmoderne Nederlanden (1500-1800). Deze scriptieprijs vervangt de bestaande scriptieprijzen van De … [Lees meer...] overAankondiging Scriptieprijs Madelein voor de Vroegmoderne Lage Landen
Evi Aarens
De appel. gij lezer zult geen gelaat van mij doen rijzen,geen vorm naar wat de letter inkt,gij ezel schaduw van wat woorden prijzen,geen spiegeling op het water drinkt. niet buigen zult gij voor mijn part,noch dienen wat voorhanden vouwt;want Ik een appel, de treffer die straft,wies ijver krom recht buigt. van schuld t brein draag Ik voorttot derde, … [Lees meer...] overEvi Aarens
C.O. Jellema: Een eng cocon
Twintig dichtbundels uit 1975 (6) Het eerste gedicht in de bij Bosch & Keuning in de Seismogramreeks verschenen bundel: Vader Van het gebaar waarmee hij eensde woorden gods heeft onderstreeptbleef weinig over: het schoteltje beeft, hij krijgt het kopjenauwelijks naar de mond, een slokjethee. Zijn ogen echter werden groter,zo leeg, dat alles wat hij … [Lees meer...] overC.O. Jellema: Een eng cocon
