Hoe de schoone Ludienne de kersten princen de stadt in handen leverde inder nacht.[27] Doe de kersten princen int ghevangenisse waren, soo ginck Ludienne metten coninck, haeren broeder, eten ende toonde hem een blijdt gelaet. Ende doen de maeltijt ghehouden was, ginck haer broeder slapen. Ende sy maeckten de manier oft sy oock slapen had gegaen, maer sy ginck … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 27
letterkunde
Het aura zelf
Over de nominaties voor de VSB-prijs en het Iljaeffect (3) door Gert de JagerHet experiment van Ilja Gort - wijn uit een gewone fles, wijn uit een plastic fles, wijn uit een luxe fles en dat allemaal voorgezet aan heuse wijnkenners - is nogal lastig na te volgen als het om poëzie en het aura van een uitgever gaat. Aan welke proefpersonen zou je poëzie uit VSB-bundels kunnen … [Lees meer...] overHet aura zelf
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 26
Hoe de kersten princen wonnen Schotlant ende ma[e]cktent kersten.[26] Als dese kersten princen een wijle te Brugghe gherust hadden, namen sy oorlof aenden coninck Moriant ende gingen t’schepe soo dat sy in Schotlant aen quamen, daer coninck Amaris’ broeder woonde, geheeten Gamans, dat een ongeloovich Turck was, ende had een suster, Ludienne geheten, die geerne … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 26
Die ghij niet recht besteden
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (49)Het Nederlandse sonnet bestaat 450 jaar. Hoe is het de taal in die tijd vergaan?Door Marc van OostendorpHet moet af en toe best fijn zijn geweest om P.C. Hooft te zijn. In ieder geval als je aan je schrijftafel zat en daar van het Nederlands een moderne taal aan het maken was, waarin je grote kunst kon maken.Je voelt het … [Lees meer...] overDie ghij niet recht besteden
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 25
Hoe dese coninghen voor der Sluys quamen, dat sy wonnen, ende beleyden de stadt van Brugge.[25] Na dat de kersten coninghen seven weken hadden gheweest in de stadt van Playsante, so namen sy oorlof aen Playsante ende gingen t’schepe ende zeylden soo langhe dat sy ter Sluys aen quamen. Ende de Kerstenen wonnen de stadt vander Sluys ende dooden al dat niet Kersten … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 25
Vondel, Tasso: raadsels rond een handschrift
Dit is een bericht van interpol. Dick van der Mark schrijft een proefschrift (einde in zicht) over Vondels vertaling van de Gerusalemme liberata van Torquato Tasso, het romantiserende epos over de eerste kruistocht onder leiding van Godfried van Bouillon. Vondel heeft hiervan een kladvertaling in proza gemaakt. Van deze tekst bestaan drie moderne afschriften door Nora de … [Lees meer...] overVondel, Tasso: raadsels rond een handschrift
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 24
Hoe coninck Anthonis ende coninck Henrick verlosten de stadt van Romen vanden ongeloovigen.[24] Als dese coninghen, als van Constantinopolen, van Enghelant ende van Schotlant, hadden langen tijt Helena ghesocht ende veel battalien ende strijden hadden gehadt lange jaren ende menigh stadt kersten ghemaeckt ende hadden gewonnen de stadt van Jerusalem ende alle het … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 24
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 23
Hoe Martijn te Tours vande trappen viel.[23] Martijn, die een van Helenen kinderen was, [was] een devoot jonghelinck, so dat hy des nachts metten bisschop te metten ginck. Soo gevielt op eenen tijt als Martijn de trappen met haesten soude af gaen, soo hadde den vyant, die alle deucht benijt, erweten geleyt op de trappen. Ende als Martijn afgaen soude, soo viel hy … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 23
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 22
Hoe Helena te Romen in des paus’ hof quam, daer sy den paus aensprack.[22] Daer nae is Helena al heymelijck uyt Graffes gegaen sonder Playsantens wete om den coninck van Graffes diese wilde verfortseren, ende is doen nae Romen ghegaen voor des paus’ palleys, daer den paus quam gewandelt. Ende als Helena den paus, haren oom, sach, vielse op haer knien ende badt om … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 22
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 21
Hoe Helena van Tours reysde nae Roomen.[21] Als de schoone Helena een langhe wijl te Tours ghewoont hadde, soo hoordese segghen hoe dat coninc Anthonis van Constantinopolen, haer vader, ende coninck Henric van Engelant, haer man, vande Turcken verslaghen waren, ende dat hun lichamen te Roomen waren ghebracht. Doen reysde sy terstondt nae Roomen. Maer als sy in … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 21
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 20
Hoe coninck Anthonis ende Amaris te Tours quamen, daer coninck Henrick sijn twee sonen vont.[20] Na veel strijdens dat de drie koninghen hadden ghehadt, soo quamen sy te Tours, Helena al omme zoecken[de]. Ende als sy voor Tours waren, zonden sy boden aen den bisschop oft sy daer binnen logeren mochten, dat den bisschop geerne consenteerde, by alsoo dat sy de mannen … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 20
Column 101: Voer voor filologen: Tekstkritiek via de achterdeur, of hoe een Amsterdamse druk uit 1640 een (hardnekkige) fout in een Parijse druk van ca. 1510 kan verbeteren.
Door Willem KuiperNadat de arme 13-jarige Helena van Constantinopel aan een afgedwongen huwelijk met haar eigen vader ontkomen is door in het holst van de nacht met een schip te vluchten, gaat zij aan land nabij Sluis in (Zeeuws) Vlaanderen. Vlaanderen was toen nog woest en Saraceens en heette destijds Vautembron. Een lastig te begrijpen naam, ook voor middeleeuwers. Zelf houd … [Lees meer...] overColumn 101: Voer voor filologen: Tekstkritiek via de achterdeur, of hoe een Amsterdamse druk uit 1640 een (hardnekkige) fout in een Parijse druk van ca. 1510 kan verbeteren.
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 19
Hoe dese twee tot Amiens quaemen, daer sy kersten gedaen worden.[19] Hier na quamen sy in de stadt van Amiens, daer doen ter tijdt binnen was de bisschop van Tours, daer sy doen gingen int hof vanden bisschop ende baden datmen hunlieden kersten maecken wilde. Doe vraechde de bisschop van waer sy waren. Doen vertelden sy al hun avontueren, ende soo worden sy … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 19
Uw gouden grif
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (48) Het Nederlandse sonnet bestaat 450 jaar. Hoe is het de taal in die tijd vergaan? Door Marc van Oostendorp Hoe het Nederlands langer dan zo'n honderd jaar geleden geklonken heeft, kunnen we alleen maar construeren. Bij gebrek aan geluidsopnamen moeten we het doen met de schaarse keren dat … [Lees meer...] overUw gouden grif
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 18
Hoe de kinderen van Helena scheyden vanden heremijt ende quamen te Beyeren.[18] Op een tijt als dese twee kinderkens sestien jaer lanck by den heremijt ghewoont hadden, soo ginck hy wandelen met hun int bosch ende seyde: “Kinderkens, daer is de plaetse daer ick u eerstwerf vant ende u de beesten ontnam ende verloste vander doot.” Doen seyden de … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 18
Kluchten van Jan Zoet en Jan Vos bij Ceneton
Een appel en een ei lopen door de Kalverstraat. Hoe is het nu, vraagt het ei gemeen, om geplukt te worden? Nou, zegt de appel, wacht jij maar tot je een kip bent. Net zo als de mop speelt de klucht een spelletje met aristotelische waarschijnlijkheid en logica. Het is een fictioneel genre, een gestileerde weergave van de realiteit, dus we moeten ons erbij neerleggen dat de … [Lees meer...] overKluchten van Jan Zoet en Jan Vos bij Ceneton
Een zuurstok
Door Wim VoskuilenDe dichtbundel Als een beek (1975) van Kees Ouwens heeft een zeer bijzondere structuur. Onlangs werden op Neder-L de eerste drie gedichten uit de bundel besproken. Voor mij was dat aanleiding de feiten over de bundel nog eens op een rij te zetten. De structuur ontdek je door een specifieke actie uit te voeren.In de titels van de eerste vijf dichtbundels van … [Lees meer...] overEen zuurstok
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 17
Hoe de coninck raet hielt, daer hem de hertoghe verontschuldighde.[17] Doen dese coningen binnen Londen waren, soo is daer raet gehouden metten heeren, daer de hertoghe van Clocestre voortbracht de neghen boden, elck met sijn brieve inde hant die hy gebracht hadde, want hy hadse al t’samen gevangen geset, ’t welck wijsheyt was. Doe dede de hertoge den coninc alle … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 17
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 16
Hoe coninck Hendrick weder te lande quam, daer hem sijn moeder willekome hiete.[16] Nu is coninck Hendric van Engelandt gekomen tot Bolonien ende sont een bode totten hertoge van Clocestre, hem seggende dat de coninck quame, ende dat hy hem seer geboot tot Helena, die hy boven alle dinck ter werelt lief hadde. “Waerom,” seyde de hertoge, “indien hyse so seer … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 16
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 15
Hoe coninck Henrick oorlof badt aenden p[a]us.[15] Als coninck Henrick te Romen was, so dede hy so veel dat hy Romen van den ongeloovigen verloste, ende hy versloegh hunnen coninck Butor, daer hy het Engelsch[e] wapen wan, te weten drie lupaerden die Butor te voeren plach. Ende is dae[r] na aen den paus gegaen ende nam oorlof. Ende de paus seyde hem dat hy w[el] … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 15
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 14
Hoe Helena te Nantes in Brittangien quam t’schepe met lieden diese om Godts wille t’schepe namen.[14] Als Helena ontwaeckte, waren haer kinderen wech, des sy doen seer weende ende klaechde: “Ach armen, waer sijn mijn kinderen!? Eylacen, waerom en hebben my de beesten oock niet verbeten, die mijn kinderen verslonden hebben? Want ick weet wel datse my geen mensche … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 14
Verschenen: Mijn beste lezer – C.O. Jellema
Bij Uitgeverij Flanor verschijnt binnenkort: Mijn beste lezer. Brieven aan mijn broer van C.O. Jellema. In de nalatenschap van A.O. Jellema werden eenendertig brieven van zijn broer, de Groningse dichter C.O. Jellema (1936-2003) teruggevonden. Deze uitgave bevat een selectie van negentien brieven. InhoudDe brieven getuigen, volgens de uitgever, van een innige band; beide broers … [Lees meer...] overVerschenen: Mijn beste lezer – C.O. Jellema
Helena van Constantinopel, hoofdstuk 13
Hoe Maria van Clocestre, des hertogen susters dochter, sijn nichte, voor Helena verbrant wert.[13] Doen de heeren dit totten hertoghe gheseyt hadden, ginck hy tot Helena metten lesten brief, dien hy haer al heel uyt las met weenende ooghen ende seyde: “Ick wilde dat ick niet gebooren en ware, so en soude ick dit felle werck niet volbrenghen dat my de co[n]inck … [Lees meer...] overHelena van Constantinopel, hoofdstuk 13
Auratische variabelen: het Iljaeffect
Over de VSB-prijs (2)door Gert de JagerDe andere Ilja: een mediapersoonlijkheid die, met alpinopet en al, zo voldoet aan het cliché van een Franse wijnboer dat ook hij een personage van Marten Toonder had kunnen zijn. Waar Van 't Hof in zijn vrolijke filmpje naar verwijst is een heuse proefneming. Connaisseurs krijgen van Ilja wijn ingeschonken uit een gewone fles, een … [Lees meer...] overAuratische variabelen: het Iljaeffect
de zon is mosterd
Door Marc van OostendorpIn mijn zondagochtendminicollege van deze week bespreek ik de regel de zon is mosterd in het gedicht op het gors van Lucebert, en wat H.U. Jessurun d'Oliveira erover te zeggen heeft in zijn nieuwe boek Luceberts zoekend oog.Bestelinformatie over H.U. Jessurun d'Oliveira, Luceberts zoekend oog. Prometheus, 2015.Het oorspronkelijke essay … [Lees meer...] overde zon is mosterd

