Op 21 juni a.s. is het honderd jaar geleden dat J.H. Leopold (1865-1925), een van onze grootste dichters, overleed. Die dag organiseert Donner i.s.m. de Historische Uitgeverij van 14:00 – 16:30 uur een herdenkingsbijeenkomst. Met medewerking van: Dick van Halsema, Marjoleine de Vos, Willem Jan Otten, Myrte Leffring, Rien Vroegindeweij, Anneke Brassinga, Lans Stroeve, Peter … [Lees meer...] overO rijkdom van het onvoltooide – J.H. Leopold herdacht
letterkunde
‘Dan gaan we dat regelen’, zei de aap
Volgens Peter Altena is de achttiende-eeuwse satire Reize door het Aapenland "goed te lezen." Hij schrijft dat in het nawoord bij zijn hertaling, Mijn reis door het Apenland, dat onlangs verscheen bij Boom. Als het zo goed te lezen is, waarom is er dan toch een hertaling nodig? Daarvoor geeft Altena de klassieke argumenten bij iedere hertaling, het oudere taalgebruik "kan een … [Lees meer...] over‘Dan gaan we dat regelen’, zei de aap
Tiele-fellowships 2026: open voor aanvragen
De Dr. P.A. Tiele-Stichting stelt zich ten doel de wetenschappelijke studie van het boek in heden, verleden en toekomst te bevorderen. Zij doet dat onder meer door het (doen) uitgeven van wetenschappelijke publicaties en het organiseren van symposia en lezingen. In 2021 is de Tiele-Stichting gestart met een fellowshipprogramma om onderzoek op het terrein van boeken en lezen in … [Lees meer...] overTiele-fellowships 2026: open voor aanvragen
Ongecensureerd Jan Wolkers
Het onlangs verschenen Dagboek 1968 (De Bezige Bij) van Jan Wolkers brengt behalve de geëngageerde en gedreven schrijver en beeldend kunstenaar, vooral de seksbeluste oermens die hij ook is in beeld. Bijna dagelijks worden de standjes beschreven, het neuken en klaarkomen. Het jaar speelt zich af tegen het decor van demonstraties tegen de Vietnam-oorlog, Jazz-optredens, … [Lees meer...] overOngecensureerd Jan Wolkers
Wie hier binnenkomt, kan alles verwachten
In King Lear zit een verhaallijn over de edelman Gloster die ten onrechte zijn zoon Edgar verbant. Als Gloster, blind, overmand door verdriet, later Edgar tegenkomt, herkent hij hem niet en denkt hij dat hij met een bedelaar van doen heeft. Gloster vraagt Edgar om hem van een klif te laten storten, maar Edgar misleidt hem: hij brengt hem niet naar een klif. Gloster stort zich … [Lees meer...] overWie hier binnenkomt, kan alles verwachten
Elise Mathilde Essayprijs 2025 voor Carlijn Cober
De Maatschappij der Nederlandse Letterkunde te Leiden heeft de Elise Mathilde Essayprijs 2025 aan Carlijn Cober voor haar essay ‘Vluchtlijnen’. De prijs wordt uitgereikt op zaterdag 11 oktober 2025, tijdens onze Laureatenmiddag. Het programma van deze middag is t.z.t. te vinden op deze website. Nadat de prijs is uitgereikt, wordt het essay gepubliceerd in … [Lees meer...] overElise Mathilde Essayprijs 2025 voor Carlijn Cober
Een episode met jam moet wel in een ramp eindigen
Klaas E.D. Smelik over de vorm van Bijbelverhalen Dat we boeken kunnen lezen van enkele duizenden jaren oud, is op zich een wonder. Alles verandert altijd aan de mens – zijn taal, zijn denken, zijn cultuur, wat hij wel of niet leuk vindt. Een tekst van honderd jaar geleden is over het algemeen al te herkennen als 'niet meer van deze tijd'. Je zou kunnen verwachten dat die … [Lees meer...] overEen episode met jam moet wel in een ramp eindigen
De nieuwe literaire canon vliegt uit op 2 juli
Welke boeken uit de Nederlandstalige literatuur moet je lezen? Op 2 juli presenteert de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren (KANTL) de langverwachte derde editie van haar fel bediscussieerde literaire canon. 'De Tijdloze' van de literatuur Welke werken geven vorm aan ons literaire verleden? Welke tijdloze klassiekers spreken ook vandaag nog aan? In … [Lees meer...] overDe nieuwe literaire canon vliegt uit op 2 juli
Zij die geen Latijn kende?
De ontdekking van twee Latijnse gedichten van Tesselschade Roemers Deze maand werd bekend dat zich in de Parijse Bibliothèque Mazarine twee Latijnse gedichten bevinden, toegeschreven aan 'N. Tesselschade Gentildonna d' Amsterdam', oftewel Maria Tesselschade Roemers Visscher. De ontdekking kwam niet uit de lucht vallen: neerlandica Pieta van Beek wees mij op het bestaan van … [Lees meer...] overZij die geen Latijn kende?
‘Al is ze ook ietwat gaan lijken op een burgerlijk schilderij’
Benno Barnard (1954) is een van de dichters met verrassende bijdragen aan het nieuwe nummer van Het Liegend Konijn. Het gaat om gedichten die zonder veel traditionele middelen als rijm of metrum een klassieke toon weten uit te drukken – gedichten die gaan over het behalen van een zekere melodie. De meeste zijn melancholisch van toon, maar er staat ook een schitterend … [Lees meer...] over‘Al is ze ook ietwat gaan lijken op een burgerlijk schilderij’
19 september 2025: Laatzomer Conferentie NDN
Innoverende inzichten in literatuur Welke recente inzichten verdienen een plaats in de lerarenopleiding Nederlands? Wanneer: Vrijdag 19 september 2025Waar: Antwerpen, De BoogkeersDeelnemers: maximaal 30 Programma9.30-10.20 Aanmelding10.20- 10.30 Verwelkoming 10.30- 12.00 Lars Bernaerts: Narratologie vandaag en morgenIn de voorbije decennia heeft de … [Lees meer...] over19 september 2025: Laatzomer Conferentie NDN
‘Ik denk dat het zijn lichtvoetigheid was’
Over Vader zoeken van Mirjam Rotenstreich De vader van Mirjam Rotenstreich maakte, toen hij al in de negentig was, maar nog lang niet dood, een lijstje met de goede doelen die hij recentelijk had gesteund. Het is een lange lijst, en hij noemde bij ieder doel ook het bedrag. Het lijstje beklemt Rotenstreich als ze het na zijn dood vindt: Juist zijn gulheid zorgt ervoor … [Lees meer...] over‘Ik denk dat het zijn lichtvoetigheid was’
2 juli 2025: Boekpresentatie ‘Een nieuw geluid’
Theater - Gratis, wel reserveren Deze lente verscheen Een nieuw geluid, het langverwachte boek van Wiljan van den Akker en Gillis Dorleijn over de geboorte van de moderne poëzie in Nederland. In samenwerking met uitgeverij Prometheus, de sectie Nederlands van de Universiteit Utrecht, het onderzoeksinstituut Icon van de Universiteit Utrecht en het … [Lees meer...] over2 juli 2025: Boekpresentatie ‘Een nieuw geluid’
Pas verschenen: De Gids 2025-3
Voor een open, democratische samenleving is openbare ruimte van vitaal belang. Maar bestaat openbare ruimte nog? Zijn er plekken waar we de ander kunnen ontmoeten en onbelemmerd met elkaar in gesprek kunnen gaan? Openbare ruimte beschouwen we als die ruimte waar iedereen in beginsel toegang toe heeft en niemand exclusief aanspraak op kan maken. Dat wil niet zeggen dat … [Lees meer...] overPas verschenen: De Gids 2025-3
Charlotte Mutsaers op haar paard
Mensen hebben nog steeds een dierenbrein, het oudste deel van het menselijke brein met dezelfde fundamentele principes als andere diersoorten, de hersenstam. Waar onze oren zitten zaten ooit de kieuwen van een vis. Een diergerichte benadering in de literatuur zoals bij Kafka, vegetariër, die mensen in dieren liet veranderen, een advocaat die ooit een paard was, neemt … [Lees meer...] overCharlotte Mutsaers op haar paard
Constantijn Huygens-prijs 2025 voor Lieke Marsman
Lieke Marsman (1990, ‘s-Hertogenbosch) ontvangt de Constantijn Huygens-prijs 2025 voor haar oeuvre. Dit is zojuist bekendgemaakt in het radioprogramma Kunststof. “Een vorm van onverdeelde erkenning”, vindt Marsman. “Alsof al je werk in één keer gezien is. Dat vind ik heel bijzonder, omdat je als schrijver soms vreest dat je alleen zo goed bent als je meest recente werk. Het … [Lees meer...] overConstantijn Huygens-prijs 2025 voor Lieke Marsman
De zeventiende eeuw
Vijftig canonteksten in de klas (16-21) Er zijn weinig dichters uit de oudere Nederlandse literatuur van wie de stem nog zo direct en herkenbaar tot ons spreekt als die van Gerbrand Adriaenszoon Bredero. In 1522 verscheen zijn Groot Liedboek, een bundel met meer dan tweehonderd liederen en gedichten. Het liedboek bevat drie afdelingen, onder de titels Boertig, Amoureus … [Lees meer...] overDe zeventiende eeuw
Max Havelaar automatisch verbeterd
Een woensdagochtendexperimentje. Gisteren was er een congres Multatuli Internationaal aan de VU, waar (onder andere) veel presentaties waren van en over vertalers van Max Havelaar in allerlei talen. Daar wilde ik meer van weten! Ik voerde het begin van Max Havelaar aan ChatGPT met de opdracht 'verbeter deze tekst'. Die nieuwe tekst voerde ik aan de volgende chatbot (Gemini … [Lees meer...] overMax Havelaar automatisch verbeterd
26-29 juni: Dichters in de Prinsentuin 2025
Dichters in de Prinsentuin 2025 verkent thema 'Scherven en rafelranden' met 80 dichters, vertalers en andere artiesten Op 26, 27, 28 en 29 juni 2025 transformeert de Groningse Prinsentuin opnieuw tothet kloppende hart van de Nederlandse poëziewereld. Dichters in de Prinsentuinpresenteert dit jaar het thema 'Scherven en rafelranden' en onderzoekt hoe poëzieschoonheid kan … [Lees meer...] over26-29 juni: Dichters in de Prinsentuin 2025
Durven is meer een kwestie van zichzelf naar iets toe praten
Dit jaar wil ik alle boeken van Vonne van der Meer lezen. In veel van Van der Meers boeken, of in ieder geval in veel van haar boeken sinds Eilandgasten, komt een oudere vrouw voor, wat onooglijk en onopvallend gekleed die achteraf de touwtjes in handen lijkt te hebben. In Het smalle pad van de liefde is die vrouw non en heet ze Heleen. Het boek bevat naast een knallend … [Lees meer...] overDurven is meer een kwestie van zichzelf naar iets toe praten
Een rijk leven: afscheidsrede Johan Koppenol, VU Amsterdam
In zijn afscheidsrede zal hoogleraar Oudere Nederlandse Letterkunde Johan Koppenol ingaan op Twee-en-tachtig-jarig leven, de berijmde autobiografie van Jacob Cats (1577-1660). Die tekst vormt een unieke maar ook buitengewoon problematische bron voor de levensbeschrijving van deze veelgelezen dichter, landwinner en centrale figuur uit de Nederlandse geschiedenis. … [Lees meer...] overEen rijk leven: afscheidsrede Johan Koppenol, VU Amsterdam
3 juli 2025: afscheidssymposium Johan Koppenol
Beste collega’s, oud-collega’s, studenten, alumni en andere belangstellenden, Aan het eind van dit collegejaar nemen wij afscheid van Johan Koppenol als hoogleraar Oudere Nederlandse Letterkunde aan de VU. Uiteraard laten we die gebeurtenis niet ongemerkt voorbijgaan: we zullen Johan feestelijk uitzwaaien met een klein symposium op donderdag 3 juli 2025 van 11:00 tot … [Lees meer...] over3 juli 2025: afscheidssymposium Johan Koppenol
Poëzie ontstaat niet alleen aan de schrijftafel
Over Een nieuw geluid door Gillis Dorleijn en Wiljan van den Akker Laat ik maar meteen met de deur in huis vallen: Een nieuw geluid is een monumentale poëziegeschiedenis, een standaardwerk. De moderne Nederlandse poëzie van 1900 tot 1940 is nooit zo uitgebreid en systematisch beschreven: Wiljan van den Akker en Gillis Dorleijn deden dat in 1267 bladzijden. Ze hebben er … [Lees meer...] overPoëzie ontstaat niet alleen aan de schrijftafel
Het Antwerps Liedboek (1544)
Vijftig canonteksten in de klas (15) Het Antwerps Liedboek is het oudste en het beroemdste gedrukte boek met wereldlijke liederen uit onze literatuur. Het behoort tot de literaire canon, de lijst van teksten die door het literaire veld in Vlaanderen als essentiële Nederlandstalige literatuur worden beschouwd. Het enige exemplaar dat we van dit liedboek hebben, verscheen in … [Lees meer...] overHet Antwerps Liedboek (1544)
Het nieuws reisde snel, zoals dat soort nieuws doet.
De openingszin van Luister van Sacha Bronwasser weet in één klap de kern van het boek te vatten: de roman, die een zorgvuldige opbouw bevat, draait voornamelijk om het te weten komen van nieuws. Indrukwekkende gebeurtenissen in Parijs, verteld vanuit verschillende perspectieven. Wie vertelt wat, en wie weet wat over wie? Alles hangt onherroepelijk met elkaar samen. Dankzij deze … [Lees meer...] overHet nieuws reisde snel, zoals dat soort nieuws doet.
