(Hans Plomp 1944-2024) Op vrijdag 2 augustus kocht ik in Amsterdam weer eens Het Parool. Er stond een interview in met de schrijver en dorpskraker (Ruigoord) Hans Plomp. Plomp vertelt in het interview over liefde, vrienden, ziekte en dood. Vier dagen later, op 6 augustus overleed hij. Ik trok Het Amsterdams Dodenboekje (1970) uit de kast en herlas het ‘strooibiljet’ over … [Lees meer...] overHelemaal te gekke Titaantjes
letterkunde
13 september 2024: Lezingenmiddag over het werk van Anjet Daanje
Op vrijdagmiddag 13 september aanstaande vindt in het Hodshonhuis te Haarlem een lezingenmiddag plaats over het werk van schrijfster Anjet Daanje. Anjet Daanje staat in het Nederlandse literatuurlandschap op eenzame hoogte. Al jaren schrijft deze Groningse auteur een ongelooflijk oeuvre bij elkaar dat getuigt van een buitengewoon verteltalent. Toch bleef zij lang onopgemerkt. … [Lees meer...] over13 september 2024: Lezingenmiddag over het werk van Anjet Daanje
O ja, Brusselmans
Literatuurliefhebbers kennen Herman Brusselmans van zijn mooie roman De man die werk vond uit 1985, die als klassiekertje in de Nederlandstalige letterkunde nu dus bijna aan zijn veertigste verjaardag toe is. Een wat minder kieskeurige lezersschare bleef Brusselmans nadien volgen. Zelf mocht ik, bij mijn jaarlijkse ronde langs onze eerstejaars Nederlands in Nijmegen, tot zo’n … [Lees meer...] overO ja, Brusselmans
Een shockerende schrijver?
De aardbeving van Lissabon in 1755 trok over Europa net als de beeldenstorm van de Verlichting dat deed. Filosofen en schrijvers werden aan het denken gezet: wat zijn de implicaties van dit soort gebeurtenissen, hoe moeten we de samenleving inrichten? Pieter van Woensel (1747-1808), een schrijver die rampen en revoluties aan elkaar gelijkstelde, was één van hen. Over het … [Lees meer...] overEen shockerende schrijver?
Een vondst: de tekst van een rekest uit 1790
Excuus: er volgt nu een stuk over een mooie vondst die echter alleen van belang is voor degenen die echt álles van Betje Wolff willen weten. Het gaat over pensioenen en het achterhouden daarvan. Geen toeslagenaffaire, maar toch ook toen al een wantrouwige overheid die een uitkering waar de weduwe recht op had achterhield, waarschijnlijk omdat ze op de zwarte lijst van … [Lees meer...] overEen vondst: de tekst van een rekest uit 1790
Iedereen Reynaert!
Iedereen heeft recht op de Reynaert! Dat is de boodschap van de titel van dit sympathiek ogende boekje. Na de talloze hertalingen voor volwassenen, de vele bewerkingen voor de jeugd, allerlei versies in stripvorm, als hoorspel op cd, als raptekst enz. is er nu ook een versie voor ‘wie het Nederlands nog maar pril aan het ontdekken is’ (flaptekst). Een versie voor … [Lees meer...] overIedereen Reynaert!
De grote kolesee
Als je denkt dat je iets zelf bedacht hebt blijkt het vroeg of laat al veel eerder bedacht te zijn, en vaak veel beter. Maar gelukkig hoef je niet alles zelf te bedenken, om diezelfde reden: het is al bedacht, en vaak heel goed. Fascinerend zijn de klinkklanken in slaapliedjes, aftelversjes, speeldeuntjes, raadselrijmpjes enzovoort. Het wemelt er van de nieuwgevormde … [Lees meer...] overDe grote kolesee
Het eerste kwart: Annelies Verbeke, Dertig dagen
De discussie over culturele toeëigening – de vraag wie er recht heeft om welk verhaal te vertellen – is geloof ik alweer min of meer voorbij, maar in het jaar (2015) dat Dertig dagen van Annelies Verbeke verscheen, woedde hij volop. Toch zie ik in geen enkele bespreking uit die tijd die term vallen. Terwijl hij voor mij belangrijk is om het boek te begrijpen. Alphonse, de … [Lees meer...] overHet eerste kwart: Annelies Verbeke, Dertig dagen
Reisbeurs voor onderzoek geschiedenis van het gedrukte boek
Met de steun van de Stichting Nottebohm bieden de Erfgoedbibliotheek en Museum Plantin-Moretus een reisbeurs aan om onderzoek naar de geschiedenis van het gedrukte boek in Antwerpen (15de – 18de eeuw) te stimuleren. De Thierry en Frédéric Nottebohm-beurs maakt het mogelijk voor wetenschappers om naar Antwerpen te reizen en de collecties van beide instellingen intensief te … [Lees meer...] overReisbeurs voor onderzoek geschiedenis van het gedrukte boek
Nacht, trottoir – als De Schoolmeester
De onverwoestbare Schoolmeester heeft ook zijn kijk op het Petersburgse gebeuren en hij geeft – noblesse oblige – een adembenemende nieuwe draai aan deze universele kaleidoscoop. In plaats van een metempsychotisch inzicht krijgen we een dreigende daadwerkelijke fysieke reïncarnatie, ín dit leven: wij zijn allen een, ja, wij zijn allen eender, eenden, hazen, dichters, … [Lees meer...] overNacht, trottoir – als De Schoolmeester
21 september 2024: Gezelledag ‘Tussen pen en papier: Schatten van Literair Erfgoed’
Op zaterdag 21 september nodigen de Guido Gezellekring en het Algemeen Nederlands Verbond jullie van harte uit voor een bijzondere dag vol literair erfgoed. We starten 's morgens met een bezoek aan het Letterenhuis in Antwerpen, waar we ons onderdompelen in de rijke geschiedenis van Vlaamse schrijvers en dichters. Bewonder de persoonlijke archieven, … [Lees meer...] over21 september 2024: Gezelledag ‘Tussen pen en papier: Schatten van Literair Erfgoed’
Jacob Hiegentlich, jood in een katholieke ‘reincultuur’
Dit artikel verscheen in september 2018 in ‘Literatuurportret’, een online reeks op de site van het Koninklijk Limburgs Geschied- en Oudheidkundig Genootschap (LGOG) Waarom zou je de boeken van Jacob Hiegentlich nog lezen en waarderen? Tijdens zijn leven was er maar in beperkte kring belangstelling voor. De kritiek was soms niet mals. Wie zich echter verdiept in zijn werk, … [Lees meer...] overJacob Hiegentlich, jood in een katholieke ‘reincultuur’
De Universität Münster is op zoek naar een Hoogleraar (W2) Nederlandse Letterkunde (m/v/x)
De hoogleraar is in staat om het hele vak af te dekken; het specialisatiegebied is vrij. Met de baan is de verantwoordelijkheid verbonden voor de literatuurwetenschappelijke colleges in de opleidingen Nederlands (incl. lerarenopleiding), en voor de begeleiding van scripties. Er wordt een actieve rol verwacht in de uitbouw van de bachelor- en … [Lees meer...] overDe Universität Münster is op zoek naar een Hoogleraar (W2) Nederlandse Letterkunde (m/v/x)
‘Toch min ik ’t zwart Schiedam’
H.A.M. Roelants (1827-1907), uitgever te Schiedam (2) François HaverSchmidt ontving op woensdag 16 december 1874 zijn ambtgenoot N.C. Balsem, predikant te Lange Zwaag, en bood hem logies aan. Roelants liet de rol van gastheer graag aan HaverSchmidt, maar als secretaris gaf hij bij de vergadering vanzelfsprekend ‘acte de présence’. HaverSchmidt herinnerde de secretaris ten … [Lees meer...] over‘Toch min ik ’t zwart Schiedam’
Oproep om bydraes – Leeskultuur en transtaligheid
Agtergrond en fokus In ’n wêreld waar globale en multikulturele uitruil toenemend voorkom, speel leeskultuur ’n sleutelrol in die bevordering van meertaligheid en kulturele interaksie. In Suid-Afrika se diverse literêre landskap is daar ’n rykdom aan voorbeelde van translinguale en meertalige poëtika. Gedurende die tweede semester van Samespraak gaan ons poog om hierdie … [Lees meer...] overOproep om bydraes – Leeskultuur en transtaligheid
Nicolien Mizee
Het eerste kwart: Inge Schilperoord, Muidhond
Een vraag die bij besprekingen van romans zelden gesteld wordt: waarom vertelt deze schrijver dit verhaal? Hooguit wordt de vraag weleens aangeraakt in hoeverre een verhaal autobiografisch is – alsof autobiografie het enige motief is om een bepaald verhaal te vertellen. Inge Schilperoord is forensisch psycholoog. Muidhond gaat over een jongen, Jonathan, die ontslagen is uit … [Lees meer...] overHet eerste kwart: Inge Schilperoord, Muidhond
Verschenen: nieuwe Parelduiker
Hella S. Haasse in de ban van Tolkien The Lord of the Rings van J.R.R. Tolkien werd bij verschijnen snel door Nederlandse critici opgemerkt. Dat Hella S. Haasse tot de vroege pleitbezorgers van het fantastische oeuvre van Tolkien hoort is weinig bekend. Nick ter Wal vond de tekst van een lovende toespraak die zij in Tolkiens aanwezigheid gaf. Ging Lucebert … [Lees meer...] overVerschenen: nieuwe Parelduiker
24 augustus 2024: herdenking Karel van de Woestijne
Het Herdenkingscomité Karel van de Woestijne in Zwijnaarde nodigt u uit op de 15e jaarlijkse herdenking en bloemenhulde op zaterdag 24 augustus 2024 om 18.00u. bij La Frondaie, Leebeekstraat 10 Zwijnaarde, waar de dichter op 24 augustus 1929 overleed. … [Lees meer...] over24 augustus 2024: herdenking Karel van de Woestijne
Voortvarend Nederlands: Reynaert in de wijde wereld
Op 27 mei vond de eerste aflevering van Voortvarend Nederlands Virtueel 2024 plaats. Te gast was professor Frits van Oostrom, tot zijn emeritaat in mei 2023 universiteitshoogleraar aan de Universiteit Utrecht. Orsi Réthelyi, universitair hoofddocent Nederlandse letterkunde en cultuurgeschiedenis en hoofd van de vakgroep Neerlandistiek aan de Loránd Eötvös-universiteit in … [Lees meer...] overVoortvarend Nederlands: Reynaert in de wijde wereld
Pas verschenen: De eerste druk, C.J. Aarts over ‘De avonden’
C.J. Aarts publiceerde onlangs bij Uitgeverij Fragment De eerste druk, een voorproefje van een omvangrijke bibliografie van Gerard Reve die in het voorjaar van 2025 zal verschijnen bij dezelfde uitgeverij. De eerste druk verschijnt ter gelegenheid van de tentoonstelling 70 x De avonden, 100 jaar Reve in Huis van het Boek te ’s-Gravenhage. Daarin … [Lees meer...] overPas verschenen: De eerste druk, C.J. Aarts over ‘De avonden’
27 september 2024: De correspondentie van Belle van Zuylen
Jaarcongres Werkgroep Achttiende Eeuw Op vrijdag 27 september aanstaande zal in de Lutherse kerk te Utrecht het Jaarcongres van de Werkgroep Achttiende Eeuw plaatsvinden, met als thema de correspondentie van Belle van Zuylen. Dit congres is georganiseerd in samenwerking met het Huygens Instituut (KNAW). Belle van Zuylen (1740-1805) is één van de meest internationale … [Lees meer...] over27 september 2024: De correspondentie van Belle van Zuylen
Het eerste kwart: Adriaan van Dis, Ik kom terug
Een van de mooiste boektitels van de twintigste eeuw is misschien wel La storia van Elsa Morante: 'De geschiedenis' in de dubbele betekenis van dat woord als 'het geheel van gebeurtenissen uit het verleden' als 'het verhaal'. Er is een genre van de literatuur die laat zien hoe het verhaal van het individuele leven bepaald, vermalen, vermorzeld kan worden door de grote stroom … [Lees meer...] overHet eerste kwart: Adriaan van Dis, Ik kom terug
Jeanne van Schaik-Willing, Uitstel van executie
De roman bestaat uit de volgende onderdelen: Prognose, Boek I: Uitstel (bestaande uit tien hoofdstukken), Boek II: Executie (28 hoofdstukken) en Nawoord (resp. acht, 61, 211 en vijf bladzijden). De spelling is, zoals dat nu heet, ouderwets (met bijvoorbeeld dubbele klinkers in woorden als leeraarschap, met naamvalsuitgangen en de -sch die pas later een … [Lees meer...] overJeanne van Schaik-Willing, Uitstel van executie
Podcast: Opa Pim en de O19
Er duikt een oorlogsheld in de familie op, een schatkist wordt door een notaris opgestuurd, en ik krijg een kans me onder te dompelen in een wereld waar ik geen enkele kennis van heb. Als daar maar geen podcast van komt… Vorige maand begon ik het verhaal over Luitenant ter zee Pierre Casimir Kiepe met zijn jeugd op Sumatra en een eerste duik onderwater. Deze maand gaan we … [Lees meer...] overPodcast: Opa Pim en de O19
