Deze week kiest Abdelkader Benali zeven citaten uit het werk van Willem Frederik Hermans. Benali  schrijft romans, verhalen en poëzie, maar ook toneel en journalistiek werk.

Benali zal de door hem gekozen citaten hieronder steeds toelichten. Benali over de door hem gekozen citaten:

Het chagrijn over de mensheid dat door de citaten klinkt is vintage Hermans, een verbitterde God die zijn gevoel voor humor niet op kan geven. Vele schrijvers hebben Hermans nagedaan, zijn manier van stellingname is in die zin een school geworden. Niemand die het beter kon dan Hermans, niet omdat hij de eerste was, maar omdat hij denkelijk overtuigd was van alles wat hij schreef. Hij is de eerste ironist die de ironie serieus nam, en dus ook meteen de laatste. We zijn allemaal epigonen. Navolgers. Ik kies deze zeven omdat ze schuren. 

De citaten verschijnen in de rechterkolom van deze site. Ons archief van Hermans-citaten.

Citaat woensdag

Een dagboek schrijven is zoiets als improviseren op de zwarte toetsen van de piano: het kan niet misgaan, maar het is ook zelden echt goed.

Is het om deze reden dat ik geen dagboek kan bijhouden? Het leidt toch alleen maar af van het daadwerkelijke werk en wat gebeurt er veel nutteloos op een dag en weinig van waarde op een dag. Je kan soms een jaar samenvatten in een zin, maar je kan nooit een dag samenvatten in een paar regels. Wel kan ik een opsomming maken van alle dingen die ik op een dag heb gedaan. Dat zit dichter bij de realiteit. Handelingen.

Citaat donderdag

Zij had een wollen japon aan, groen, even groen als het laken dat over het bureau lag, misschien van hetzelfde laken een pak, de mensen maken tegenwoordig kleren van de gekste lappen, misschien een stuk dat over was.

Dit is de definitie van couture, die hij hier geeft. Zijn mepris is onbedoeld wat creatieve makers doen wanneer ze aan de slag gaan met stoffen. Van een restpartij iets maken. Van een vergeten stof komen tot een creatie. Hij definieert voor mij ook het schrijverschap. Het beste werk wordt gemakt met een stuk dat over was. 

Citaat vrijdag

Een oude theologische strijdmethode: een stelling poneren, zo belachelijk en dom, dat oppositie ertegen automatisch even belachelijk en dom wordt.

Twitter.

Citaat zaterdag

Je bent hier in de donkere kamer. Maar nergens ter wereld komt zo veel aan het licht als in een donkere kamer!

Hermans was een fotograaf. Ik fotograaf maar ben nooit in een donkere kamer geweest. Maar dat licht en donker geen tegengestelde manifestaties zijn, onderschrijf ik. De duisternis schept het licht. Het licht creëert duisternis. Het is een val om ze tegenover elkaar te zetten.

Citaat zondag

Als er meer gevoetbald werd, dan zou er nooit meer oorlog komen.

Hier slaat Hermans de plank natuurlijk mis. Sport is geen goede graadmeter voor de pacifiteit in de wereld. En we leven in een tijd waarin voetbal wordt omarmd door nationale entiteiten met oorlogszuchtige ambities, die in de strijd van het voetbal een opstapje zien naar de echte strijd. Deze uitspraak komt denk ik na de uitspraak van Rinus Michels dat voetbal oorlog is. 

Citaat maandag

Er zijn geen goede schrijvers. Soms ontstaat in ons land een goed boek, dat op het gemiddelde peil geen invloed heeft. De goede boeken zijn meestal afkomstig van zonderlingen, liefhebbers die stiekem schrijven in het holst van de nacht en niets te maken hebben met het literaire leven, met de levende literatuur als geheel.

Helemaal mee eens. De beste boeken worden geschreven door wat de maatschappij een zonderling noemt. Maar dat zijn de schrijvers. Niet de rest.