• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
    • Chris van Geel
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

Van Honolulu tot Warschau

9 maart 2024 door Siemon Reker Reageer

Bron: Wilimedia

Damascus is een hoofdstad. Een hoofdstad van een land, eventueel van een deelstaat, bekleedt een voorkeurspositie in de sfeer van Van hier tot… vooral als ze in een ander continent gelegen zijn. Enkele buiten-Europese voorbeelden:

  • Honolulu – Al die Amsterdamse clubs hadden daarna ook uitbraken van hier tot Honolulu
  • Manilla – had zijn van hier tot Manilla gezwollen been te rusten gelegd op een stoel
  • Melbourne – Grijns van hier tot Melbourne.
  • Montevideo – (….) een bankrekening had van hier tot Montevideo
  • Paramaribo – Maar zo’n crossterrein geeft een portie herrie van hier tot Paramaribo.
  • Peking – Dat was voor mij een schok van hier tot Peking.
  • Rio de Janeiro – Hij rolt zo van de vliegtuigtrap, met een jetlag van hier tot Rio.
  • Singapore – je hebt ballen van hier tot Singapore
  • Sydney – Ik heb nu een pensioengat van hier tot Sydney
  • New York – De volgende ochtend: spierpijn van hier tot New York. Wordt vervolgd.

In diverse gevallen is er een grote stad op grote afstand gekozen als een uitroepteken, geregeld is er ook een inhoudelijke reden in de context genoteerd (of te verzinnen) zoals te zien is aan plaatsen die meer dan eens in de steekproef voorkomen. Het aandeel-knipoog (ook vette knipoog) is groot in deze sector.

In verreweg de meeste voorbeelden met een plaats van binnen het Europese continent is er een inhoudelijke betrekking tussen de tekst en de genoemde plaats. Hier is dus veelal geen reuzenpoging gedaan om iets extra veel nadruk te verlenen, de afstand is sowieso groot voor wie de tekst letterlijk neemt. Eerst een handvol Europese hoofdsteden:

  • Ankara – Een rij van hier tot Ankara.
  • Berlijn – Een verspilling van hier tot Berlijn.
  • Bern – Is er Oranje-euforie van hier tot Bern?
  • Brussel – Nadruppelen alsof ik een prostaat heb van hier tot Brussel.
  • Kiev  – dat je met een vooroordeel van hier tot Kiev aan meer ellende begint
  • Madrid – En als hij lacht is het meteen een grijns van hier tot Madrid.
  • Moskou – Een platitude van hier tot Moskou.
  • Parijs – en met een honger van hier tot Parijs.
  • Reykjavik –  een schuldpositie van hier tot Reykjavik
  • Rome – een alcoholpromillage van hier tot Rome
  • Stockholm – Er stond, bij wijze van spreken, een rij van hier tot Stockholm voor de winkel.
  • Warschau – Zoals een bejaarde man zegt: “Bezem erin, van hier tot Warschau.”

In de meerderheid van deze gevallen is de betreffende stad niet zomaar gekozen (zoals bij Manneken Pis in Brussel) maar vaak is dat verband moeilijk te leggen als de context niet bekend is. Die kennis betreft bij Ankara bijvoorbeeld het gegeven dat het een tekst betrof over DENK, Bern had betrekking op het Europees voetbalkampioenschap dat onder meer in Zwitserland gespeeld werd, Madrid hield verband met een daar spelende voetballer die geïnterviewd werd, Reykjavik was gekozen wegens een omgevallen IJslandse bank en in een tekst over een winkel met Zweedse producten viel Stockholm om die reden niet toevallig. Het Poolse Warschau komt voor in een citaat van een man woonachtig in het 250 kilometer verwijderde ook Poolse Godziszów. Rusland wordt ook met ‘ver weg’ geassocieerd (cyrillisch schrift bovendien) en zo kan Moskou zowel figuurlijk dienst doen als meer letterlijk in een tekst over de dirigent Valery Gergjev.

Dit stuk verscheen eerder op het weblog van Siemon Reker.
Wordt vervolgd.

Delen:

  • Afdrukken (Opent in een nieuw venster) Print
  • E-mail een link naar een vriend (Opent in een nieuw venster) E-mail
  • Share op Facebook (Opent in een nieuw venster) Facebook
  • Delen op WhatsApp (Opent in een nieuw venster) WhatsApp
  • Delen op Telegram (Opent in een nieuw venster) Telegram
  • Delen op LinkedIn (Opent in een nieuw venster) LinkedIn

Vind ik leuk:

Vind-ik-leuk Aan het laden...

Gerelateerd

Categorie: Artikel Tags: taalkunde, uitdrukkingen

Lees Interacties

Laat een reactie achterReactie annuleren

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Daniël Franck • Nulpunt & Geen woorden

er zijn landerijen die ik nog niet heb bezocht,
door water aangevreten valleien waar zonlicht
druppelt of in robuuste winters uitblijft, er zijn
woestijnen die eens in een mensenleven tot bloei komen

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Vlaggetjes

Plezier heeft de vorm
van jouw lichaam gekregen.

Bron: Judith Herzberg

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

21 april 2026: Amsterdam Yiddish Symposium

21 april 2026: Amsterdam Yiddish Symposium

10 april 2026

➔ Lees meer
15 mei 2026: Live opname Historische Klassiekers

15 mei 2026: Live opname Historische Klassiekers

8 april 2026

➔ Lees meer
7 mei 2026: Studieavond ‘Taalonderzoek in de klas’

7 mei 2026: Studieavond ‘Taalonderzoek in de klas’

7 april 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

geboortedag
1695 Balthazar Huydecoper
1806 Arie de Jager
1879 Enneus Rijpma
sterfdag
2021 Christina Suprihatin
➔ Neerlandicikalender

Media

Lange lijnen 6: met Shantie Singh

Lange lijnen 6: met Shantie Singh

9 april 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
De butler, de bieb en De Bruin

De butler, de bieb en De Bruin

8 april 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Hoe snel verandert straattaal?

Hoe snel verandert straattaal?

7 april 2026 Door Redactie Neerlandistiek 1 Reactie

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Gebruiksvoorwaarden
  • Privacy­verklaring
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact
 

Reacties laden....
 

    %d