• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

Een naakt, verschrompeld vrouwtje met wijd uitstaand wit haar

21 mei 2025 door Marc van Oostendorp Reageer

Een thema in Van der Meers boeken is de manier waarop mensen elkaar kunnen beïnvloeden: hoe je een gevoel kunt overnemen van een ander, een gedachte, een kijk op de wereld. In Ik verbind u door ging dat vooral over een slecht humeur. In Take 7 gaat het over enthousiasme. Een jonge Deen komt in een Spaans dorpje, vergane glorie, en door een samenloop van omstandigheden beginnen mensen er te denken dat hij een regisseur is die een film komt maken waarmee het dorp weer opgestoten zal worden in de vaart der volkeren.

De vertelster is een Nederlandse vrouw, Lydia, die ooit ook in het dorp verzeild is geraakt. Zij ziet hoe Lars, de Deen zijn ogen uitkijkt in het dorp:

Het deed me goed het vertrouwde landschap door de ogen van Lars te bekijken. Met zijn verliefde blik. Het koolzaad dat als gele tule over de velden lag; de heuvels aan de overkant met onafzienbare rijen olijfbomen, strak in het gelid.

Een vreemde blik kan dingen zien die jij niet meer ziet, maar het grotere wonder is: het kan jou ook die dingen weer laten zien. De bewoners van het dorp geloven er eigenlijk zelf niet meer in, maar door Lars vreemde blik en door zijn camera zien ze weer wat ze allemaal wél hebben. Zoals Lars door hun enthousiasme steeds meer begint te geloven in de film die hij met zijn kapotte camera aan het maken is.

Het is dat wonder, dat je elkaar mee kunt nemen een wereld in die je zonder elkaar niet gehad zou hebben, dat zelden wordt beschreven. Veel literatuur is er te individualistisch voor, en plaatst gevoelens binnen het individu in plaats van andersom: als het individu dat onderdeel kan worden van een met anderen gedeelde stemming.

Tegelijkertijd bevat Take 7 ook een van de eenzaamste masturbatiescenes in de Nederlandse letterkunde sinds het verscheiden van Gerard Reve. Aan het eind van het boek heeft Lydia als enige in het dorp door het bedrog heengekeken. Lars komt haar dan opzoeken, en hij stelt voor om met elkaar naar bed te gaan. Maar Lydia prikt dan door een nieuwe illusie heen: hij lijkt vooral te vallen voor een foto van haar waarop ze er veel jonger uitziet. De erotische spanning – op zich natuurlijk ook alweer een voorbeeld waar mensen samen gevangen lijken te worden in een gedeeld gevoel – is weg, en Lars vertrekt. Dan gaat Lydia voor een spiegel zitten:

Ik stelde me voor dat Lars achter me kwam zitten, zijn benen om mijn benen vlijde, en over mijn schouder naar me keek in de spiegel. Ik stelde me voor dat mijn hand zijn hand was, zijn hand met de haartjes om de pols die door de zon steeds lichter waren geworden, bijna wit. De hand wist precies waar me te strelen, wanneer zijn wijsvinger naar binnen mocht. Hoe diep en waar me te beroeren en de hele tijd dwong Lars me naar mezelf te kijken. (…)

Je bent begin vijftig en kunt wel vijfentachtig, negentig worden… Ik sloot mijn ogen. Ik wist niet of ik huiverde van genot van angst. Of wakkerde de woede het genot aan? Ik zag haar voor me, Lydia over ruim dertig jaar: een naakt, verschrompeld vrouwtje met wijd uitstaand wit haar. Verdwaasd zat ze te masturberen.

Er zat niemand achter haar, niemands benen omklemden de hare. Niemand kuste haar in haar hals. (…) Ze was alleen. Ze kwam alleen klaar en zou alleen sterven.

Een sleutelzin vind ik ‘de hele tijd dwong Lars me naar mezelf te kijken’. Lydia kijkt naar zichzelf (op zich ook al zoiets wonderlijks dat we alleen kunnen dankzij de spiegel, naar onszelf kijken), maar heeft het daarbij nodig om zich een ander voor te stellen die haar dwingt. Ze maakt van zichzelf een ander naar wie ze kijkt, en ze fantaseert daarbij een ander die haar naar zichzelf laat kijken.

Lars vertrekt en komt niet terug. Lydia vertrekt een tijd later ook uit het dorp. Een gevoel in stand houden lukt niet in je eentje.

Vonne van der Meer. Take 7. Atlas Contact, 2007.

Delen:

  • Klik om af te drukken (Opent in een nieuw venster) Print
  • Klik om dit te e-mailen naar een vriend (Opent in een nieuw venster) E-mail
  • Klik om te delen op Facebook (Opent in een nieuw venster) Facebook
  • Klik om te delen op WhatsApp (Opent in een nieuw venster) WhatsApp
  • Klik om te delen op Telegram (Opent in een nieuw venster) Telegram
  • Klik om op LinkedIn te delen (Opent in een nieuw venster) LinkedIn

Vind ik leuk:

Vind-ik-leuk Aan het laden...

Gerelateerd

Categorie: Artikel Tags: 21e eeuw, letterkunde, Vonne van der Meer

Lees Interacties

Laat een reactie achterReactie annuleren

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Astrid Roemer • Steffi huilt

Het geeft niet Poes
het geeft niet dat we
sterven

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

WINTERMIDDAG

De engelen knopen licht aan elkaar,
de regenboog stijgt uit het dorre hout,
een vuur brandt in een wak boven de duinen.

Overal valt licht – tot witte hagel opspringt
van de met droge bladeren bedekte grond,
geschrokken vleugelloze insecten, engelen –
hun donzen huid smelt blank,
doorzichtig om een wit skelet –
zo straks nog bezig in het licht,
gescheiden nu, snel weggerold,
gekropen onder het gekruld bruin blad.

Bron: De Gids, november 1958

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

31 januari 2026: Glanzende geheimenis / Hemelse vreugde – over P.C. Boutens 

31 januari 2026: Glanzende geheimenis / Hemelse vreugde – over P.C. Boutens 

12 januari 2026

➔ Lees meer
25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

8 januari 2026

➔ Lees meer
17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

7 januari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

geboortedag
1884 Herman Buiskool
1939 Jacques Hamelink
1948 Saskia Daalder
sterfdag
2015 Wam de Moor
➔ Neerlandicikalender

Media

In gesprek met auteur Jeroen Theunissen

In gesprek met auteur Jeroen Theunissen

12 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Ik zie op tegen interviews…

Ik zie op tegen interviews…

11 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact
 

Reacties laden....
 

    %d