Door Marc van Oostendorp Er schijnen schoolmeesters te zijn die vinden dat samentrekkingen niet zo netjes zijn, maar ik ken ze gelukkig niet persoonlijk. Als ze bestaan en dit lezen, kunnen ze hieronder hun commentaar schrijven en dan mogen andere mensen ze in het openbaar uitlachen, want er is natuurlijk niets tegen zinnen als de volgende: Ik zal een kippetje braden en … [Lees meer...] overIk zal een lijstje maken en hem voorleggen
Open Source-neerlandistiek
Door Marc van Oostendorp Dat het door het internet mogelijk is geworden, is niet de enige reden waarom wetenschappelijke publicaties anders moeten. Natuurlijk, we kunnen nu gratis onze artikelen ter beschikking stellen van iedereen die ze wil lezen; en dat moet ook zo snel mogelijk gebeuren. Ook met al gepubliceerd werk. En zonder dat onderzoekers duizenden euro's per te … [Lees meer...] overOpen Source-neerlandistiek
Wanneer is nu?
Door Marc van Oostendorp Lijkt de betekenis van nu meer op die van ik of meer op die van hij? Dat is een van de fascinerende vragen die Daniel Altshuler opwerpt in zijn nieuwe, gratis te downloaden studie Events, states and times, waarin hij ingaat op de manier waarop er in verhalen met de tijd wordt omgegaan. Op het eerste gezicht lijkt nu meer op ik dan op hij. Ik verwijst … [Lees meer...] overWanneer is nu?
Je bent als granaatappels
Door Marc van Oostendorp Sinds ik naar verluidt ben doorgedrongen tot de top-100 van bekendste neerlandistische bloggers aller tijden (tot nu toe), word ik op straat weleens aangesproken. Ik liep onlangs door het Utrechtse stadje U., toen er ineens een neerlandicus op een fiets kwam aangesneld, die afstapte en mij toeriep dat hij een probleem voor me had. Ik was zo … [Lees meer...] overJe bent als granaatappels
Opmerkingen naar aanleiding van
Er worden geen A's of B's meer uitgereikt in ons managersfeuilleton De verleden tijd van lijken Door Marc van Oostendorp "Beste collega's." Wouter vond het fijn om altijd even rond te kijken nadat hij dat woord had gezegd. Iedereen was natuurlijk blij dat hij, de leidinggevende, de anderen als collega aansprak. Je kon het wel niet aan de gezichten aflezen, maar je voelde het … [Lees meer...] overOpmerkingen naar aanleiding van
Hoe werkt Google Translate?
Door Marc van Oostendorp Vorige week kondigde Google Translate een nieuwe, verbeterde versie aan van de vertalingen van (onder andere) het Nederlands naar het Engels en omgekeerd. Hoe is de nieuwe versie verbeterd? En wat kan er nóg beter? Ik vroeg het aan Antal van den Bosch, de directeur van het Meertens Instituut en zelf als hoogleraar Taal- en Spraaktechnologie ook ervaren … [Lees meer...] overHoe werkt Google Translate?
Àl mijn weelde op outertreê
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (121) Het Nederlandse sonnet bestaat 452 jaar. Hoe is het de taal in die tijd vergaan? Door Marc van Oostendorp Stel je een alternatieve wereld voor waarin Louis Couperus niet alleen allerwegen als de grootste Nederlandse dichter werd beschouwd – niet twee biografieën, maar twintig, het verzameld dichtwerk in … [Lees meer...] overÀl mijn weelde op outertreê
Het provinciaalse accent van de koning en van Chriet Titulaer
Door Marc van Oostendorp Het is dus ook de koning overkomen. Hij vertelde erover in het interview dat hij deze week gaf aan Wilfried de Jong: toen hij als puberjongen verhuisde van Baarn naar Den Haag, werd hij op school 'gepest' met zijn 'provinciaalse' accent. Ik wist dat niet. De anekdote dat Willem-Alexander en zijn broers op de middelbare school tot irritatie van hun … [Lees meer...] overHet provinciaalse accent van de koning en van Chriet Titulaer
Taalkundigen: kom uit bed!
Door Marc van Oostendorp Taalkunde kun je overal doen. In de bus onderweg van de boerderij waar je een mummelende boer hebt gevraagd of de klok even stil kon worden gezet om de opname niet te bederven. In het bezemhok dat op menige universiteit tevens dienst doet als 'taalkundig laboratorium' omdat er een laptop in staat met een koptelefoon. En ook in bed, waar je peinst over … [Lees meer...] overTaalkundigen: kom uit bed!
Toen de phonologie in de N.R.C. stond
Door Marc van Oostendorp Ooit waren fonologen – ik ben een fonoloog, ik bestudeer de klanken van het Nederlands – de grote helden van de taalwetenschap. In de jaren twintig en dertig kon je als jonge ambitieuze taalkundige niets beter doen dan fonologie bestuderen. Dát was waar de nieuwe taalwetenschappelijke inzichten konden worden bestudeerd! Dát was waar alle groten … [Lees meer...] overToen de phonologie in de N.R.C. stond
Franse gedichten uit Engeland: een aanwinst voor de neerlandistiek
Door Marc van Oostendorp Het moet een fijn moment zijn geweest, toen de kunsthistorica Frederica van Dam iets meer dan vijf jaar geleden in een archief in Warwick de dichtbundel Tableau Poetique (1573) van de schilder en dichter Lucas d'Heere vond. Samen met de filoloog en d'Heere-kenner Werner Waterschoot heeft ze nu een editie van het werk uitgebracht. "Wij … [Lees meer...] overFranse gedichten uit Engeland: een aanwinst voor de neerlandistiek
Vet kutte dingen
Door Marc van Oostendorp Twitter schijnt op zijn laatste benen te lopen, maar tot het zo ver is, hebben de taaltwitterati wel weer een productief weekeindje. Het begon met een tamelijk onschuldige vraag die alleen aan Onze Taal gericht was: @onzetaal Het is 'supermooi'. Maar is het ook 'hypermooi', of komt er dan een spatie tussen? #mooi #hyper @roosvant — Menno … [Lees meer...] overVet kutte dingen
əhhh…
Door Marc van Oostendorp In mijn zondagochtendminicollege leg ik, met het Woordenboek der Nederlandsche Taal op de achtergrond, uit wat mijn favoriete klinker is – de ə – en waarom! (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overəhhh…
In laaie liefdevlammen gaan ons harten tot U
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (120) Het Nederlandse sonnet bestaat 452 jaar. Hoe is het de taal in die tijd vergaan? Door Marc van Oostendorp Het Nederlandse sonnet en de Nederlandse standaardtaal zijn ongeveer even oud: ze kwamen beide zo'n 450 jaar geleden tot ons, in de late 16e eeuw. Ze hebben zich daarom hand in hand ontwikkeld – dat is … [Lees meer...] overIn laaie liefdevlammen gaan ons harten tot U
Nog meer over na en naar
Door Marc van Oostendorp Gisteren mocht ik met mijn beroemde collega Nicoline van der Sijs in Utrecht een lezing geven over na en naar. In de zestiende eeuw waren dat twee vormen met de betekenis: je kon zowel ik ga na de stad als ik ga naar de stad zeggen, en zowel ik doe dit naar het ontbijt als ik doe dit na het ontbijt. In de zeventiende eeuw is toen bedacht dat die … [Lees meer...] overNog meer over na en naar
Het nut van statistiek
Door Marc van Oostendorp Van verschillende kanten kreeg ik dit artikel aangeraden van de beroemde statisticus en blogger Andrew Gelman en een Australische biostatisticus John Carlin. Het artikel is deels een reactie op een artikel van nog weer andere statistici, Blakeley McShane en David Gal: never a dull moment in de wereld van de multiple regressie! Er is in sommige … [Lees meer...] overHet nut van statistiek
Taal en slavernij
Door Marc van Oostendorp "Deze mengtaal", schreef John Stedman in 1790 over het Sranan, de taal van de meeste Surinamers, "is zo zoet en welluidend dat er zelfs in het beschaafdste Europese gezelschap niets anders gesproken wordt in Suriname; ze is ook uitzonderlijk expressief en rijk aan gevoel." Dat blanken aan het eind van de achttiende eeuw zo positief over het Sranan … [Lees meer...] overTaal en slavernij
Zwak-burgerlijk en laf-lief levend Bussum!
Door Marc van Oostendorp Beethoven is ontegenzeggenlijk een groot componist, die prachtige muziek heeft geschreven. Maar wanneer luistert een mens ooit naar die muziek? Wanneer heb je voor het laatst de maneschijnsonate opgezet om ernaar te luisteren? Wanneer zat je voor het laatst in een zaal waar ze de Negende speelden? Beethoven is zo klassiek dat het onmogelijk om ernaar … [Lees meer...] overZwak-burgerlijk en laf-lief levend Bussum!
Toen de pornografie nog bontkleurige hanen had
Door Marc van Oostendorp Weten jullie nog wie Couperus is? Ik vermoed dat het antwoord 'ja' is voor bijna allen die dit in 2017 lezen. Maar jij daar, degene die in 2067 door de archieven van dit curieuze 'weblog' aan het bladeren is, weet jij het ook? Wij hier in 2017, we waren ook maar een minderheid die steeds marginaler werd. Maar wij beschouwden het nog wel als een teken … [Lees meer...] overToen de pornografie nog bontkleurige hanen had
Srijven
Door Marc van Oostendorp Een klassieker uit de fonologie: waarom het woord schrijven eigenlijk srijven is. Vier jaar geleden legde ik het ook uit in de Klankencyclopedie van het Nederlands, maar dit is een betere uitleg, in de onregelmatige reeks zondagochtendminicolleges vanuit Abruzzo: (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overSrijven
Wijlend in de spiegel-rust van dieper meren
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (119) Het Nederlandse sonnet bestaat 452 jaar. Hoe is het de taal in die tijd vergaan? Door Marc van Oostendorp Ons verheugend over de geneugten van het deelwoord zaten wij gebogen over de vliedende verzen van Karel van de Woestijne. Je kunt je zinnen er zo veel compacter mee maken – waarom gebruiken we op Twitter … [Lees meer...] overWijlend in de spiegel-rust van dieper meren
Is water hetzelfde als H2O?
Door Marc van Oostendorp Als ik jong was geweest – ik ben nu heel oud, maar ook ik had ooit een bos krullen en puisten – had ik Als dan dus daarom van Sjoerd van der Niet verslonden. Sterker nog, als ik het lees, voel ik het weer kriebelen op mijn kruin én op mijn wangen. De opwinding van het wonder van de menselijke taal, zoals het beleefd wordt in de taalfilosofie is weer … [Lees meer...] overIs water hetzelfde als H2O?
Nieuwe media verminderen de taalklachten
Door Marc van Oostendorp Een nog weinig onderzochte bron voor taalonderzoek is het Meldpunt Taal. Misschien is het er ook nog te jong voor: de bedoeling ervan is vooral om lange termijnontwikkelingen vast te stellen. Wanneer begint mensen een bepaalde taalverandering voor het eerst op te vallen? Hoe lang klagen mensen nog voort over een modieuze zinswending nadat die … [Lees meer...] overNieuwe media verminderen de taalklachten
Batavistik
Von Philipp Krämer Die Verschwörung der Bataver. (Rembrandt, PD) Vor einigen Wochen auf der „Germanic Sandwich“-Konferenz in Münster konnte man etwas beobachten, das ich bislang eher aus der Romanistik kannte: Vorträge in verschiedenen Sprachen der Sprachfamilie, und fast alle verstanden einigermaßen, worum es ging. Egal ob der Vortrag auf Deutsch, Englisch oder … [Lees meer...] overBatavistik
Voortbouwbaarheid voor iedereen
Door Marc van Oostendorp Omdat ik tegenwoordig bredepublikoloog ben, mag ik af en toe aan deze of gene komen vertellen, wat voor een wezen het Brede Publiek precies is, en hoe je het kunt temmen. Deze keer was ik uitgenodigd om iets te vertellen voor een groep aspirant-leraren. Dat bracht me even in verwarring, want van lesgeven weet ik dan weer niets. Je kunt me midden in de … [Lees meer...] overVoortbouwbaarheid voor iedereen
