Door Marc van Oostendorp Het verschil tussen homo- en heteroseksualiteit is in de eerste plaats een literaire zaak, zo laat Mary Kemperink zien in haar aardige, onlangs verschenen Bert van Selm-lezing Literatuur als medisch zoeklicht. De homoseksuele identiteit (1850-1920). De eerste aandacht voor de verschillende seksuele voorkeur – en dan in de eerste plaats natuurlijk de … [Lees meer...] overHomo’s als mensen en als medische gevallen
Artikel
Gedicht: Jan Engelman – En Rade
En Rade* vocalise* voor Cavalcanti Groen is de gong groen is de watergong waterwee, watergong groen is de gong van de zee Sulina, Braïla Sulina, Brest Sulina, Singapore achter de vest stem die mijn slaap doorzong waterklok, watertong koperen long van de ree … [Lees meer...] overGedicht: Jan Engelman – En Rade
Herken je het accent?
Doe mee aan een spel over de verschillende accenten binnen Nederland. Kan je ze op de kaart terugplaatsen? Daar help je ook de wetenschap mee, want de resultaten zullen anoniem worden gebruikt voor taalkundig onderzoek. Iedereen mag meedoen: geen restrictie van moedertaal, woonplaats, leeftijd oid. Aarzel niet om te delen! Doe mee Let op: het werkt niet met Safari, … [Lees meer...] overHerken je het accent?
Vegetarische spe(c)kjes
Door Lucas Seuren Wie wel eens bij de vleesvervangers in de supermarkt kijkt zal daar een aardig aantal producten zien liggen met vleesachtige namen die niet van vlees gemaakt zijn: speckjes, kipstuckjes, gehackt, enz. Maar daar gaat een einde aan komen, want de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit is van mening dat die namen verwarrend kunnen zijn. Een argeloze koper zou … [Lees meer...] overVegetarische spe(c)kjes
Over de mediastorm rondom Griet Op de Beecks publieke bekentenis
Leven in de openbaarheid Door Sander Bax Het spraakmakende optreden van de Vlaamse bestsellerauteur Griet Op de Beeck in De Wereld Draait Door van maandag 25 september is ongetwijfeld een van de meest besproken optredens van een literaire schrijver sinds tijden: elke dag verschijnt er wel weer een nieuwe reactie op de stroom van opinies die haar publieke bekentenis over … [Lees meer...] overOver de mediastorm rondom Griet Op de Beecks publieke bekentenis
Etymologie: zeiken
Door Michiel de Vaan zeiken ww. ‘plassen; zeuren’ Vroegmiddelnederlands seiken ‘urineren’ (1240, Limburg), Mnl. beseiken (1351, Vla.), seyct ‘pist’ (1415–1435, Holland), Nieuwnl. seycken (1537), seecken (1580). De betekenis ‘zeuren’ wordt pas vanaf de 19e eeuw aangetroffen. Dial. Zeeuws zêêken, Vlaams zeeken, elders zeiken. Verder het zn. Mnl. zeec ‘urine’ (1277, … [Lees meer...] overEtymologie: zeiken
Was het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 2: dubbelobjectconstructies
Door Jorik van Engeland Op het DRONGO talenfestival probeerden wij er als project Language Dynamics achter te komen of het Nederlands van vierhonderd jaar geleden echt zo anders is dan het moderne Nederlands. Het antwoord laat zich natuurlijk al raden en wordt in deel 1 van dit blog zelfs al door mijn collega Cora van de Poppe verklapt. Op het talenfestival komt een … [Lees meer...] overWas het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 2: dubbelobjectconstructies
Galien Rethore : hoofdstuk 33
De historie van Galien Rethore Hier beghint die seer schoone wonderlijke historie van den aldervromsten campioen Galyen Rethore met oock die aldermeeste bloetstortinghe der Kerstenen ende der heydenen, geschiet op den Ronchevale, doer die verradereie vanden alder valschsten verrader Gouweloen. Zoals gedrukt door Willem Vorsterman te Antwerpen [1520-1525?] Hoofdstuk … [Lees meer...] overGalien Rethore : hoofdstuk 33
Veels te interessant
Door Marc van Oostendorp Het is een vraag die weleens naar voren komt in de taalkundige praktijk: waar komt de s in veels te goed vandaan? Is hij daar bijvoorbeeld toegevoegd vanwege uitspraakgemak? Althans, het is een vraag die al in 1860 besproken werd, inclusief dat uitspraakgemak, ontdekte ik toen iemand mij onlangs deze vraag stelde. Dat 'uitspraakgemak' kun je … [Lees meer...] overVeels te interessant
gedicht: Bertus Aafjes – Ongecensureerd
•• Nieuw in de DBNL: poëzie van Pol de Mont, Ledeganck, Hieronymus van Alphen, Bertus Aafjes en Achterberg. Plus afleveringen van Het liegend konijn en De tweede ronde. Ongecensureerd Er kwam een kolking in de kleine sterren, daar tussen roeide zacht een vliegmachien, die moest de opmars van een troep versperren, maar die erin zat die dacht aan Katrien. Hij had haar … [Lees meer...] overgedicht: Bertus Aafjes – Ongecensureerd
bevelhebber / gezagvoerder
Verwarwoordenboek Vervolg (41) Door Jan Renkema In het Verwarwoordenboek worden zo’n 500 woordparen behandeld met vaak onduidelijke verschillen: afgunst-jaloezie, bloot-naakt, geliefd-populair, plaats-plek, enz. Talrijke lezers hebben woordparen aangedragen met het verzoek om ook die te behandelen. Vandaar deze wekelijkse rubriek. Mocht u ook een ‘verwarpaar’ behandeld … [Lees meer...] overbevelhebber / gezagvoerder
27, 28 en 29 oktober in Amsterdam: Het Festijn van Tachtig
Ontdek het rebelse literaire Amsterdam van 1880 Op 27, 28 en 29 oktober vindt in het Tropeninstituut en op diverse andere locaties in en buiten Amsterdam Het Festijn van Tachtig plaats. Dit multidisciplinaire festival belicht de generatie auteurs die in de jaren 1880 het Nederlandse literaire leven volledig op zijn kop zette vanuit de meest uiteenlopende perspectieven, met … [Lees meer...] over27, 28 en 29 oktober in Amsterdam: Het Festijn van Tachtig
Wie is Jacob Campo Weyerman
Het filmpje stamt al van begin 2017, maar wij vinden het nog steeds interessant: voorzitter Peter Altena van de Stichting Jacob Campo Weyerman legt uit wie Weyerman was en waarom hij het nog steeds verdient gelezen te worden. (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overWie is Jacob Campo Weyerman
Ilja Leonard Pfeijffer als taalhandelaar
De taal van Ilja Leonard Pfeijffer (35) Door Marc van Oostendorp In de inleiding tot zijn bloemlezing De Nederlandse poëzie van de twintigste en de eenentwintigste eeuw in 1000 en enige gedichten verandert dr. Ilja Leonard Pfeijffer ineens in een geleerde: Niet alleen wat betreft de muzikaliteit maar ook in de keuze van communicatieve strategieën kan poëzie worden … [Lees meer...] overIlja Leonard Pfeijffer als taalhandelaar
Lotte Jensen benoemd tot hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis
Lotte Jensen is met ingang van 1 oktober 2017 benoemd tot hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis aan de Radboud Universiteit. Jensen doet onderzoek naar nationale identiteitsvorming en nationalisme in Nederland vanuit een cultuurhistorisch perspectief. Lotte Jensen (1972, Hillerød, Denemarken) studeerde Nederlands en Wijsbegeerte aan de Universiteit … [Lees meer...] overLotte Jensen benoemd tot hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis
Gedicht: Gerrit Achterberg – Ontwaken & Eeuwigheid
•• Nieuw in de DBNL: poëzie van Pol de Mont, Ledeganck, Hieronymus van Alphen, Bertus Aafjes en Achterberg. Plus afleveringen van Het liegend konijn en De tweede ronde. Ontwaken Misschien ligt uw lichaam weer bij mij wanneer ik uit dezen droom ontwaak, maar ik weet niet hoe ik meer van u raak, ik stroom in u aan mijzelf voorbij en laat me zonder … [Lees meer...] overGedicht: Gerrit Achterberg – Ontwaken & Eeuwigheid
’t Dialectenbureau (en ik), afl. 8
Door Jan Stroop “Wat zou u ervan vinden om ook eens dialectopnames te gaan maken”, vroeg mevrouw Daan me onverwacht. Ik was verrast want ik had dat nog nooit gedaan en ik vroeg of ik dat wel zou kunnen. “Nou, zo moeilijk is dat niet. U hebt toch wel eens met een bandrecorder gewerkt? ’t Belangrijkste is dat je je mond houdt en de mensen laat praten. U gaat met juffrouw … [Lees meer...] over’t Dialectenbureau (en ik), afl. 8
Was het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 1: werkwoordverdubbeling
Door Cora van de Poppe Was het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Met deze vraag probeerden wij, het project Language Dynamics in the Dutch Golden Age, afgelopen zaterdag 30 september bezoekers van het DRONGO Talenfestival 2017 naar ons lab te trekken – toegegeven, ook de oudhollandse dropjes hadden een behoorlijke aantrekkingskracht op de taalliefhebbers. Het … [Lees meer...] overWas het Nederlands in de 17e eeuw echt zo anders? Deel 1: werkwoordverdubbeling
Boektrailer Nobel streven – Frits van Oostrom
Bericht Prometheus Rond 1372 kwam op het luisterrijke kasteel Santpoort Jan van Brederode ter wereld in de meest gezegende omstandigheden. Een kleine veertig jaar later sneuvelde hij roemloos, als ridderlijke huurling, in de fameuze Slag bij Azincourt. Nobel streven reconstrueert, als een historische detective, de loop van dit bizarre leven tot in verbluffende … [Lees meer...] overBoektrailer Nobel streven – Frits van Oostrom
Geld weggooien om de wetenschap te kunnen sturen
Door Marc van Oostendorp Het komt niet vaak voor dat NWO publiekelijk onderzoek afkeurt dat gedaan is met NWO-geld, maar vorige week gebeurde dat. Krist Vaessen bedankt in het artikel dat ze samen met Joel Katzav schreef NWO voor de steun. En vorige week publiceerde datzelfde NWO op zijn website een reactie waarin ze zeggen dat dit onderzoek niet klopt. Het artikel van … [Lees meer...] overGeld weggooien om de wetenschap te kunnen sturen
Ich en zaen dat neet
door Leonie Cornips De Maastrichtse Pieter Willems uit 1885 is een van de eerste dialectologen geweest die de zuidelijke Nederlandse dialecten niet alleen op uitspraak maar ook op zinsbouw wilde onderzoeken. Willems verstuurde een grootschalige vragenlijst aan personen in Zuid-Nederland, België, Luxemburg, Duitsland en Frankrijk. Hij vroeg meestal in het Frans aan een notabele … [Lees meer...] overIch en zaen dat neet
Gedicht: Pé Hawinkels – Anthropologie & Er na
Anthropologie Waartoe maakt deze man zich op? Een clownsnummer? Koppensnellen? De confrontatie met een opperwezen? Bezwering van nog immer onontgonnen, ongerichte hunkering bij derden? Of werkt hij aan zijn spiegelbeeld? Het zal wel weer om schutkleur gaan. * Er na Als de dood nú was gekomen had ik hem begroet als een jongere broer, die Twist en Shout wil … [Lees meer...] overGedicht: Pé Hawinkels – Anthropologie & Er na
Bitterballenelftal
Door Lucas Seuren Tijdens de recente Champions League-wedstrijd tussen Paris Saint-Germain en Bayern München merkte de commentator op dat Bayern het zwaar had, maar dat dat niet zo gek was, want Paris was nu eenmaal geen bitterballenelftal. Hij ging er duidelijk vanuit dat de kijkers wel zouden weten of begrijpen wat een bitterballenelftal is, maar mij was de term volslagen … [Lees meer...] overBitterballenelftal
Vlogboek111 – De Vitrine: Maria Dermoût
In deze video bespreekt Jörgen de auteur Maria Dermoût (1888-1962). Haar boek De tienduizend dingen werd in 1958 door het Amerikaanse blad Time uitgeroepen tot de beste boeken van het jaar naast Lolita van Nabokov, Breakfast at Tiffany's van Capote en Dokter Zhivago van Pasternak. Een bescheiden schrijfster die sindsdien in de vergetelheid is geraakt. Besproken werken: - … [Lees meer...] overVlogboek111 – De Vitrine: Maria Dermoût
Call for Papers Workshop: Hybridisation in Natural History? Materials and Texts Between Asia and Europe, 17th and 18th Centuries
February 21–24, 2018 Organized by Maria-Theresia Leuker, Esther Helena Arens and Charlotte Kießling University of Cologne, Institute of Dutch Language and Literature DFG-Project Circulation in Spaces of Knowledge Between Asia and Europe: G.E. Rumphius and his Texts, circa 1670–1755 Workshop Topic and Questions Within the project Circulation in Spaces of Knowledge … [Lees meer...] overCall for Papers Workshop: Hybridisation in Natural History? Materials and Texts Between Asia and Europe, 17th and 18th Centuries
