Door Erwin Mantingh namens de Meesterschapsteams Nederlands Op 19 september a.s. ronden zes docentontwikkelteams (DOT’s) Nederlands hun werk af met een presentatie van lesmateriaal dat zij hebben ontwikkeld. Tegelijkertijd vormt deze dag de (door)start voor een aantal docentontwikkelteams die ditmaal een looptijd van een half of heel jaar zullen hebben. In drie teams is er … [Lees meer...] overWie doet er mee met een nieuwe ronde DOT’s?
Neerlandistiek voor de klas
Het nut van literatuurlessen
Door Marc van Oostendorp We hadden het met wat taalkundigen over het nut van literatuurles. De meeste van ons hebben daar een gecompliceerde relatie mee. Iemand vertelde bijvoorbeeld dat ze was aangetrokken tot de neerlandistiek omdat ze letterkundige wilde worden. Pas daarna ontdekte ze de taalwetenschap, omdat de literatuurwetenschap haar was tegengevallen. De consensus in … [Lees meer...] overHet nut van literatuurlessen
Over de grote opdrachten van het leergebied Nederlands
Reflectie op het tweede tussenproduct Curriculum.nu Door de meesterschapsteams Nederlands - Letterkunde en Taalkunde/Taalbeheersing Net als in de eerste feedbackronde van Curriculum.nu zoeken de Meesterschapsteams Nederlands voor hun feedback een breed draagvlak binnen de neerlandistiek, waaronder de hoogleraren en enkele sleutelfiguren van de universitaire opleidingen … [Lees meer...] overOver de grote opdrachten van het leergebied Nederlands
Maak kennis met de (Utrechtse) Neerlandistiek
De opleiding Nederlandse Taal en Cultuur van de Universiteit Utrecht lanceert vandaag een serie van zeven kennisclips over actueel Utrechts onderzoek naar de Nederlandse taal en cultuur. De kennisclips zijn primair gericht op middelbare scholieren die een studie Nederlands overwegen of bijvoorbeeld een profielwerkstuk willen schrijven. Voor een breed publiek van … [Lees meer...] overMaak kennis met de (Utrechtse) Neerlandistiek
Nascholingsreeks Grote Vragen van het Nederlands
In schooljaar 2018-2019 organiseert de Universiteit Utrecht voor het eerst de nascholingsreeks Grote vragen van het Nederlands. Het is een reeks van vier interdisciplinaire colleges, waarin universitair docenten laten zien hoe in Utrecht letterkunde, taalkunde en communicatiekunde worden gecombineerd in gezamenlijke onderwijs- en onderzoeksprojecten. De colleges zijn bedoeld … [Lees meer...] overNascholingsreeks Grote Vragen van het Nederlands
De eerste LitLab-leesclubs staan online!
De LitLab leesclubs bieden een digitaal spelsysteem waarmee leerlingen in groepjes van 4 tot 6 kunnen discussiëren over een Nederlandstalige roman. Een virtueel kaartspel levert ze quiz- en discussievragen over de gelezen tekst. Leerlingen lezen de vragen van een smartphone of tablet. Momenteel zijn in samenspraak met docenten leesclubs opgericht voor zes recente romans, van … [Lees meer...] overDe eerste LitLab-leesclubs staan online!
Middelnederlandse literatuur voor het onderwijs
Door Jan Uyttendaele Deze bibliografie bevat een aantal tekstuitgaven van en websites over Middelnederlandse literatuur die bruikbaar zijn in het secundair/voortgezet onderwijs. Wetenschappelijke tekstedities zijn alleen opgenomen als ze ook een vertaling (hertaling) van de tekst in hedendaags Nederlands bevatten. Alle aanvullingen zijn welkom: jan.uyttendaele@gmail.com … [Lees meer...] overMiddelnederlandse literatuur voor het onderwijs
Lesopdrachten bij Taalcanonfilmpjes
Door Mathilde Jansen Bij de zes animatiefilmpjes van de taalcanon zijn ook lesopdrachten verschenen. Deze zijn ontwikkeld door de makers van de gratis digitale lesbrief TLPST. TLPST is de lesbrief die Nieuw Nederlands (Noordhoff uitgevers) samen ontwikkelt met Genootschap Onze Taal. De lesbrieven verschijnen 10 x per jaar en zijn gemaakt voor de onderbouw van het voortgezet … [Lees meer...] overLesopdrachten bij Taalcanonfilmpjes
Wat was het effect van een officiële spelling op het Nederlands?
Dit stuk verschijnt in het kader van de Nieuwsbrief Neerlandistiek voor de klas. Het bevat geen origineel onderzoek, maar is een vereenvoudigde weergave van recent onderzoek op het gebied van het Nederlands, speciaal bedoeld voor leerlingen van de middelbare school. Door Marten van der Meulen Als je een willekeurig iemand op straat vraagt: "Wat gebeurde er in 1804 en 1805?" … [Lees meer...] overWat was het effect van een officiële spelling op het Nederlands?
Komt een leraar bij het Meertens Instituut
Door Roland de Bonth ‘’Man komt ’s avonds thuis en merkt dat een andere man ’s avonds bij z’n vrouw in bed is geweest. Hij zoekt het hele huis af en kijkt tenslotte ook in de slaapkamerkast, daar staat een totaal naakte man, en toen die ene man vroeg wat de andere daar deed, antwoordde de man in de kast: U kunt het geloven of niet maar ik wacht op de tram.” Deze mop is … [Lees meer...] overKomt een leraar bij het Meertens Instituut
De sturende kracht van zinsstructuren
Door Luck van Leeuwen en Julia Naaborg Het traditionele rede- en taalkundig ontleden verkeert al decennia nagenoeg in een impasse: nieuwe inzichten binnen het wetenschapsgebied dat onderzoek doet naar zinsstructuren, syntantix, vinden nauwelijks hun weg naar het middelbaar onderwijs. Basisboek syntaxis van Henk Wolf, dat vorige week is verschenen, wil die leemte … [Lees meer...] overDe sturende kracht van zinsstructuren
Als ons moedertaalonderwijs nog ooit gezond wil worden
Door Marc van Oostendorp Ik las het boekje Als ons moedertaalonderwijs nog ooit gezond wil worden en raakte naarmate ik er langer over nadacht steeds meer in vuur en vlam! (Bekijk deze video op YouTube.) … [Lees meer...] overAls ons moedertaalonderwijs nog ooit gezond wil worden
Grote opdracht: Inzicht in je taal maakt je een betere taalgebruiker
Door Marc van Oostendorp Je hart slaat over als ergens je ideaal door iemand anders expliciet wordt gemaakt. Je bent niet alleen! Ook andere mensen willen een wereld die lijkt op wat jij voor ogen hebt! Het overkwam me deze week. Het 'ontwikkelteam' van leraren dat voor Nederlands in opdracht van het ministerie aan het discussiëren is over de inrichting van het schoolvak … [Lees meer...] overGrote opdracht: Inzicht in je taal maakt je een betere taalgebruiker
Hoe ik een 7,5 voor Nederlands haalde
Door Marc van Oostendorp Ik heb mijn rugzakje zojuist zorgvuldig aan onze vlaggenmast bevestigd! In mei heb ik het centraal eindexamen vwo gemaakt, samen met andere min of meer prominente neerlandici: een paar studenten en docenten van de Radboud Universiteit, de schrijfster Aafke Romeijn, een docente van het Dominicus College in Nijmegen (waar we het examen mochten meedoen), … [Lees meer...] overHoe ik een 7,5 voor Nederlands haalde
Voor inspirerend eindexamen Nederlands moet je naar het buitenland
Door Anne Sanderling Wat vrijwel niemand in Nederland weet, is dat ook het International Baccalaureate (IB) eindexamens Nederlands afneemt. En wat voor examens! Het IB is een gerenommeerd internationaal onderwijsprogramma dat veel wordt gebruikt op internationale scholen. Op een aanzienlijk aantal scholen kunnen leerlingen ook Nederlands kiezen als eindexamenvak. In … [Lees meer...] overVoor inspirerend eindexamen Nederlands moet je naar het buitenland
Elk voordeel hep se nadeel
Een pleidooi voor het herintellectualiseren van de docent-Nederlands en van het onderwijs dat hij geeft Door Rien Rooker Steller dezes, nu een gepensioneerd-70’er, heeft het overgrote deel van zijn werkzame leven doorgebracht in de bovenbouw vwo/havo van een Zeeuwse school. Mijn geheugen is verzadigd van de herinneringen daaraan en ik geef daarvan hier een voorbeeld dat een … [Lees meer...] overElk voordeel hep se nadeel
Laten zien
Door Nico van Lieshout Ik was bezig mijn voorbereidingen te treffen voor de aanstaande les aan vijf atheneum. De klassenset van De Spaanse Brabander van Bredero (1585 – 1618) lag op een hoge stapel op de hoek van mijn tafel, maar voor we daarmee verder zouden gaan (we waren tot het einde van het derde bedrijf gekomen), wilde ik twee liefdesgedichten van Pieter Corneliszoon … [Lees meer...] overLaten zien
Ingenieurs denken zelf ook na? Fout in het vwo-examen!
Door Marc van Oostendorp Vijf jaar houd ik me nu bezig met het centraal eindexamen Nederlands. Voor de leraren die dat moeten nakijken heb ik in die tijd almaar meer waardering gekregen: binnen korte tijd moeten ze grote stapels examens nakijken. De verleiding zou kunnen bestaan om er met de pet naar te gooien, maar voor zover ik kan zien lezen de meeste leraren heel … [Lees meer...] overIngenieurs denken zelf ook na? Fout in het vwo-examen!
Wat kun je leren van de betekenis van een plaatsnaam?
Dit stuk verschijnt in het kader van de Nieuwsbrief Neerlandistiek voor de klas. Het bevat geen origineel onderzoek, maar is een vereenvoudigde weergave van recent onderzoek op het gebied van het Nederlands, speciaal bedoeld voor leerlingen van de middelbare school. Door Marten van der Meulen Ik woon in Utrecht, maar wat betekent die naam? De studie van plaatsnamen is niet … [Lees meer...] overWat kun je leren van de betekenis van een plaatsnaam?
Wat is de taalcanon?
Vandaag lanceert het taalcanonteam een laatste animatiefilmpje ter promotie van de taalcanon. Daarmee wordt een reeks van zes taalfilmpjes afgesloten, bedoeld voor het voortgezet onderwijs. De volgende onderwerpen kwamen aan bod: kindertaalverwerving, taalevolutie, taalgeschiedenis, taal en denken, tweetaligheid en kunsttalen. De filmpjes geven een korte introductie (van … [Lees meer...] overWat is de taalcanon?
Vroem, pling, kling
Onomatopeeën Door Roland de Bonth In het aardse paradijs spraken Adam en Eva ‘Duyts’ of ‘Diets’ - zeg maar Nederlands – met elkaar. Daarvan was de Brabantse arts en taalliefhebber Joannes Goropius Becanus (1519-1573) overtuigd. Het woord Duyts – zo etymologiseerde hij – was namelijk samengesteld uit de woorden ‘de’ en ‘oudst’. Hiermee zou volgens hem op overtuigende wijze … [Lees meer...] overVroem, pling, kling
Middelnederlands voor kids
Door Remco Sleiderink Het eeuwenoude toneelstuk Vanden winter ende vanden somer is door twee studenten van de Universiteit Antwerpen omgewerkt tot voorleesboek. De bewerking kreeg de titel Meneertje Winter en meneertje Zomer maken ruzie en is bedoeld voor kinderen vanaf vijf jaar. Claudia Piot en Hanna Scholiers volgden een module waarin ze met vijftien andere studenten … [Lees meer...] overMiddelnederlands voor kids
Wie wil nou een docent Nederlands die Multatuli niet kent?
door Pjotr Bos Toen afgelopen maart de hernieuwde kennisbasis voor tweedegraadsdocenten Nederlands werd gepubliceerd, was er al snel sprake van commotie. Voor velen was het ‘verdwijnen’ van literatuur van voor 1880 reden tot zorgen. Coen Peppelenbos, hoofdredacteur van Tzum, constateerde terecht dat een tweedegraadsdocent nu minder van literatuur hoeft te weten dan … [Lees meer...] overWie wil nou een docent Nederlands die Multatuli niet kent?
Havo-examen Nederlands 2018: anoniem kritiek op Rosanne Hertzberger spuien
Door Marc van Oostendorp Als je vwo-scholier bent, en je maakt je zorgen over het centraal examen Nederlands van morgen (ik ga het ook maken, op het Dominicus College van Nijmegen), zou je even het examen voor de havo kunnen doornemen. Dat lijkt me geruststellend: heel moeilijk is het niet. Tegelijkertijd wordt daardoor wel duidelijk hoe dodelijk saai het examen is, en vooral: … [Lees meer...] overHavo-examen Nederlands 2018: anoniem kritiek op Rosanne Hertzberger spuien
Radio Walewein
Door Remco Sleiderink Nog nooit gehoord van Walewein? Schandalig – althans volgens deze twee studenten Nederlandse Taal- en Letterkunde aan de Universiteit Antwerpen. Simon Van Den Bergh en Simon Peeters willen middeleeuwse verhalen opnieuw tot leven brengen en zijn daarom gestart met Radio Walewein. Goede verhalen zijn van alle tijden. Vandaag is er James Bond en … [Lees meer...] overRadio Walewein
