• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

19e eeuw

Sluiting Louis Couperus Museum dreigt

14 november 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

(Persbericht Louis Couperus Museum) Ondanks het feit dat het jubileumjaar 2023 meer bezoekers naar het Louis Couperus Museum bracht dan ooit blijkt het niet mogelijk een museum te blijven runnen op basis van privé-financiering alleen. Het museum bestaat nu bijna achtentwintig jaar, bij de gratie van entreegelden, opbrengsten van evenementen, bijdragen van vrienden, … [Lees meer...] overSluiting Louis Couperus Museum dreigt

Vijf wredefrederikiaden

11 november 2023 door Robbert-Jan Henkes Reageer

De wrede Frederik heeft minder bewerkers/vervolgers/imitatoren dan Piet de smeerpoets, vijf stuks.  1. Een anonieme centsprent, waarschijnlijk niet door Hoffmann geïnspireerd en ik denk ook van oudere oorsprong dan de gedateerde van 1866 tot 1897, toont twaalf taferelen uit Het leven van den kleinen deugeniet (La vie du petit polisson), waarop … [Lees meer...] overVijf wredefrederikiaden

De ontdekking van Insulinde: op reis in Nederlands-Indië in de negentiende eeuw

24 oktober 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Het ‘prachtig ryk van Insulinde dat zich daar slingert om den evenaar, als een gordel van smaragd’. Met die woorden verheerlijkte Multatuli Nederlands-Indië in zijn Max Havelaar (1860). Vanaf de vroege negentiende eeuw trokken allerhande reizigers eropuit om het ‘moederland’ te informeren over het koloniale project. In de Jacob van Lenneplezing van dit jaar onderzoekt Rick … [Lees meer...] overDe ontdekking van Insulinde: op reis in Nederlands-Indië in de negentiende eeuw

W.F. Hermans over Multatuli (1976)

13 oktober 2023 door Redactie Neerlandistiek 2 Reacties

Gesprek tussen Freddy de Vree en Willem Frederik Hermans over het leven van Multatuli, kort voor het verschijnen van 'De raadselachtige Multatuli' in 1976. … [Lees meer...] overW.F. Hermans over Multatuli (1976)

Oktober 2023-januari 2024: Van en over Couperus

3 oktober 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Dit jaar is het 100 jaar geleden dat Louis Couperus, Nederlands grootste schrijver, is overleden. Literair podiumcollectief Het Feest der Poëzie grijpt dit Couperusjaar 2023 aan voor een tournee met de voordrachtvoorstelling 'Van en over Couperus'. Voordrachtskunstenaar Simon Mulder brengt bekend en minder bekend werk van Louis Couperus, zoals fragmenten uit de schokkend … [Lees meer...] overOktober 2023-januari 2024: Van en over Couperus

Te verschijnen: Paul Schnabel: ‘Mijn Couperus’.

1 oktober 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Couperus Cahier XIX Eind november verschijnt het nieuwe Couperus Cahier 'Mijn Couperus' (Biografisch-autobiografisch) van de hand van Paul Schnabel. Cahierredacteur Petra Teunissen licht alvast een tipje van de sluier: “In 2023 is het 100 jaar geleden dat Louis Couperus overleed. Talloze Nederlanders hebben de kracht van de verhalen van de beroemde schrijver ontdekt. … [Lees meer...] overTe verschijnen: Paul Schnabel: ‘Mijn Couperus’.

7 en 8 oktober 2023: Eline Vere-middagen

29 september 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Het Louis Couperus Genootschap organiseert, in samenwerking met Hendrick de Keyser Monumenten, 2 middagen rond de debuutroman van Louis Couperus. De debuutroman van Louis Couperus, Eline Vere, spreekt nog altijd tot de verbeelding.Las u het boek (n)ooit en wilt u zich onderdompelen in de wereld van dit fascinerende personage? Het Louis Couperus Genootschap organiseert twee … [Lees meer...] over7 en 8 oktober 2023: Eline Vere-middagen

Verschenen: Schrijven, drukken, schrappen

26 september 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Op donderdag 7 september jongstleden sprak Jacqueline Bel de 32ste Bert van Selm-lezing uit, ter opening van het academische jaar van de Opleiding Nederlandse Taal en Cultuur van de Universiteit Leiden. Haar lezing had als titel Schrijven, drukken, schrappen? Max Havelaar in tijden van sensitivity reading, laaggeletterdheid en ontlezing. Bij de Primavera Pers is de tekst … [Lees meer...] overVerschenen: Schrijven, drukken, schrappen

De ontdekking van Insulinde

25 september 2023 door Vlogboek Reageer

Binnenkort verschijnt De ontdekking van Insulinde van Rick Honings en daarmee heeft de Leidse Scaliger-hoogleraar een rijk en imposant boek geschreven over reizigers uit de 19e eeuw die Nederlands-Indië bezochten en daarvan verslag hebben gedaan in reisteksten. Het boek biedt een mozaïek aan reizigers met uiteenlopende drijfveren, ervaringen en standpunten. Deze video werd … [Lees meer...] overDe ontdekking van Insulinde

Emile Verhaeren: Koortsen

24 september 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

In zijn gedicht 'Les fièvres' (Koortsen’) beschrijft Emile Verhaeren hoe dodelijke ziektes op het naargeestige winterse platteland langzaam maar genadeloos de boerenstulpen binnendringen en de bewoners weerloos aantreffen. Ik lees het gedicht in de vertaling van Stefaan van den Bremt. Het schilderij 'Begrafenis' is van de hand van de sociaal-realistische schilder Charles de … [Lees meer...] overEmile Verhaeren: Koortsen

Hoe Nederland veranderde (in twee eeuwen voornamen)

12 september 2023 door Gerrit Bloothooft 1 Reactie

Voornamendrift 109 In de voornamen van onze kinderen drukken we onszelf uit. En als samenleving laten die keuzes zien hoe we veranderen in de loop van de tijd, hierboven vanaf 1820 samengevat voor de voornamen van mannen, hieronder voor die van vrouwen. Daarbij onderscheid ik vernoemingsnamen die van generatie tot generatie werden doorgegeven maar nu aanzienlijk minder dan … [Lees meer...] overHoe Nederland veranderde (in twee eeuwen voornamen)

5 oktober 2023: Jacob van Lennep-lezing over De ontdekking van Insulinde

6 september 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Op reis in Nederlands-Indië in de negentiende eeuw Het ‘prachtig ryk van Insulinde dat zich daar slingert om den evenaar, als een gordel van smaragd’. Met die woorden verheerlijkte Multatuli Nederlands-Indië in zijn Max Havelaar (1860). Vanaf de vroege negentiende eeuw trokken allerhande reizigers eropuit om het ‘moederland’ te informeren over het koloniale … [Lees meer...] over5 oktober 2023: Jacob van Lennep-lezing over De ontdekking van Insulinde

Herlevende modenamen

5 september 2023 door Gerrit Bloothooft 1 Reactie

Voornamendrift 108 Je wilt als ouders geen traditionele vernoemingsnaam voor je kind kiezen en ook geen hypenaam. Dan zou je kunnen kiezen voor een wat minder bekende oudere voornaam. Dat verbindt met de Nederlandse taal en cultuur en je bent (hopelijk) toch een beetje origineel. Om die namen op het spoor te komen selecteerde ik voornamen die in de 19e eeuw (tussen 1820 en … [Lees meer...] overHerlevende modenamen

Podcast: Leve(n) Lezen met Marita Mathijsen

18 augustus 2023 door Marit Evers en Nynke de Haan Reageer

“Ja die schavuitenstreken, daar houd ik wel van” zegt Marita Mathijsen. De emeritus hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde heeft het over Jacob Lennep, een menigmaal in opspraak geraakte schrijver en politicus uit de negentiende eeuw. Van Lennep schreef 'De lotgevallen van Klaasje Zevenster', over zeven studenten die een vondelinge onder hun hoede nemen. Een soapwaardig … [Lees meer...] overPodcast: Leve(n) Lezen met Marita Mathijsen

In koffie en kaas

2 augustus 2023 door Peter Altena 3 Reacties

Droogstoppel en Laarmans, Multatuli en Elsschot Meer dan eens reageren romans, kort na elkaar of gelijktijdig gelezen, op elkaar. Om te beginnen: in het hoofd van de lezer. Niet altijd is zeker of dat het product is van toeval, slechts geldig voor het oog van die ene lezer, of dat de ene roman de ontmoeting met de andere welbewust gezocht heeft. Een paar maanden geleden … [Lees meer...] overIn koffie en kaas

De smartlappen van J.J. Cremer

24 mei 2023 door Vlogboek Reageer

De literaire smartlappenexpert uit de 19e eeuw was Jacob Jan Cremer, een ware voordrachtskunstenaar, die zijn tranentrekkende verhalen vol koude, winterse dagen, inzette voor goede doelen, sociale rechtvaardigheid en kinderrechten. Besproken werken:Een winternacht (1854)Arme Samuel (1860)Op den zolder (1861)Fabriekskinderen (1863) Bronnen / verder lezen:Willem van … [Lees meer...] overDe smartlappen van J.J. Cremer

24 mei 2023: Lezing ‘Nederlanders door de ogen van Javanen’

22 mei 2023 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Op woensdag 24 mei, 15:00 uur (EST), organiseert de Canadian Association for the Advancement of Netherlandic Studies (CAANS) een gratis Zoomlezing. De lezing zal gegeven worden door Dr. Willem van der Molen (Royal Netherlands Institute of Southeast Asian and Caribbean Studies / University of Indonesia) en heeft als titel De Nederlanders in de ogen van Javanen. In deze lezing … [Lees meer...] over24 mei 2023: Lezing ‘Nederlanders door de ogen van Javanen’

Fries en vrij voor het toerisme

21 april 2023 door Marc van Oostendorp 2 Reacties

"Het besef van de waarde van het Fries ontstaat juist daar waar die waarde niet langer vanzelfsprekend wordt geacht", schrijft Goffe Jensma in zijn recente essaybundel Exit Fryslân. Het moderne idee van een Friese identiteit en de Friese taal en cultuur vindt volgens hem zijn oorsprong in een maatschappelijk trauma in de vroege negentiende eeuw. Belangrijk in dat trauma was dat … [Lees meer...] overFries en vrij voor het toerisme

Wat een leven, wat een boek!

10 april 2023 door Mathijs Sanders 3 Reacties

Gaia van Bruggen schreef een prachtige biografie van Mimi Hamminck Schepel (1839-1930), de tweede echtgenote van Eduard Douwes Dekker, alias Multatuli. De titel van het boek roept het beeld op van deze bijzondere vrouw: 'Verheven ongemanierd'. Het verhaal wordt verteld in levend Nederlands. Ik heb het ademloos uitgelezen. De geschiedenis heeft niet mild geoordeeld over Mimi … [Lees meer...] overWat een leven, wat een boek!

Leven in dienst van een genie

10 april 2023 door Marc van Oostendorp 1 Reactie

Bijna niets gunde Multatuli zijn vriendin Mimi Hamminck Schepel. Hij wilde niet dat ze aan het toneel ging of dat ze zelf een succesvol schrijver zou worden. Hij maakte zoveel ruzie met al haar beste vriendinnen dat ze zich steeds genoodzaakt zag de vriendschap op te zeggen. Toen ze een kind wilde adopteren, voelde ze dat ze dit achter zijn rug om te doen omdat ze anders … [Lees meer...] overLeven in dienst van een genie

#IkLeesCouperus: de sprookjes van Couperus, voor alle fantasy-fans

28 maart 2023 door Michelle van Dijk 1 Reactie

In het Couperus-jaar 2023, honderd jaar na zijn overlijden, wil ik meer van Couperus’ werk (her)ontdekken en belichten, in de hoop dat vele lezers volgen. Ik deel maandelijks een leeservaring. Doe mee, lees mee en deel je ervaringen ook: #IkLeesCouperus. In de Facebook-groep ‘Leraar Nederlands’ is deze vraag al talloze keren gesteld: ‘Welke Nederlandse literatuur raad ik … [Lees meer...] over#IkLeesCouperus: de sprookjes van Couperus, voor alle fantasy-fans

ACW Staring, de hoofdige boer.

18 maart 2023 door Rolf den Otter Reageer

Luister hier naar een mini-podcast over het gedicht “de hoofdige boer” van ACW Staring: Elk weet waar 't Almens kerkje staaten kent de laan die derwaart gaat. Weet iedereen wel waar dat kerkje staat? Of is het een ironische knipoog naar de naar binnen toe gerichte wereld van het Gelders dorpje Almen? Het gedicht “De Hoofdige Boer” van Anthony Christiaan Winand … [Lees meer...] overACW Staring, de hoofdige boer.

Petitie: Maak Klaasje Zevenster een tv-serie

11 maart 2023 door Redactie Neerlandistiek 4 Reacties

(Ingezonden bericht) De lotgevallen van Klaasje Zevenster is een prachtige roman. Er is in 2003 ook al een mooi scenario van gemaakt. Het is alleen nooit uitgebracht. Zonde! Daarom is er nu de volgende petitie. Teken hem en maak van Klaasje Zevenster een serie op streamingdiensten. Teken hier. … [Lees meer...] overPetitie: Maak Klaasje Zevenster een tv-serie

Het generatiedenken van de Tachtigers

14 februari 2023 door Vlogboek Reageer

In de jaren tachtig van de negentiende eeuw was er een groep jonge schrijvers die zich afzette tegen de gevestigde orde. De Nederlandse literatuur werd opgeschud door brutale schrijvers, krachtige uitspraken, vernieuwende teksten en provocerende publicaties. Besproken teksten: De Nieuwe Gids (1886), 1e jaargang, … [Lees meer...] overHet generatiedenken van de Tachtigers

Avant zo’n beetje alle letters van de regenboog

3 februari 2023 door Lieke von Berg 1 Reactie

Het Louis Couperus Museum kondigde deze week de tentoonstelling aan die het hele jaar te zien zal zijn onder de ‘prikkelende titel’ Louis Couperus, non-binair avant la lettre? Prikkelend is die titel zeker, want hij roept onmiddellijk diverse vragen op, waarvan de vraag of je ‘met de ogen van nu’ Couperus inderdaad non-binair zou kunnen of mogen noemen misschien nog wel de … [Lees meer...] overAvant zo’n beetje alle letters van de regenboog

« Vorige
Volgende »

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Johannes Antonides van der Goes • Aan juffrouw Suzanna Bormans, ziek zijnde

Waar is dat blozend rood geweken,
Dat aangename rozebloed,
’t Geen eedle zielen kon ontsteken,
Om uwe waarde, in minnegloed?

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

Mijn landgoed is niet groter dan
mijn eigen huid, de omvang van
mijn schoen, de omvang van mijn vuist,
ik gaf het namen in de kleur van regen,
ik keek er dwars doorheen, vluchtige stof
en zag de horizon, de lengte van
mijn armen, van mijn benen.

Bron: Het Zinrijk, 1971

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

25 januari 2026: Wel verdiend, niet ontvangen

8 januari 2026

➔ Lees meer
17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

17 januari 2026: Grondvergadering Jacob Campo Weyerman

7 januari 2026

➔ Lees meer
16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

16 januari 2026: Tweede studiemiddag Forensische taalkunde

4 januari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

sterfdag
1992 Theo Weevers
➔ Neerlandicikalender

Media

Ik zie op tegen interviews…

Ik zie op tegen interviews…

11 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

Johanna Coomans, Margaretha van Godewyck en Gesina Brit

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Buitenleven van Willem Sluiter

Buitenleven van Willem Sluiter

10 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact