Deze middag gaat schrijver Gustaaf Peek in gesprek met Alfred Birney en Dik van der Meulen over zijn nieuwste, historische roman A.D. … [Lees meer...] overNiemand is vrij
21e eeuw
Hoe het licht erin komt
Van het Boekenweekessay van Marieke Lucas Rijneveld, Het warmtefort, heb ik genoten. Het zijn mooie herinneringen aan de basisschool in Nieuwendijk, een dorp in het kleine Noord-Brabantse strookje gereformeerde Biblebelt, met veel aandacht en waardering voor de juffen, vooral juf Christa en juf Els, die voor Marieke Lucas waren als juf Engel in het boek (en de film) Matilda van … [Lees meer...] overHoe het licht erin komt
Het einde van de poëzie
(maar niet heus) Er zijn gedichten die een grimlach om mijn mond toveren. Neem nu de nieuwe bundel van Mark Boog met de omineuze titel 'Het einde van de poëzie', die op de titelpagina alweer wordt hernomen: 'en andere gedichten' (Amsterdam: Cossee, 2022). Het openingsgedicht, dat begint met de regel 'Tuig een verhaal op', is op zichzelf een kleine cursus creatief … [Lees meer...] overHet einde van de poëzie
Een veel te kleurrijk boek
Een van de eerste lessen die een schrijver van zijn of haar redacteur leert is: gebruik niet te veel adjectieven. M. Vasalis leerde het van Simon Vestdijk en Hella S. Haasse volgde in deze het advies op van neerlandicus A.L. Sötemann. De dichter of schrijver dient het gebruik van bijvoeglijke naamwoorden te beperken, evenals herhaling van hetzelfde woord. Sholeh Rezazadeh lapt … [Lees meer...] overEen veel te kleurrijk boek
Tobi Lakmaker: Die Geschichte meiner Sexualität
Kopje Koffie. Der niederländisch-flämische Bücherpodcast #6 Kopje koffie – bei einer Tasse Kaffee kommen die Journalistinnen Katharina Borchardt und Bettina Baltschev mit Autor:innen aus den Niederlanden und Flandern ins Gespräch und stellen frische Neuerscheinungen aus unseren Nachbarländern vor. Dabei sind auch Auszüge in Originalsprache und viel Persönliches von ihren … [Lees meer...] overTobi Lakmaker: Die Geschichte meiner Sexualität
Van wereld veranderen
Recensie van De rest van ons leven van Els Beerten (met lessuggesties) Na bijna acht jaar is er weer een jeugdroman van Els Beerten verschenen: De rest van ons leven. Voor haar laatste young adult Eén mens is genoeg (2014) won de Vlaamse auteur de Boekenleeuw. Els Beertens bekendste young adult Allemaal willen we de hemel (2008) werd onderscheiden met de Gouden Uil … [Lees meer...] overVan wereld veranderen
Een plaats in de schoolboeken
Recensie van Hier huizen draken van Marie Claus Alleen al vanwege de titel zou je de nieuwe dichtbundel Hier huizen draken van Marie Claus willen lezen. Die is mysterieus en ligt door de alliteratie en de versmaat lekker in de mond. Waar huizen de draken en wat doen ze, wilde ik meteen weten. Het motto van Ursula Le Guin dat voorafgaat aan de eerste afdeling - People who … [Lees meer...] overEen plaats in de schoolboeken
De vrouw zonder clitoris
Recensie van Make women come van Nina de la Parra Is een vrouw van 23 ‘klein’? In haar debuut Make women come heeft Nina de la Parra (1987) ervoor gekozen om twee versies van het personage Nina te laten optreden: ‘kleine Nina’ van 23 en ‘grote Nina’ van 33. De oudere versie zou de jongere voor fouten en vergissingen willen behoeden en waarschuwt af en toe achteraf. ‘Grote … [Lees meer...] overDe vrouw zonder clitoris
Terug naar Santpoort-Zuid
(In herinnering aan Menno Wigman en F. Starik) Vandaag, 1 februari, is het vier jaar geleden dat de dichter Menno Wigman (1966-2018) overleed. Op de begrafenis op Zorgvlied was ‘iedereen’ van de literaire grachtengordel aanwezig om afscheid te nemen van de jonggestorven dichter, die evenals de door hem bewonderde Rainer Maria Rilke, slechts 51 jaar was geworden. Toen we … [Lees meer...] overTerug naar Santpoort-Zuid
De recensiedokter: De clichéreceptie van Marieke Lucas Rijnevelds Komijnsplitsers
Recensiedokter Evi Aarens diagnosticeert literaire recensies. Vandaag de vraag waarom de recensenten van kwaliteitskranten zo clichématig reageren op Marieke Lucas Rijnevelds Komijnsplitsers (Atlas Contact, 2022). Er is een goede reden een abonnement te nemen op de Vlaamse Poëziekrant. Helaas variëren de recensies sterk in kwaliteit, maar de interviews met dichters zijn … [Lees meer...] overDe recensiedokter: De clichéreceptie van Marieke Lucas Rijnevelds Komijnsplitsers
Stalin leest mee
De Nieuwe Contrabas Podcast #46 Hans en Chrétien bespreken de lang ongepubliceerd gebleven roman ‘De Letterdodersclub’ van Sigizmoend Krzjizjanovksi, die te lezen valt als een manifest tegen het schrijven en tegen de Stalinistische censuur die elke geschreven letter kan napluizen. Verder komt de jonge Vlaamse schrijfster Ibe Rossel (‘Shakespeare kent me beter dan mijn … [Lees meer...] overStalin leest mee
Van Kootens kootismen en de dikke Van Dale
Hoe noem je in het Nederlands een nieuw woord? Het antwoord dat iedere taalgebruiker kent, is natuurlijk ‘nieuw woord’. Dat is kort en kraakhelder. Waarom gebruiken veel mensen dan toch ‘neologisme’? We blijken het te hebben geleend uit het Frans, waar het van oorsprong bedoeld was om nieuwspraak (‘néologie’) tegen te gaan. Het ‘isme’ is het afkeurende achtervoegsel van … [Lees meer...] overVan Kootens kootismen en de dikke Van Dale
Sociaal pedagogisch biograaf
Verhalen van Anton Valens (1964-2021) Na het overlijden vorig jaar van de schrijver Anton Valens (57) ben ik op grond van enkele necrologieën en aanbevelingen in schrijverskringen met een inhaalslag begonnen. Inmiddels heb ik vier boeken van Valens gelezen. Een ontdekking. In tegenstelling tot veel andere schrijvers ligt in zijn werk het accent niet bij hem zelf, maar … [Lees meer...] overSociaal pedagogisch biograaf
Nestor van het nieuwe millennium
Door alle aandacht voor de jongste generatie dichters, die van het niet meer zo heel jonge nieuwe millennium, zou je nieuwe bundels van wat oudere dichters over het hoofd kunnen zien. Dat in hun boeken nauwelijks nog dageraads- en mei-liederen klinken zal geen verbazing wekken. Het is er herfst, zoals in 'Enfin', de bundel waarmee Anton Korteweg vijftig jaar dichterschap … [Lees meer...] overNestor van het nieuwe millennium
Poëtische transnationaliteit: noorderwind
Ontmoeting in Sicilië met Radna Fabias en Kira Wuck Verhandeling van Laura Restuccia ter gelegenheid van de ontmoeting met de Nederlandse dichteressen Radna Fabias en Kira Wuck, in Palermo op 30 oktober 2021 in het kader van het Festival delle Letterature Migranti. Ik heb het beeld van de wind gekozen om de dichtbundels van Radna Fabias en Kira Wuck in te leiden. Het is … [Lees meer...] overPoëtische transnationaliteit: noorderwind
Literatuurgeschiedenis nu! – Moderne en hedendaagse periode
Literatuurgeschiedenis nu! Vijftien jaar geleden verschenen de eerste delen van de grote, door de Taalunie geïnstigeerde Geschiedenis van de Nederlandse literatuur. Hoe kijken neerlandici heden ten dage naar dit project? Dirk De Geest en Marieke Winkler laten hun licht schijnen over de literatuur na 1945. Meer weten over dit project? Bekijk de website van de Maatschappij … [Lees meer...] overLiteratuurgeschiedenis nu! – Moderne en hedendaagse periode
Een dikke bromvlieg in het late najaar
Benders essayeert maar wat Op 22 november 2012 ontving ik op mijn werkadres een mailtje van de mij totaal onbekende Martinus Benders: ‘Ik zie dat het uw taak is de literatuur bij te houden. Graag zou ik met u een afspraak maken om even te controleren of mijn boeken bij u in de kast staan. Laat maar even weten wanneer het u schikt.’ Als je op Google te vinden bent, krijg je … [Lees meer...] overEen dikke bromvlieg in het late najaar
Het gezelschap van anarchisten, punks en wat zich er voorts zoal aan jeugdige chaoten aandient
Over ‘De plasserparadox’ van Nick J. Swarth Wat maakt één van de vele honderden boeken die jaarlijks verschijnen tot een schitterend boek, dat zich weet te onderscheiden? Allereerst, denk ik, de stijl: de stijl moet meeslepen, schitteren, onontkoombaar zijn; ten tweede wil je dat een roman (of ook poëziebundel) je iets openbaart over aspecten van de wereld waarin je leeft; … [Lees meer...] overHet gezelschap van anarchisten, punks en wat zich er voorts zoal aan jeugdige chaoten aandient
Minister, laat ons samenwerken aan de vakvernieuwing!
Voorstel vakvernieuwingscommissie Nederlands In juli van dit jaar heeft Levende Talen Nederlands (LTN) het initiatief genomen tot het instellen van een permanente commissie, waarin alle relevante gremia vertegenwoordigd zijn, die direct betrokken zijn bij het schoolvak Nederlands. Deze permanente commissie bestaat uit zes leden plus de voorzitter van LTN. In de commissie … [Lees meer...] overMinister, laat ons samenwerken aan de vakvernieuwing!
Verschenen: Gert de Jager, ‘Abakadabra. Over Boerentijger van Tonnus Oosterhoff’
In 1990 verscheen Boerentijger, de debuutbundel van Tonnus Oosterhoff. Een belangrijk dichter liet voor het eerst van zich horen in een bundel die zijn geheimen niet meteen prijsgaf. Het vormde het begin van een indrukwekkend oeuvre dat dertig jaar later op Facebook uitgebreid bediscussieerd werd. In Abakadabra geeft Gert de Jager zijn visie op de bundel: Boerentijger vertelt … [Lees meer...] overVerschenen: Gert de Jager, ‘Abakadabra. Over Boerentijger van Tonnus Oosterhoff’
Chawwa Wijnberg • ik wankel in de bek van zeker weten
ik wankel in de bek van zeker wetende honger snauwt en wil weer etenbuiten dreigt het levenik durf niet, wat — dat ben ik al vergeten de aarde trekt mijn slaperige lijf naar binnende zware nacht moet nog beginnenmet beter wetenwat ik met het leven moet, verzinnen kan ik alles, zoals zes prinsessen spelendraken tekenen of zingen, krijsen, kwelen uit barsten van mijn … [Lees meer...] overChawwa Wijnberg • ik wankel in de bek van zeker weten
Ontsmet je woorden als een wond
Recensie van KliFi van Adriaan van Dis Een vrolijk-bittere parabel, zo noemt Adriaan van Dis zijn pas verschenen roman KliFi. Woede in de Republiek Nederland in Trouw. Het verhaal speelt zich af in 2030. Het koningshuis is afgezet en Nederland wordt geregeerd door een populistische president die De Nar heet (en Arnon Grunberg heeft de Nobelprijs voor Literatuur gewonnen). … [Lees meer...] overOntsmet je woorden als een wond
In ongemak zijn we echt
Wat is de inspiratie van goede kunst, goede literatuur en van de roman De avond is ongemak van Marieke Lucas Rijneveld in het bijzonder? De grote waarde van alle goede kunst, muziek, theater en ook literatuur, is dat deze onze werkelijkheidsbeleving verdiept. Bij het lezen van zulke literatuur gaan we meer voor mogelijk houden dan zonder dit lezen. We worden meer mens. Dit … [Lees meer...] overIn ongemak zijn we echt
Talig vernietigend mengdier (2)
Leugen en destructie in Xenomorf van Jens Meijen In Xenomorf (2019), de dichtbundel waarvoor Jens Meijen (24) de C. Buddingh’-prijs 2020 kreeg, wordt niet alleen de natuur vernietigd door de mens, ook de mens wordt vernietigd door de mens. Taal speelt een belangrijke rol bij die vernietiging. Eerst wordt de waarheid vermoord, in het gedicht ‘Ochtendzang van een … [Lees meer...] overTalig vernietigend mengdier (2)
Talig vernietigend mengdier (1)
Het herfstkind in Xenomorf van Jens Meijen Door Marie-José Klaver Lastige vragen stelde Frits Spits onlangs in De Taalstaat de jonge dichter Jens Meijen, die de C. Buddingh'-prijs 2020 won voor zijn bundel Xenomorf (2019). De vragen waren moeilijk omdat ze zo generiek waren. ‘Ben je de woordvoerder van jouw generatie?’ vroeg Spits. Alsof de generatie van Meijen (24) zich … [Lees meer...] overTalig vernietigend mengdier (1)
