De vertaling van Saïdjah en Adinda in het Esperanto (1927) Lejzer Ludwik Zamenhof (1859-1917) publiceerde zijn eerste boekje over de door hem ontworpen taal Esperanto in de zomer van 1887, enkele maanden na de dood van Eduard Douwes Dekker. Er zijn verschillende redenen waarom dit jammer is. We weten nu bijvoorbeeld niet wat Douwes Dekker van dit plan zou hebben gevonden, … [Lees meer...] overLa patro de Saidjah havis bubalon
letterkunde
Groslijst: Arnon Grunberg, Het aanwezige been
Grunberg mét mededogen Arnon Grunbergs nieuwste bundel Het aanwezige been biedt een nieuwe blik op 24 verhalen geschreven tussen 2013 en 2025; ze zijn eerder in druk verschenen of als voordracht, en herzien en bewerkt voor deze uitgave. De verhalen zijn allemaal op te hangen aan een … [Lees meer...] overGroslijst: Arnon Grunberg, Het aanwezige been
Te verschijnen: Jaarboek Bilderdijk 2025
In de zomer van 2025 was het precies tweehonderd jaar geleden dat de Engelse romantische dichter Robert Southey een paar weken bij Bilderdijk in Leiden logeerde. Al die tijd hield hij zijn vrouw, zoon en dochters op de hoogte van zijn belevenissen. In zijn brieven schetste hij een beeld van het huiselijke leven van Bilderdijk en gaf hij enkele rake typeringen van de … [Lees meer...] overTe verschijnen: Jaarboek Bilderdijk 2025
Te verschijnen: Een jaar met Simon
Over Vestdijk, een vader en de liefde voor lezen Pas wanneer iemand er niet meer is, begint het verhaal. Dat ondervindt Pauline Slot wanneer haar vader gestorven is. De laatste woorden zijn gesproken, maar wat heeft het allemaal betekend? Ze zoekt houvast bij een oude leesliefde: Simon Vestdijk, ooit een gevierd schrijver, nu grotendeels vergeten. In een jaar zal ze zijn … [Lees meer...] overTe verschijnen: Een jaar met Simon
Wat we danken aan Peter van Zonneveld
Ergens in 1973 of 1974 zei een vriend me: je moet eens gaan praten met Peter van Zonneveld, die is net als jij geobsedeerd door de negentiende eeuw. Ik weet niet meer of het Ton Anbeek of Adriaan van Dis was die me dit zei, en ik kan het niet meer navragen bij Peter met zijn formidabele geheugen. Ik kende Peter wel, zoals je toen eigenlijk wel iedere student Nederlands ten … [Lees meer...] overWat we danken aan Peter van Zonneveld
Een cadeau voor de lezer
Hoe toepasselijk: een journalist die de biografie schrijft over een journalist die romancier werd. Trouw-redacteur Iris Pronk werkte vijf jaar aan Altijd te paard, de biografie van Renate Dorrestein (1954-2018). Ze groef zich als een molrat door de berg informatie over Dorrestein, inclusief de brieven, mails en appjes, sprak vrijwel iedereen die ze opvoert en paste - voor zover … [Lees meer...] overEen cadeau voor de lezer
Groslijst: Josha Zwaan, Wilgenkind
Wilgenkind, het zevende boek van Josha Zwaan, is een autobiografische roman over rouw, verlies, verzwegen familiegeheimen en de zorg voor een ouder. Het boek begint met een begrafenis waarbij verschillende zinspelingen worden gemaakt op relaties en gebeurtenissen binnen de familie. Dit wekte mijn nieuwsgierigheid en zoog mij direct het verhaal in. Toen ik het boek uit had, heb … [Lees meer...] overGroslijst: Josha Zwaan, Wilgenkind
Van den Vos Reynaerde – luisterboek
Van den Vos Reynaerde is het verhaal van Reinaert de Vos, die alle dieren te slim af is. Het is de oudste en bekendste heldenroman uit het Nederlandse taalgebied, die nog steeds wordt behandeld op middelbare scholen. In deze aflevering lees ik dit werk integraal voor. … [Lees meer...] overVan den Vos Reynaerde – luisterboek
Verschenen: Van den seven vroeden van binnen Rome
Een middeleeuwse #me too-roman De onder de naam Historia septem sapientum Romae bekende roman is tussen de 10de en 19de eeuw overgeleverd in minstens 32 talen tussen central Azië en IJsland. Ook al is hij tegenwoordig weinig bekend behoort hij tot de meest succesvolle werken uit de wereldliteratuur (Roth 2008). Vroege versies bestaan o. a. in het Grieks, Arabisch, Frans, … [Lees meer...] overVerschenen: Van den seven vroeden van binnen Rome
Het besturen van een trekker is een daad van soevereiniteit.
De openingszin van deze week komt uit het boek Wormmaan van Mariken Heitman. Het boek won in 2022 de Libris Literatuur Prijs en was Heitmans tweede roman. De hoofdpersonage in het boek is Elke, die voor haar werk planten veredelt. Ten tijde van de eerste bladzijde van de roman is ze druk in de weer met het ontwikkelen van een pompoensoort die zo goed mogelijk aan de eisen en … [Lees meer...] overHet besturen van een trekker is een daad van soevereiniteit.
In memoriam Peter van Zonneveld (1948-2025)
Op donderdag 20 november hebben we afscheid moeten nemen van een bijzonder, kleurrijk en beminnelijk mens: Peter van Zonneveld. Hij overleed na een ziekbed van enkele weken in een hospice in Ouderkerk, vlak bij zijn geliefde Amstel, waarlangs hij zo graag wandelde en fietste, en waarvan hij elke bocht kende. Peter van Zonneveld werd op 3 september 1948 geboren in Leiden. … [Lees meer...] overIn memoriam Peter van Zonneveld (1948-2025)
Weg van het spervuur
Naar een literatuur van verlossing Economie bepaalt alles. Economie bepaalt ons willen, kunnen, mogen en doen. Veel is toegestaan, als het maar rendeert - producten die renderen, mensen die renderen, ideeën die renderen. Om dit te garanderen komt er de hele dag een spervuur aan trivialiteiten op ons af, oproepen tot kopen, volgen en liken, onontkoombaar, thuis, op het … [Lees meer...] overWeg van het spervuur
Cruciale inzichten over hoe poëzie functioneert
Heel vaak wordt hij niet gelezen, de bijsluiter: te kleine lettertjes, te lang, te veel onheilstijdingen voor de doorsnee hypochonder, en al te moeilijk weer op te vouwen en opnieuw in het doosje te krijgen. En toch bevat zo’n bijsluiter cruciale info, over de aanwending met name. Het is de soms onontbeerlijke uitleg bij wat je inneemt. In die zin moeten ook de Bijsluiters … [Lees meer...] overCruciale inzichten over hoe poëzie functioneert
Groslijst: Christien Brinkgreve, Beladen huis
Een eerlijk verhaal Het boek rust op mijn schoot. Onaangetast, smachtend om opengeslagen te worden. Ik zal onbekend terrein betreden: een memoir heb ik nog niet eerder gelezen. Zonder dat ik precies weet wat ik moet verwachten, sla ik het boek open en begin. In Beladen huis schrijft Christien Brinkgreve over haar overleden man, Arend Jan Heerma van … [Lees meer...] overGroslijst: Christien Brinkgreve, Beladen huis
Jeugdboekenlezers gezocht!
Stichting Lezen, Passionate Bulkboek en Neerlandistiek slaan de komende maanden de handen ineen voor een nieuw project om op een bijzondere manier aandacht te besteden aan de groslijst van de Jonge Jury 2027. De Jonge Jury, een leesbevorderingsprogramma voor jongeren van 12-15 jaar, hanteert een groslijst van in-het-voorgaande-jaar verschenen jeugdboeken. De jongeren … [Lees meer...] overJeugdboekenlezers gezocht!
Hier blijven de vrouwen
Lezing uitgesproken op 12 november 2025, ter verluistering van de presentatie van Wêr bliuwe de froulju door Janneke Spoelstra. Waar blijven de vrouwen, zo luidt in Nederlandse vertaling het boek dat hier vandaag zo feestelijk gepresenteerd wordt. Op die titel sla ik direct aan, want dat is precies wat ik ook altijd zeg: waar blijven ze? Waarom worden vrouwelijke economen … [Lees meer...] overHier blijven de vrouwen
Radboud Universiteit en Stichting Lezen publiceren nieuw onderzoek naar tekstselectie in taalvakken
Klassiekers blijven de norm in literatuuronderwijs, maar docenten raden leerlingen diverser lezen aan Amsterdam, 21 november 2025 - Multatuli, Goethe en Shakespeare zijn nog altijd vaste waarden in de literatuurlessen van het vwo. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van letterkundige Jeroen Dera en collega’s van de Radboud Universiteit, uitgevoerd in opdracht van Stichting … [Lees meer...] overRadboud Universiteit en Stichting Lezen publiceren nieuw onderzoek naar tekstselectie in taalvakken
Over de ruggen van eenzaam overleden personen
Een weerwoord Wiljan van den Akker heeft iets geschreven wat voor opiniestuk moet doorgaan over de eenzame uitvaart. Een warrig stuk, zeker voor een oud-hoogleraar letterkunde, dat vooral lijkt te stoeien met zijn eigen calvinistische aard, maar laat ik hier niet te veel psychologiseren. Het stuk wemelt van de onjuistheden en zelfs flagrante leugens, dat met name … [Lees meer...] overOver de ruggen van eenzaam overleden personen
29 oktober 2025 t/m 15 februari 2026: Tentoonstelling Een daverend debuut
In de tentoonstelling wordt het carrièrepad van Constantijn Huygens als dichter gevolgd. Van het prille begin, toen hij in zijn vrije tijd dichtte voor vrienden en familie, tot zijn indrukwekkende debuut met de dichtbundel Otia, die hij vierhonderd jaar geleden publiceerde. Constantijn was een ambitieus dichter en wilde zich met zijn eerste bundel meten met de beroemdste … [Lees meer...] over29 oktober 2025 t/m 15 februari 2026: Tentoonstelling Een daverend debuut
Te verschijnen: Bomans op z’n best
Columns, beschouwingen en brieven van Godfried Bomans. Bezorgd door Gé Vaartjes Godfried Bomans (1913-1971) schreef tussen 1945 en 1971 beschouwingen voor Elsevier en columns voor de Volkskrant. Overtuigend corrigeerde hij daarin het eenzijdige beeld dat men van hem had: dat van grappenmaker. Steeds vaker koos hij serieuze onderwerpen, waar hij wel met de … [Lees meer...] overTe verschijnen: Bomans op z’n best
Groslijst: Alissa van den Berg, Ze hebben daar gezeten, ik heb ze gezien
Taal als thuis De vluchtelingenstroom houdt Nederland al jaren bezig en ook dit jaar was het één van de belangrijkste thema’s bij de Tweede Kamerverkiezingen. Asielzoekers worden als collectief behandeld en vormen volgens sommigen de oorzaak van alle problemen in Nederland. Het individu wordt daarbij vergeten. In haar debuut Ze hebben daar gezeten, ik heb ze … [Lees meer...] overGroslijst: Alissa van den Berg, Ze hebben daar gezeten, ik heb ze gezien
23 november 2025: Presentatie Tiecelyn 38
Tiecelijn 38. Jaarboek 18 van het Reynaertgenootschap (204 p., 25 EUR) is uit op papier. (Ook de digitale versie, m.u.v. drie hoofdartikels is vanaf 23/11 te vinden op www.reynaertgenootschap.be). De papieren editie richt zich tot leden van de Reynaertcommunity die het werk van het Reynaertgenootschap belangrijk vinden, het financieel ondersteunen en van mooi … [Lees meer...] over23 november 2025: Presentatie Tiecelyn 38
‘Ook wanneer iemand volkomen onuitstaanbaar is mogen we geen vlasdraad om hun nek binden’
Over Magenta van Nadia de Vries Opmerkelijk, hoe weinig een flaptekst soms te maken heeft met het boek waarvan het de flap siert. "Magenta is een beklemmende novelle over de gelijkenissen tussen mens en beest", staat op de achterkant van het nieuwe, door Uitgeverij Oevers uitgegeven, boekje van Nadia de Vries. Dat het boek Magenta heet valt lastig te … [Lees meer...] over‘Ook wanneer iemand volkomen onuitstaanbaar is mogen we geen vlasdraad om hun nek binden’
J. Bernlef, Hersenschimmen (1984)
Vijftig canonteksten in de klas (30) De roman Hersenschimmen van J. Bernlef (pseudoniem van Hendrik Jan Marsman, 1937-2012) is een van de populairste boeken uit de Nederlandse literatuur van de twintigste eeuw. Hoewel hij al veel eerder begon te publiceren, werd Bernlef pas in 1984 met dit boek bekend bij het grote publiek. De roman werd in 1988 verfilmd door Heddy … [Lees meer...] overJ. Bernlef, Hersenschimmen (1984)
Als schrijvers zichzelf voorlezen
Ontvangst en representatie in de recensies van Stemmen van schrijvers In 1959 besluit de uitgeverij Querido om iets nieuws te doen. Ze laat schrijvers hun eigen werk voordragen op grammofoonplaten en noemt deze platenreeks Stemmen van schrijvers. De eerste plaat van de reeks heet Singel 262, waarop de stemmen van zeven verschillende schrijvers te horen zijn. In totaal … [Lees meer...] overAls schrijvers zichzelf voorlezen
