Bij het lezen van het verhelderende artikel ‘Het vinyl archief van de Nederlandse letteren’ van Mathijs Sanders dacht ik aan het vintage platenkoffertje (met perfecte sluiting) dat ik een paar geleden kocht via Marktplaats. Voor de biografie van Belcampo was ik op zoek naar het grammofoonplaatje van Carmiggelt en Belcampo uit de reeks Stemmen van Schrijvers. Zo stuitte ik op … [Lees meer...] overSchrijversstemmen uit een verloren tijd
letterkunde
Groslijst: Annemieke Dannenberg, Kleine heilige dingen
Vrijheid als kooi Hallucinaties van een levende slang in je maag, niet weten wat je met je leven aan moet na academisch falen en God die je verlaat na overmatig alcoholgebruik. Maar genoeg over mij. Kleine heilige dingen is een hartverscheurend verhaal over een homoseksueel meisje, Judith, dat in een religieuze omgeving opgroeit en uiteindelijk bezwijkt tussen de … [Lees meer...] overGroslijst: Annemieke Dannenberg, Kleine heilige dingen
Te verschijnen: Onveranderlijk zichzelf. Het leven van Arthur van Schendel (1874-1946)
De romancier Arthur van Schendel was een authentieke persoonlijkheid. Hij schuwde de publiciteit en liet buitenstaanders niet toe tot zijn privéleven. IJdelheid was hem ten enenmale vreemd. Niettemin trad hij met talrijke verhalen en romans, waaronder klassiekers als Een zwerver verliefd (1904), Het fregatschip Johanna Maria (1930), De … [Lees meer...] overTe verschijnen: Onveranderlijk zichzelf. Het leven van Arthur van Schendel (1874-1946)
Een daverend debuut 1625-2025
Huygens Museum viert met een bijzondere aanwinst het debuut van Constantijn Huygens Vierhonderd jaar geleden maakte Constantijn Huygens (1596-1687) een flitsende entree in het literaire wereldje van Leiden en Amsterdam. Als beginnende dichter had hij al naam gemaakt bij familie en vrienden, maar met de uitgave in 1625 van zijn … [Lees meer...] overEen daverend debuut 1625-2025
De zeven lagen van een gedicht
Poëtica's dienen te beginnen met de constatering dat er al enige tijd geen poëtica meer is verschenen, geen overzichtswerk over vorm en betekenis van poëzie. In 1993 opende W. Bronzwaer zijn Lessen in lyriek met de constatering dat er sinds vlak na de Tweede Wereldoorlog geen poëtica's meer waren verschenen. Nu is het weer ruim 30 jaar later en publiceert Paul Claes zíj́n … [Lees meer...] overDe zeven lagen van een gedicht
De waarde van het misverstaan
Bij het werk van K.H. Miskotte Dit is de tekst van een lezing die Jaap Goedegebuure bij de presentatie van deel 16 van het verzameld werk van de theoloog K.H.Miskotte, op 7 november in Utrecht. In het hier ten doop gehouden deel van Miskotte's verzamelde werk kwam ik het nodige tegen dat ik als literatuurhistoricus en tekstinterpreet herkende en zonder problemen … [Lees meer...] overDe waarde van het misverstaan
Groslijst: Rob van der Linden, De heuvel
Toen Rob van der Linden begin deze eeuw debuteerde, leek hij – halverwege de veertig – direct toe te treden tot de eerste rang van de Nederlandse literatuur. De hand, de kaars en de mot (2002) en Het logboek van Brandaan (2004) belandden allebei op de shortlist van de Libris Literatuurprijs. Maar daarna bleef het stil. In 2010 bracht hij nog wel De … [Lees meer...] overGroslijst: Rob van der Linden, De heuvel
De Sint-Nikolaasavond en Koning Willem II
Vanaf 28 november 2025 speelt Theater Kwast de winterse vertelvoorstelling De Sint-Nikolaasavond. Een romantische klassieker voor “grote mensen” om helemaal mee in de Sinterklaasstemming te komen. Deze 19e-eeuwse vertelling van Peter de Génestet (1829-1861) over de onthulling van familiegeheimen op pakjesavond is eeuwenoud, maar nog steeds springlevend met een bijzondere bijrol … [Lees meer...] overDe Sint-Nikolaasavond en Koning Willem II
Verschenen: Jaarboek De Achttiende Eeuw: kinderen in de achttiende eeuw
Van de Werkgroep Achttiende Eeuw verscheen onlangs het Jaarboek 2025, met als thema Kinderen in de achttiende eeuw. Onderzoek naar kinderen in de achttiende eeuw staat steeds meer in de belangstelling. Naast categorieën als gender, etniciteit, ras en sociale positie in de samenleving richten onderzoekers zich ook op leeftijd als criterium om de werking en de dynamiek van … [Lees meer...] overVerschenen: Jaarboek De Achttiende Eeuw: kinderen in de achttiende eeuw
Groslijst: Marion Bruinenberg, Ontaard
Na haar fascinerende debuut keek ik uit naar het tweede boek van Marion Bruinenberg. Hiervoor heeft ze zich laten inspireren door het dagboek van haar overgrootvader Roelof, die in 1925 naar Canada emigreerde. Het verhaal over hem wordt afgewisseld met de belevenissen van Roelofs achterkleindochter die anno 2025 op zoek gaat naar sporen van hem. Tijdens het lezen … [Lees meer...] overGroslijst: Marion Bruinenberg, Ontaard
Te verschijnen: Anne Frank, schrijfster
Het Achterhuis is het meest gelezen Nederlandstalige boek ter wereld. Het staat bij het grote publiek bekend als ‘het’ dagboek van Anne Frank. Minder bekend is dat achter het boek een fascinerende ontstaansgeschiedenis schuilgaat. Anne Frank, schrijfster volgt die geschiedenis vanaf het moment dat Anne haar rood-wit geruite dagboek begint, en vertelt hoe zij twee jaar later op … [Lees meer...] overTe verschijnen: Anne Frank, schrijfster
Pjeroo Roobjee
Om uit de greep van je voorgangers te blijven moet je de literatuur opnieuw uitvinden. Wie postmoderne literatuur wil schrijven zal op de schouders van de reuzen een nieuw stijlmelodietje moeten vinden. Maar dat alles ligt in elke pen verborgen. Of is het bestorven? Eenzaam tikkend, met lef, zet er de sokken in, droom onder je eigen schedel, de Hades van de literatuur, …dan … [Lees meer...] overPjeroo Roobjee
Gemiddeld gezien
Is het uitzonderlijk dat de wortelkleurige een vergadering met Zelensky vloekend en tierend heeft doorgebracht? Ja, wanneer hij de machtigste man op aarde zou zijn: een terechtwijzende blik of een tikje met de voorzittershamer kan volstaan. Nee, wanneer het fenomeen vergadering tot de basis wordt teruggebracht: een uitwisseling van ideologische inzichten die tot een … [Lees meer...] overGemiddeld gezien
‘Op onze leeftijd ben je niet meer jaloers’
Nieuwe verhalen van Arnon Grunberg In de verhalen van Arnon Grunberg gaat het altijd mis met intimiteit. Mensen verlangen er wel naar om dichterbij een ander te komen, maar al die pogingen tot intimiteit eindigen altijd op zijn best in onverschilligheid, maar anders in wreedheid of gruwelijk misverstand. Of verraad. Ze denkt de hoofdpersoon in een verhaal in Het … [Lees meer...] over‘Op onze leeftijd ben je niet meer jaloers’
Groslijst: Jori Stam, De verdwijning van Sieger Somerman
Wanneer techbedrijf PROFIL een Halloweenfeest organiseert om zijn eenjarige bestaan te vieren, verkleedt Ema Somerman zich als haar eigen spiegelbeeld. Op het achterplat wordt deze roman omschreven als ‘spiegelpaleis’; een treffende omschrijving voor dit boek dat draait om waarheid, waarachtigheid en waarneming. Ema Somerman is hoofdprogrammeur (‘CTO’) bij PROFIL, een … [Lees meer...] overGroslijst: Jori Stam, De verdwijning van Sieger Somerman
Betje Wolff en Aagje Deken, de Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart (1782)
Vijftig canonteksten in de klas (29) De Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart (1782) van Betje Wolff en Aagje Deken is ‘niet alleen de oudste Nederlandse roman van betekenis, maar ook de meest leesbare in onze literatuur uit vroeger tijd’ (H. Postma-Stamperius). Het is een briefroman, dat wil zeggen dat de roman bestaat uit een verzameling brieven, afkomstig van een … [Lees meer...] overBetje Wolff en Aagje Deken, de Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart (1782)
Van leesplezier naar literair onderzoek
Feike Dietz over het succes van LitLab Hoe maak je literatuuronderwijs uitdagender, relevanter én leuker voor middelbare scholieren? Negen jaar geleden gingen UvA -onderzoeker Feike Dietz en collega's van verschillende universiteiten met die vraag aan de slag. Het resultaat: LitLab, een digitaal laboratorium waarin leerlingen niet alleen lezen, maar ook onderzoeken, … [Lees meer...] overVan leesplezier naar literair onderzoek
Dag van de biografie: Sander Bax
Sander Bax (Universiteit Leiden) werkt aan een biografie van Bernlef. Hij verzorgde de tweede plenaire lezing op De dag van de biografie. Over schrijversmythes en de metabiografie. … [Lees meer...] overDag van de biografie: Sander Bax
Het octrooi van Thomas Rosenboom
Ik las een boek van Thomas Rosenboom. Die is net vader geworden, op zijn zesenzestigste, geloof ik. Het was alweer een tijdje geleden dat ik iets van Rosenboom las. Het bracht me terug naar de master redacteur/editor. Die heb ik ooit gedaan. Een mooie opleiding, maar niet voor mij, dat wil zeggen: ik kwam er tijdens die opleiding achter dat ik helemaal niet als … [Lees meer...] overHet octrooi van Thomas Rosenboom
Groslijst: Alara Adilow, Kijk es naar al dat licht
Leven in een lichaam is leven met een geestesoog dat lijdt aan myopie: lichtstralen die niet juist in het brandpunt van het netvlies vallen, resulterend in een onscherp beeld. (224) In het prozadebuut Kijk es naar al dat licht van Alara Adilow is de tegenstelling tussen licht en donker losjes verbonden met de lichamelijkheid van de twee jongvolwassen hoofdpersonages. Een … [Lees meer...] overGroslijst: Alara Adilow, Kijk es naar al dat licht
Verschenen: Literaire rechtspraak
De zuivering van het literaire veld in Nederland, 1945-1952 Gelden in het literaire domein dezelfde wetten en regels als in het normale sociale verkeer? Heeft een literaire schrijver als schrijver een verantwoordelijkheid tegenover de samenleving? Na de bevrijding van Nederland leidden deze algemene kwesties tot de prangende vraag in hoeverre men een schrijver kon … [Lees meer...] overVerschenen: Literaire rechtspraak
25 november 2026: webinar ‘Onder de paramariboom’ in de klas
(Bericht KERN Nederlands) Op 25 november 2025 viert Suriname 50 jaar onafhankelijkheid. Ook in Nederland wordt dat gevierd, bijvoorbeeld tijdens de campagne ‘Heel Nederland leest’. Daarin staat de roman Onder de paramariboom van Johan Fretz centraal. We nodigen je graag uit voor een webinar waarin literatuurexperts Yra van Dijk en Thalia Ostendorf uniek en actueel … [Lees meer...] over25 november 2026: webinar ‘Onder de paramariboom’ in de klas
Dag van de biografie: Marita Mathijsen
Marita Mathijsen (emeritus UvA, biograaf Jacob van Lennep en Betje Wolff) opende met een plenaire lezing De dag van de biografie. Over de Stapelbiografie, vie romancée of emobiografie: of hoe een biograaf zich iemand toe-eigent. … [Lees meer...] overDag van de biografie: Marita Mathijsen
Literatuurportret: Verdwenen liedjes uit Lotharingen
Mensen hebben overal en altijd gezongen, van jong tot oud, van hoog tot laag. In de Oudfranse roman Galeran de Bretagne uit het begin van de dertiende eeuw is te lezen hoe een adellijk meisje haar opvoeding krijgt. Ze leert onder andere liedjes: chançons gascoignes et françoises, loerraines, et laiz bretons. Drie van de vier zijn overbekend. De laiz … [Lees meer...] overLiteratuurportret: Verdwenen liedjes uit Lotharingen
Groslijst: Anouk Kemper, Gelukkig maar
Geld maakt niet gelukkig, maar het maakt het leven wel gemakkelijker: veel wensen zijn binnen handbereik. Alle wensen, eigenlijk wel. Of niet? In de roman Gelukkig maar van Anouk Kemper, waarin de levens van twee stellen plots heel dicht bij elkaar komen, gaat het veel over die vraag. Allereerst heb je Sallie en Yonathan, een koppel dat in Zaandam woont en op het … [Lees meer...] overGroslijst: Anouk Kemper, Gelukkig maar
