• Door naar de hoofd inhoud
  • Skip to secondary menu
  • Spring naar de eerste sidebar
  • Spring naar de voettekst
Neerlandistiek. Online tijdschrift voor taal- en letterkunde

Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

  • Over Neerlandistiek
  • Contact
  • Homepage
  • Categorie
    • Neerlandistiek voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal

taalkunde

Discriminatie, taalkunde en de ‘gemeenschap’

16 april 2024 door Marc van Oostendorp 4 Reacties

Ik ben nu al een eind gevorderd in het tweetal boeken Decolonizing linguistics en Inclusion in linguistics. Bij mijn bespreking van het eerste hoofdstuk benoemde ik al iets dat me behoorlijk dwars is gaan zitten: het grote geloof in de community. De mensen waarom het gaat als je streeft naar meer inclusiviteit in de wetenschap, bevinden zich in de visies van de auteurs allemaal … [Lees meer...] overDiscriminatie, taalkunde en de ‘gemeenschap’

Etymologica: heermoes

15 april 2024 door Jan Stroop 18 Reacties

Van alle onkruid waar ik als beginnend volkstuinder mee te maken krijg, is heermoes de vervelendste. Als je even niet op de tuin geweest bent, staat er weer een serie kerstboompjes op het pad. Je kunt ze heel gemakkelijk wegtrekken, maar ze komen even gauw weer terug. Het woord heermoes wordt overigens door de spellingcorrector van m’n computer niet herkend. Wij op de … [Lees meer...] overEtymologica: heermoes

Kreupeltaalkunde

15 april 2024 door Marc van Oostendorp 1 Reactie

Er is in de taalkunde, en in veel menswetenschappen, de laatste decennia betrekkelijk veel aandacht voor het feit dat mensen een lichaam hebben. Mensen verzetten zich tegen de gedachte dat ons denken zich in een platoonse abstracte wereld bevindt, ver weg van ons vlees en bloed. Toch heeft in ieder geval in wat ik allemaal gelezen heb, het idee van embodied cognition (denken in … [Lees meer...] overKreupeltaalkunde

Een valkuil en een reddingsboei

14 april 2024 door Eline Zenner en Jan Hautekiet Reageer

De verenglishing van het Nederlands in Vlaanderen (4.9) In deze reeks vertellen onderzoeker Eline Zenner  en taalliefhebber Jan Hautekiet het verhaal van de ‘verenglishing’ van het Nederlands in Vlaanderen.  Een overzicht van de afleveringen in de aangroeiende reeks vind je hier. In dit stukje komen recente discussies aan bod over de positie van het Engels in het hoger … [Lees meer...] overEen valkuil en een reddingsboei

13 & 14 juni 2024: TABU Dag

13 april 2024 door Redaksje Frisistyk Reageer

Dit jier wurdt de 44e taalwittenskipskonferinsje TABU Dag organisearre troch it Center for Language and Cognition fan de Ryksuniversiteit Grins. It kongres is op 13 en 14 juny, it tema is Transcending borders in linguistic research. Lês hjir mear oer it programma. … [Lees meer...] over13 & 14 juni 2024: TABU Dag

Het smerige schip van de taalwetenschap

13 april 2024 door Marc van Oostendorp 1 Reactie

Ik heb het boek Decolonizing linguistics nu uitgelezen. Ik heb over een aantal hoofdstukken apart geschreven - de hoofdstukken die ik oversloeg waren naar mijn smaak over het algemeen te Amerikaans, bijvoorbeeld omdat ze allerlei suggesties deden over het onderwijs die alleen in een Amerikaans systeem passen, naar ijn idee. Wat me alles bij elkaar opvalt is dat het … [Lees meer...] overHet smerige schip van de taalwetenschap

“Wat is dat?” als indirecte taalhandeling

12 april 2024 door Henk Wolf Reageer

Bij de paasbult van dit jaar stond ik als vrijwilliger in een kraampje om hapjes en drankjes te verkopen. Het meeste kostte een grijpstuiver, maar ranja was gratis en dat stond ook zo op de prijslijst. Verder hadden we een paar schaaltjes met chocolade-eitjes neergezet, waar iedereen zich van mocht bedienen, ook gratis, al stond dat nergens aangegeven. De interactie met … [Lees meer...] over“Wat is dat?” als indirecte taalhandeling

Johan Derksen als Groot Schrijver

12 april 2024 door Marc van Oostendorp 11 Reacties

Ik heb net Sander Bax' interessante literatuurgeschiedenis Schrijversmythen gelezen waarin hij onder andere uiteenzet hoe het beeld van de Grote Schrijver die geheel en al autonome literatuur bedrijft – literatuur die op zichzelf staat, een ding is, en waarbij de Grote Schrijver alleen verantwoordelijk is voor de kwaliteit van het gebodene, niet voor de inhoud ervan. Zodat … [Lees meer...] overJohan Derksen als Groot Schrijver

Historische taalkunde en syntaxis na het kolonialisme

11 april 2024 door Marc van Oostendorp 1 Reactie

Stel dat we ervan overtuigd zijn dat het belangrijk is om het vak te 'dekoloniseren', dat wil zeggen minder vanzelfsprekend alleen te laten gaan over witte mensen met hun witte taal, wat betekent dat dan in de collegezaal? Ook daarop proberen hoofdstukken in het boek Decolonizing linguistics een antwoord te geven. Twee van die hoofdstukken gaan over deeldisciplines waaraan … [Lees meer...] overHistorische taalkunde en syntaxis na het kolonialisme

19 april 2024: Anéla / VIOT Juniorendag 2024

10 april 2024 door Redactie Neerlandistiek Reageer

… [Lees meer...] over19 april 2024: Anéla / VIOT Juniorendag 2024

Zij mogen minder mest uitrijden om zo de waterkwaliteit te verbeteren

10 april 2024 door Henk Wolf 1 Reactie

In de Trouw van 2 april stond een zin die me een aantal dagen heeft beziggehouden. Dat is de volgende: Die zin komt uit de pen van Jelle Brandsma, die hem gebruikte in een artikel over het Europees mestbeleid. Heel wat krantenlezers zullen er geen been in hebben gezien - en lezen eroverheen - maar een gekke zin is het, om minstens twee redenen. De interpretatie van … [Lees meer...] overZij mogen minder mest uitrijden om zo de waterkwaliteit te verbeteren

Waarom zoveel taalkundestudenten wit zijn

10 april 2024 door Marc van Oostendorp 3 Reacties

Een van de problemen van de taalwetenschap is dat het een heel erg witte wetenschap is. Dat geldt trouwens ook voor de neerlandistiek: het lukt nauwelijks om mensen te trekken die een andere kleur hebben dan wit. Wat eraan te doen? Daarover gaat (niet voor de neerlandistiek, wel voor de taalkunde) een hoofdstuk van de Amerikaanse taalkundige Lynette Arnold aan het boek … [Lees meer...] overWaarom zoveel taalkundestudenten wit zijn

Klemtoonverschuiving in “hoogleraar”

9 april 2024 door Henk Wolf 4 Reacties

Vorig jaar viel me voor het eerst op dat iemand "hoogleraar" anders beklemtoonde dan ik. Het ging om een studente ergens achter in de twintig en ze legde de klemtoon op "hoog".Toevallig zaten we op dat moment in een college over taalverandering, dus we thematiseerden het even. Er was nog een jongedame in de zaal die de klemtoon op "hoog" legde. De overige studenten … [Lees meer...] overKlemtoonverschuiving in “hoogleraar”

Een heerlijk boek over onze namen

9 april 2024 door Piet van Sterkenburg Reageer

Met Sprekende namen heeft Marijke Mooijaart (MM) een zeer genietbaar boek geschreven in een prettige stijl en zonder schimmig academisch taalgebruik. Met veel voorbeelden en illustraties beschrijft zij hoe tradities en gewoontes bij de naamgeving in de loop der tijd veranderen en per streek of leefgemeenschap verschillen. Haar boek laat bovendien zien dat namen een stuk … [Lees meer...] overEen heerlijk boek over onze namen

Meslânzers

8 april 2024 door Siebren Dyk Reageer

Meslânzers - In reaksje op Jonkman Nei oanlieding fan it útkommen fan it Meslânzer Woardeboek ferskynde der op frisistyk op 1 april fan 'e hân fan Reitze Jonkman in skôging oer de oarsprong fan it Meslânzers, en foaral oer wat it wurdboek dêroer te melden hat. Hy hat it dêrby benammen op myn persoan foarsjoen, wat yn safier terjochte is dat de parten fan 'e publikaasje … [Lees meer...] overMeslânzers

De blinde vlekken van de ‘woke’ taalkundigen

8 april 2024 door Freek Van de Velde 9 Reacties

Onder taalkundigen is er – net als in andere subdomeinen van het academische bestel – een sterke progressieve, linkse oriëntering [1]. Ik denk niet dat ik een vakgenoot ken die openlijk Trump-aanhanger is, of op Geert Wilders of Tom Van Grieken stemt. Misschien zijn die er wel, maar durven ze er niet voor uitkomen, dat kan. Ik denk trouwens niet dat taalkunde nu plots veel … [Lees meer...] overDe blinde vlekken van de ‘woke’ taalkundigen

Etymologica: hijs, hoeker en houvast

8 april 2024 door Arend Quak 1 Reactie

In deze aflevering van Etymologica komen drie termen aan de orde die met de scheepvaart te maken hebben: hijs, hoeker en houvast. hijs zelfstandig naamwoord ‘het hijsen; hijswerktuig; oplawaai’. Nieuwnederlands Een heele hijsch [1904; WNT], Den heelen hijsch raapkoeken viel [1899-1906; WNT], Dat zij (= zekere werklieden) … geen goed onder den hijsch zullen brengen voor … [Lees meer...] overEtymologica: hijs, hoeker en houvast

12-13 december 2024: Cogling Days 2024

7 april 2024 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Op donderdag 12 en vrijdag 13 december vinden de Cogling Days plaats aan de UAntwerpen. Dit is de tweejaarlijkse conferentie van de cognitieve taalkunde in de Lage Landen. Het thema van deze editie luidt de gemeenschap en het individu. Naast een plenaire lezing door Freek Van de Velde (KU Leuven) is er ook een panel met Arie Verhagen (Universiteit Leiden), Marie … [Lees meer...] over12-13 december 2024: Cogling Days 2024

Voor een caraïbische taalkunde

6 april 2024 door Marc van Oostendorp 5 Reacties

Het is een confronterend stuk, dat Ben Braithwaite en Kristian Ali schreven voor het boek Decolonizing Linguistics: een hoofdstuk waarin ze laten zien hoe centralistisch het academisch bedrijf nog altijd is – een bedrijf waarin er bepaalde centra van onderzoek zijn waar zogeheten excellent onderzoek wordt gedaan en waar de onderzoekers eigenlijk geen kennis hoeven te nemen van … [Lees meer...] overVoor een caraïbische taalkunde

Dialect staat centraal

5 april 2024 door Redactie Neerlandistiek 1 Reactie

De 165e aflevering van het Salland Magazine, gepresenteerd door Geert Hannink. Jan Nijen Twilhaar, gepensioneerd hoogleraar en dr. Harrie Scholtmeijer, Nederlandse dialectoloog schuiven aan in onze studio in Wijhe. De uitzending zal gaan over de streektaal en streekcultuur. … [Lees meer...] overDialect staat centraal

De erfenis van Paul Broca

5 april 2024 door Marc van Oostendorp Reageer

Iedere student taalwetenschap komt minstens één keer tijdens haar studie de naam tegen van Pierre Paul Broca (1824–1880), vooral vanwege het hersengebiedje dat naar hem genoemd is en waar in ieder geval een deel van het menselijk spraakvermogen geconcentreerd lijkt te zijn. Broca werd in zijn onderzoek gedreven door racistische motieven, en hij deed bovendien heel slecht … [Lees meer...] overDe erfenis van Paul Broca

Hoe uniek is jouw grammatica?

4 april 2024 door Redactie Neerlandistiek Reageer

Hoe uniek is jouw grammatica? Ieder individu beschikt over een verschillend taalvermogen; geen twee individuen spreken op exact dezelfde manier of hebben exact dezelfde grammaticale kennis. Aan de vakgroep Taalkunde van de Universiteit Gent zijn we benieuwd welke factoren een invloed hebben op jouw unieke taalgevoel en grammatica. Interesse om de taalwetenschap een handje te … [Lees meer...] overHoe uniek is jouw grammatica?

Kiebäiste: in spoar fan it Aldfryske ki “kij” yn it Sealterfrysk

4 april 2024 door Henk Wolf 1 Reactie

Yn alle hjoeddeistige Fryske talen hat it wurd foar "ko" in ûnregelmjittige meartalsfoarm. Yn it Westerlauwersk Fryslân is it ientallige wurd almeast ko, wylst by Kollum om koe sein wurdt (mei it lûd fan kût). It meartal dat dêrby heart, is kij (mei it wenstige dialektferskaat yn de útspraak fan it lûd). Yn Noard-Fryslân leit it spul der net botte oars hinne. Op 'e fêstewâl … [Lees meer...] overKiebäiste: in spoar fan it Aldfryske ki “kij” yn it Sealterfrysk

De taalkunde dekoloniseren

4 april 2024 door Marc van Oostendorp 11 Reacties

Twee boeken staan momenteel – in ieder geval in mijn hoekje van deze grote wereld – hoog op de taalkundige agenda: Decolonizing linguistics en Inclusion in linguistics. Beide zijn uitgegeven door Oxford University Press en geredigeerd door Anne H. Charity Hudley, Christine Mallinson en Mary Bucholtz, drie taalwetenschappers in de Verenigde Staten. De boeken zijn ook open … [Lees meer...] overDe taalkunde dekoloniseren

Doe mee: onderzoek over aanvaardbaarheid zinnen

3 april 2024 door Redactie Neerlandistiek 3 Reacties

Lieve vrienden van de Nederlandse taal, mag ik u nederig (maar alvast dankbaar) om uw hulp verzoeken bij een experiment dat peilt naar subtiele voorkeuren in het Nederlands? De enige voorwaarde voor deelname is dat u een Nederlandse of Vlaamse moedertaalspreker van het Nederlands bent; verder zijn er geen beperkingen. Zodra het experiment is afgelopen is, rapporteren wij in dit … [Lees meer...] overDoe mee: onderzoek over aanvaardbaarheid zinnen

« Vorige
Volgende »

Primaire Sidebar

Gedicht van de dag

Jan Luyken • ’s ochtends, als het haantje kraait

Laat de gure winter beven,
Dat al ’t geurig groen bederft:
Liefdes bloemen blijven leven,
Laat het sterven, wat er sterft!

➔ Lees meer

Bekijk alle gedichten

  • Facebook
  • YouTube

Chris van Geel

VER-LEVEN

Soms ontdek je in een foto
van een boom, een straat, gezichten –
zie die bleven bij je.

Bron: Het Zinrijk, 1971

➔ Bekijk hier alle citaten

Agenda

16 januari 2026: Documentaire Astrid Roemer

16 januari 2026: Documentaire Astrid Roemer

15 januari 2026

➔ Lees meer
11 februari 2026: Het vergeten taalwonder Giacomo Prampolini

11 februari 2026: Het vergeten taalwonder Giacomo Prampolini

14 januari 2026

➔ Lees meer
23 en 24 april 2026: Neerlandistiekdagen

23 en 24 april 2026: Neerlandistiekdagen

14 januari 2026

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle agendapunten

Neerlandici vandaag

Geen neerlandici geboren of gestorven

➔ Neerlandicikalender

Media

Ilja Leonard Pfeijffer en Olga van Marion over Tesselschade Roemers

Ilja Leonard Pfeijffer en Olga van Marion over Tesselschade Roemers

17 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Plein Publiek: Han van Wieringen

Plein Publiek: Han van Wieringen

17 januari 2026 Door Redactie Neerlandistiek Reageer

➔ Lees meer
Verkort citeren in het examen Nederlands

Verkort citeren in het examen Nederlands

16 januari 2026 Door Arnoud Kuijpers Reageer

➔ Lees meer
➔ Bekijk alle video’s en podcasts

Footer

Elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur sinds 1992.

ISSN 0929-6514
Bijdragen zijn welkom op
redactie@neerlandistiek.nl
  • Homepage
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Over Neerlandistiek
  • De archieven
  • Contact
  • Facebook
  • YouTube

Inschrijven voor de Dagpost

Controleer je inbox of spammap om je abonnement te bevestigen.

Copyright © 2026 · Magazine Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in

  • Homepage
  • Categorie
    • Voor de klas
    • Vertelcultuur
    • Naamkunde
  • Archief
    • 10 jaar taalcanon
    • 100 jaar Willem Frederik Hermans
  • E-books
  • Neerlandistische weblogs
  • Jong Neerlandistiek
  • Frisistyk
  • Mondiaal Neerlandistiek
  • Over Neerlandistiek
  • Contact