Door Marc van OostendorpHoera! Nederlandse Taalkunde is weer binnen! In het nieuwe nummer vestigt Joost Zwarts de aandacht op de volgende zin van Tonke Dragt:(Tiuri bleef staan en keek naar de vier ridders.) Zij waren in volle wapenrusting, vizier neergeslagen, schild aan de arm, hand op het gevest van het zwaard.Het gaat om de drie zinsstukken na de komma: … [Lees meer...] overVizier neergeslagen
taalkunde
Waarom spreken we toch van Zweuds?
Door Evie CousséIk woon al een paar jaar in Zweden. Op bezoek bij vrienden en familie in België duikt regelmatige de vraag op hoe het eigenlijk met mijn Zweuds gesteld is. Jawel, Zweuds en niet Zweeds! Ik dacht eerst dat het een grapje was beperkt tot mijn Vlaamse kennissenkring maar na rondvraag bij enkele Nederlandse vrienden blijkt het Zweuds wel degelijk bekend in het … [Lees meer...] overWaarom spreken we toch van Zweuds?
De nieuwe taalregel van 2013
Juryrapport Soms vragen wij op de redactie van Neder-L ons weleens af waar het allemaal naartoe moet. De Nederlandse taal wordt steeds vaker gebruikt door onbevoegden. De diagnose daarvoor is eenvoudig: er zijn veel te weinig taalregels. Je zou eigenlijk willen dat een ieder die onze taal wil schrijven of spreken, allereerst een dik boek van achthonderd bladzijden vol … [Lees meer...] overDe nieuwe taalregel van 2013
Eén tamagotchi, twee tamagotchi
Door Sterre LeufkensHet concept ‘meervoud’ lijkt in het Nederlands vrij simpel geregeld. Als er één exemplaar van iets is, gebruik je enkelvoud; zijn het er meer, dan plak je er -enof –sachter. Maar hierop geldt een uitzondering, die laat zien dat het wat gecompliceerder ligt dan dat.Na een getal groter dan één volgt in het Nederlands namelijk in principe een nomen in het … [Lees meer...] overEén tamagotchi, twee tamagotchi
Vondel en psycholinguïstiek deel 5: lange perceptieve continua
Door Viorica Van der RoestVoorwoord Deel 1 Deel 3Inleiding Deel 2 Deel 4Deze week bespreek ik de betekenis van de passages met extreem lange perceptieve continua in de Inwydinge van ’t Stadthuis … [Lees meer...] overVondel en psycholinguïstiek deel 5: lange perceptieve continua
Promotie Martine Veldhuizen: opvattingen over zondige, onvertogen en misdadige woorden in het Middelnederlands
Op 30 oktober 2013 promoveert Martine Veldhuizen aan de Universiteit Utrecht op haar proefschrift De ongetemde tong: opvattingen over zondige, onvertogen en misdadige woorden in het Middelnederlands (1300-1550). Promotoren zijn prof. dr. Paul Wackers en prof. dr. Frits van Oostrom. De promotie vindt plaats in de Senaatszaal van het Academiegebouw van 12.45 uur tot 14.00 uur. … [Lees meer...] overPromotie Martine Veldhuizen: opvattingen over zondige, onvertogen en misdadige woorden in het Middelnederlands
Tweede nummer Nederlandse Taalkunde
Het tweede nummer van Nederlandse Taalkunde van dit jaar is uit. Dit nummer laat de hele reikwijdte van stukken zien die dit tijdschrift beoogt te publiceren: artikelen, discussiestukken, boekbesprekingen en squibs, in het Nederlands en in het Engels en over allerhande aspecten van de taalkunde waar deze het Nederlands betreft.Graag nodigen we iedereen uit zich te laten … [Lees meer...] overTweede nummer Nederlandse Taalkunde
De tv heeft toch invloed
Door Marc van OostendorpHeeft de tv invloed op het taalgebruik van jongeren? Ja, zeggen een aantal Britse taalkundigen in een artikel dat onlangs verscheen in het prestigieuze tijdschrift Language (helaas alleen toegankelijk voor abonnees).Het is het soort wetenschapsnieuws dat niet snel de kranten haalt omdat de gemiddelde lezer al snel denkt dat hij dat natuurlijk allang … [Lees meer...] overDe tv heeft toch invloed
Kinderen praten vaker over hun ouders
Door Marc van OostendorpDe correlatiemachine draaide deze week weer op volle toeren. In het tijdschrift PLOS ONE verscheen een artikel van een groep Amerikaanse psychologen die 700 miljoen 'woorden en zinnen' hadden onderzocht van Facebook-berichten.700 miljoen! De onderzoekers waren er zelf enorm van onder de indruk. In hun abstract en in het artikel zelf trompetteren ze het … [Lees meer...] overKinderen praten vaker over hun ouders
Wie bedenkt de beste nieuwe taalregel van 2013?
Door Marc van OostendorpOok dit jaar schrijft het elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek Neder-L weer een prijsvraag uit voor de beste nieuwe taalregel van het jaar. Het Nederlands is namelijk nog lang niet af: er zijn nog allerlei punten waarop de ene Nederlandstalige dit zegt en de ander dat, terwijl niemand kan vertellen welk van de twee nu de juiste is, … [Lees meer...] overWie bedenkt de beste nieuwe taalregel van 2013?
Definitief programma Praagse Perspectieven 9
Zoals eerder aangekondigdhoudt de sectie Nederlands van de Karelsuniversiteit in Praag op donderdag 17 en vrijdag 18 oktober haar negende colloquium, Praagse Perspectieven 9. Inmiddels is het definitieve programma bekend: … [Lees meer...] overDefinitief programma Praagse Perspectieven 9
Nieuw: Studies in Taalbeheersing 4
Zijn Pauw & Witteman partijdig? Werkt humor in advertenties? Hoe kun je fietsers in Amsterdam voor rood laten stoppen? Zeggen plaatjes echt meer dan woorden? Hoe vermom je een drogreden?Taalbeheersers zijn allemaal geïnteresseerd in taal en het optimale gebruik ervan, maar ze houden zich met heel verschillende vragen bezig. Dat blijkt in Studies in Taalbeheersing, een bundel … [Lees meer...] overNieuw: Studies in Taalbeheersing 4
Klankencyclopedie van het Nederlands (41 en slot): [ʘ]
[ʘ] De [ʘ] maak je door je lippen te tuiten, ze in het midden tegen elkaar aan te zuigen, en ze los te laten. Die klank wordt doorgaans niet tot het Nederlands gerekend, al maken vrijwel alle Nederlandstaligen hem vermoedelijk wel af en toe (drie keer achter elkaar, wanneer ze elkaar begroeten), en wordt hij zelfs wel geschreven, namelijk als mensen onder een brief … [Lees meer...] overKlankencyclopedie van het Nederlands (41 en slot): [ʘ]
Vondel en psycholinguïstiek deel 4: onderzoeksmethode
Door Viorica Van der RoestVoorwoord Deel 1 Deel 3Inleiding Deel 2Op de middelbare school zag ik het nut van wiskunde niet in (gelukkig kon ik met mijn talenpakket de laatste twee jaar op school wiskundevrij doorbrengen). Maar … [Lees meer...] overVondel en psycholinguïstiek deel 4: onderzoeksmethode
Pas verschenen: Over Taal (jrg. 52, nr. 4)
In het nieuwe nummer van Over taal, tijdschrift over taal, tekst en communicatie, onder meer een artikel van Els Heindrickx over ‘de invloed van lexicale taaladviezen op Belgisch-Nederlandse krantentaal’: ‘Kunnen taalnormen de taalrealiteit beïnvloeden? Met andere woorden: slagen taaladviseurs erin om bepaalde taalvormen uit het taalgebruik te weren en andere te promoten?’ Op … [Lees meer...] overPas verschenen: Over Taal (jrg. 52, nr. 4)
Spreek Fries met uw kind
Door Marc van OostendorpAf en toe kom ik nog mensen tegen die het slachtoffer waren van een klein maar toch treurig misverstand. Vorige week was er nog een vrouw op bezoek bij de open dag van het Meertens Instituut. Haar ouders waren Fries, maar hadden thuis alleen Nederlands gesproken omdat ze dachten dat die kinderen zo beter vooruit konden komen in de maatschappij.Dat is … [Lees meer...] overSpreek Fries met uw kind
Mag ik achterlangs je?
Een kind vult de taal aanDoor Marc van OostendorpWe zaten gisterenavond aan tafel, toen Daan, het vierjarige zoontje van mijn vrienden, zich begon te vervelen en besloot om over onze stoelen te lopen. Bij iedere verjaardagsgast waarschuwde hij 'mag ik achterlangs je?'Het was, met zoveel herhaling, moeilijk om géén taalobservatie te doen. Toch leverde niemand commentaar. Het … [Lees meer...] overMag ik achterlangs je?
De ironische zachte g
Door Marc van Oostendorp De afgelopen week viel het me ineens bij twee mensen op: een ironische zachte g. Iemand die verder met een harde g praat, zegt ineens één woord of woordgroep met een zachte. Eerst was het een collega, een retoricus, die mij om een gunst kwam vragen. Althans als ik de harde g even schrijf als /χ/ en de zachte als /ɣ/ (dat is niet … [Lees meer...] overDe ironische zachte g
Vondel en psycholinguïstiek deel 3: kennismaking met de Inwydinge
Door Viorica Van der Roest Voorwoord Deel 1 Inleiding Deel 2Het middelpunt van de kosmos is eigenlijk heel dichtbij: het is het Paleis op de Dam (tot 1808 het stadhuis van Amsterdam). Volgens Vondel tenminste:Terwijl elck element van blyschap juichen zal,De … [Lees meer...] overVondel en psycholinguïstiek deel 3: kennismaking met de Inwydinge
Dag van de Friese Taalkunde 2013
Het Taalkundich Wurkferbân van de Fryske Akademy organiseert dit jaar voor de zesde keer de Dag van de Friese Taalkunde, bedoeld voor ieder die zich direct of indirect bezig houdt met de taalkunde van het Fries.Datum: vrijdag 25 oktober 2013Plaats: Fryske Akademy, It Aljemint, Doelestraat 2-4, LeeuwardenHet programma van deze dag volgt hierna. De samenvattingen van de … [Lees meer...] overDag van de Friese Taalkunde 2013
Geen woord te veel
Over literatuurwetenschap, naar aanleiding van Literatuur in de wereldDoor Marc van OostendorpIk las deze week Literatuur in de wereld en keek daarbij af en toe raar op. In dit Handboek moderne letterkunde, dat vorige week bij uitgeverij Vantilt verscheen, leggen een aantal vooraanstaande letterkundigen uit hoe de moderne literatuurwetenschap ervoor staat. … [Lees meer...] overGeen woord te veel
Academisch nieuws oktober
Door Marten van der Meulen Er gebeurt altijd wat in academia, maar wie houdt het bij? Congressen, promoties, nieuwe boeken, oraties: lees er hier alles over. … [Lees meer...] overAcademisch nieuws oktober
Nieuw nummer Taal & Tongval over de rechterperiferie van de zin
Er is een nieuw nummer van Taal & Tongval verschenen (jg. 64-1), een thematisch nummer onder redactie van Evie Coussé en Hans Bennis, over "Werkwoordsvolgorde in de rechterperiferie van de Nederlandse zin". Het nummer is te bekijken via www.taalentongval.eu. Daarnaast zijn alle jaargangen vanaf 1990 zijn nu online beschikbaar.Taal & Tongval is een wetenschappelijk … [Lees meer...] overNieuw nummer Taal & Tongval over de rechterperiferie van de zin
Zuiver Fries heeft nooit bestaan
(Net zo min als zuiver Nederlands)Door Marc van OostendorpDe geschiedenis van het Fries begint met het Latijn. Dat was in ieder geval de eerste geschreven taal waarvan we weten dat hij in onze streken gebruikt werd. Daarnaast werden er pakweg tweeduizend jaar geleden in onze streken ook allerlei Germaanse dialecten gesproken, waar we weinig vanaf weten, maar die mogelijk nog … [Lees meer...] overZuiver Fries heeft nooit bestaan
Alle talen lijken op elkaar
Een nieuwe vertaaltruc van Googledoor Marc van OostendorpWie wil weten hoe de taaltechnologie – onze kennis over hoe computers met taal kunnen omgaan – zich ontwikkelt, doet er goed aan om Google in de gaten te houden. Daar worden doorlopend slimme mensen aangesteld, bijvoorbeeld om te werken aan Google Translate.Vorige week verscheen er een nieuw artikel op internet waarin een … [Lees meer...] overAlle talen lijken op elkaar
