President Tsaar op Obama Beach op de voet gevolgd (32/60)

Door Marc van Oostendorp

Deze zomer publiceren nrc.next en NRC Handelsblad fragmenten uit de roman President Tsaar op Obama Beach van A.F.Th. van der Heijden als feuilleton. De afleveringen verschijnen ’s ochtends <op de website van de krant>. In de loop van de dag blog ik een bespreking. Vandaag: aflevering 32. <blendle>

Eindelijk weet ik het: President Tsaar op Obama Beach is een stripverhaal in woorden. Zo’n stripverhaal zoals je ze hier in Italië bij iedere kiosk kunt kopen: een spannend verhaal in zwart-wit, dertig jaar geleden gemodelleerd naar Amerikaans model, en sindsdien oneindig variërend op het sjabloon. Iedere maand een spannend avontuur. Geen humor, alleen spanning. Dylan Dog. Dampyr.

Het verhaal van President Tsaar is duidelijk opgedeeld in paneeltjes. Iedere aflevering beschrijft een scene. Afgelopen zaterdag stonden we nog aan het doodsbed van opa Ban, vandaag zijn we in de sjoel en wordt hij begraven. Die paneeltjes beschrijven bovendien telkens de belangrijkste momenten.

Magneet

Het best kon je dat zien bij Natans avonturen in Oekraïne. Hij was op het veld waar het vliegtuig lag, bij het station waar de stinkende lijkentrein stond, in een café waar een bom ontplofte, in het vliegtuig met de lijken, onder het publiek kijkend naar de aankomst, in een helikopter kijkend naar het publiek dat rouw betoonde. Precies de momenten die wij ons herinneren aan de zomer van 2014 maakt hij van nabij mee: Natan is de Zelig van de MH17.

Daar komt bij dat Natan een soort superheld is. Hij spreekt allerlei talen vloeiend (behalve Hebreeuws en Aramees, naar nu blijkt), hij weet overal binnen te komen én weer buiten te geraken, hij werkt als een magneet op iedere vrouw die hij tegenkomt.

Hard boiled

En dan zijn de dingen die hij mee maakt ook nog heel makkelijk te verstrippen. Een geheimzinnige vrouw verschijnt op een begrafenis. Wanneer ze verdwijnt, weet hij dat hij haar achterna moet. Er volgt een geheimzinnige waarschuwing op een verlaten parkeerplaats. Kennelijk was de vrouw speciaal gekomen om de held te waarschuwen. Kennelijk wist ze dat hij haar achterna zou komen. Ze vraagt hem om in de auto plaats te nemen, maar zodra hij doorvraagt scheurt ze weg. (Ook met Lina had Natan contacten die zo aan een spannend verhaal hadden kunnen zijn ontleend.)

En de humor breekt vrijwel volledig, tenzij je een enkele cynische opmerking zo zou kunnen bestempelen. Zelfs betrekkelijke bijfiguren – Branda, Rachel – bieden geen comic relief. Het is een hard boiled wereld waarin we terecht zijn gekomen; alles is grimmig; alles is zwart-wit.

Of het van belang is weet ik niet, maar nu we op zoek moeten naar een lieveheersbeestje worden we geconfronteerd met een zwarte auto en een rode. Zij het ‘zo’n rood wisselautootje met groene letters erop’; het gaat dan vermoedelijk om een Greenwheels-auto; dat zijn Volkskwagens, maar helaas geen Kevers. Enfin, dat soort overwegingen krijg je dus bij een stripverhaal.

 

De A-index van vandaag is 7,76 (bovengemiddeld)
De A-index tot nu toe is 8,02 (stabiel)