Neerlandistiek

Online tijdschrift voor taal- en letterkundig onderzoek

Artikel

Verschenen: De Gids 2020/6: De langste nacht

door Reageer

De ijkpunten van de kalender zijn aanduidingen van weinig anders dan zichzelf. Verjaardagen, kerst, Pasen en oud en nieuw zijn geen natuurlijke fenomenen maar culturele momenten. Met die vieringen markeren we de terugkeer van dat moment. De langste nacht duidt echter iets búíten ons aan en het vieren ervan is dan ook, net als de langste dag, zowel heidens als … [Lees meer...] overVerschenen: De Gids 2020/6: De langste nacht

Blackface-praktijk al aanwezig in 18e-eeuws theater

door Reageer

Persbericht Universiteit Gent Jaarlijks laait rond het Sinterklaasfeest de discussie weer op rond Zwarte Piet en het gebruik van ‘blackface’. Uit onderzoek van Sarah Adams wordt duidelijk dat slaafgemaakte blackfacepersonages al in 18e-eeuwse toneelstukken aan bod kwamen en dat emancipatoir bedoeld toneel vaak raciale stereotypen reproduceerde. … [Lees meer...] overBlackface-praktijk al aanwezig in 18e-eeuws theater

Gedicht: Els de Groen • Zij die gaan sterven

door Reageer

Een dierengedicht van Els de Groen, uit haar pas verschenen (door Len Munnik geïllustreerde) dierengedichtenbundel Hebben mollen weet van zonsondergangen? Zij die gaan sterven Beseft het laatste dier nog wat voor dier hij was?Zal hij te rechter tijd nog in het water kijkenen, enig in zijn soort, met niets te vergelijkende laatste partner vinden onderin een plas? Als … [Lees meer...] overGedicht: Els de Groen • Zij die gaan sterven

Multatuli en Marx in Brummen. Nieuwe uitgave De Geiten Pers

door Reageer

Multatuli en Marx in Brummen is de nieuwe uitgave van De Geiten Pers, geschreven door Elsbeth Etty. Het boekje wordt gepresenteerd op zondag 13 december om 15.00 u in Hotel het Oude Postkantoor te Brummen. Per 14 december is het boekje aan te schaffen bij de gebruikelijke verkooppunten en via de website. De presentatie is alleen toegankelijk voor de eerste 8 personen die zich … [Lees meer...] overMultatuli en Marx in Brummen. Nieuwe uitgave De Geiten Pers

Tieneke en Constantientje

door 5 Reacties

door Jan Stroop In de biografie van Christiaan Huygens van Hugh Aldersey-Williams, kortgeleden vertaald verschenen als “De eeuw van het licht”, las ik dat de oudste zonen van  Constantijn Huygens in de familiekring Tien en Tiaen genoemd werden (blz. 132). Dat is interessant, dacht ik. De laatste naam is natuurlijk de verkorte vorm van Christiaan, de voornaam … [Lees meer...] overTieneke en Constantientje

In memoriam Johan Mönnink (Enschede, 20 december 1933 – Leiden, 12 november 2020)

door Reageer

Door Ad Foolen (in samenspraak met Jan Noordegraaf en Simone Mönnink) Johan (J.B.M.) Mönnink was van 1973 tot 1998, 25 jaar in totaal, wetenschappelijk medewerker bij de Vakgroep (later Afdeling) Nederlandse Taal- en Letterkunde aan de Universiteit Leiden, aanvankelijk op het gebied van de taalbeheersing, maar later vooral de pragmatiek en sociolinguïstiek. Ik heb hem … [Lees meer...] overIn memoriam Johan Mönnink (Enschede, 20 december 1933 – Leiden, 12 november 2020)

Postacademische cursus Recente Nederlandse en Vlaamse letterkunde

door Reageer

In de eerste maanden van 2021 organiseert de Opleiding Nederlandse Taal en Cultuur van de Radboud Universiteit Nijmegen weer een postacademische cursus Recente Nederlandse en Vlaamse letterkunde. De cursus - bedoeld voor neerlandici, leraren Nederlands, alumni en andere in literatuur geïnteresseerden - zal deze keer geheel online worden verzorgd. Dit jaar bestaat het … [Lees meer...] overPostacademische cursus Recente Nederlandse en Vlaamse letterkunde

De 50 beste boektitels aller tijden

door 19 Reacties

Door Wouter van der Land ‘9 gadgets onder 10 euro die je leven zullen veranderen’, ‘De 20 meest hilarische filmbloopers’, ‘De top 40 van de Gouden Eeuw’, ‘10 versiertips die echt werken’, ‘Champignons bereiden: vermijd deze 5 valkuilen’… de media overspoelen ons met genummerde lijstjes en dat doen zij natuurlijk niet voor niets. Bezoekersaantallen en oplagecijfers vliegen … [Lees meer...] overDe 50 beste boektitels aller tijden

Gedicht: Maureen Ghazal • Wanneer ik terugkom veeg ik stof af

door Reageer

Uit Lockdown – gedichten voor een ongewone tijd, die Poetry International en Stichting Droom en Daad cadeau geven aan klanten en bezoekers van Rotterdamse boekhandels en bibliotheekfilialen. Wanneer ik terugkom veeg ik stof af Aangezien mijn stadskamer niet geschikt is voor isolatie– zelfs in isolatie zoeken we naar ruimte om gedachten aan te hangen –vertrek ik naar de … [Lees meer...] overGedicht: Maureen Ghazal • Wanneer ik terugkom veeg ik stof af

Een Joodse blackface bij de Halbertsma’s

door Reageer

Door Bouke Slofstra Levie Zadok, een Amsterdams-joods personage van Jan Schenkman, staat met een zwart gepoetst gezicht op de markt in Den Haag. Hij klopt het publiek geld uit de zakken door zich voor een “bosjesman” uit te geven. Het fragment komt uit de eerste van een serie Levie-Zadokbrieven, die vanaf 1854 verschijnt. De scène is waarschijnlijk op de werkelijkheid … [Lees meer...] overEen Joodse blackface bij de Halbertsma’s

Friese Kinderen voor Kinderen-kinderen zongen solo’s met rollende r

door 3 Reacties

Door Arina Banga 2020 is een waar feestjaar, want Kinderen voor Kinderen is veertig geworden! Om dit te vieren schreven de Utrechtse letterkundigen Feike Dietz en Laurens Ham een interessante artikelenreeks voor De Groene Amsterdammer. In een van de artikelen werd (hoe kan het ook anders; het is voor veel mensen een sterke associatie) de Gooise r en de randstedelijke … [Lees meer...] overFriese Kinderen voor Kinderen-kinderen zongen solo’s met rollende r

Gedicht: Herman de Coninck • Het liefste wat ik heb

door Reageer

Uit de bloemlezing Ik vouw een boot van wit papier, met zo’n veertig makkelijke leesbare gedichten, uitgegeven door o.m. Wablieft, centrum voor duidelijke taal. Het liefste wat ik heb Het liefste wat ik heb is elf geworden.Feestje. Daarna ging het liefste wat ik hebnaar huis met het liefste wat ik had.Het kleine meisje met het grote.Ik met mezelf. Zo vrolijk. Want het … [Lees meer...] overGedicht: Herman de Coninck • Het liefste wat ik heb

Eigen journaal voor dichter Willem Bilderdijk

door Reageer

Op vrijdag 18 december – zijn sterfdag – staat dichter Willem Bilderdijk (1756-1831) centraal in het online Bilderdijk-journaal van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) en de werkgroep Vereniging ‘Het Bilderdijk-Museum’. In het Bilderdijk-journaal laten experts, liefhebbers en studenten hun licht schijnen over de collectie, het werk en de persoon Bilderdijk. … [Lees meer...] overEigen journaal voor dichter Willem Bilderdijk

Pas verschenen: Jaorboek Nedersaksisch 1 (2020)

door Reageer

Driemaandelijkse Bladen voor taal en volksleven van het oosten van Nederland was een bekend tijdschrift. Heel wat taal- en letterkundige artikelen over het Nedersaksisch werden erin gepubliceerd, maar in 2002 ging het ter ziele. Ondanks vraag ernaar was er te weinig animo om met vereende krachten tot een doorstart te komen. Als alternatief hebben enkele auteurs van … [Lees meer...] overPas verschenen: Jaorboek Nedersaksisch 1 (2020)

‘Onbetaalbaar lollig’: twee varkens in een joods bed

door Reageer

Half december 1870 publiceerde de smid J.C. Wiegman de komische voordracht Twee biggen in een bedsteê, of Kluchtig avontuur van den Jood David. Zijn uitgever had hoge verwachtingen en die kwamen uit: tot 1894 werden er ruim zevenduizend exemplaren van verkocht. En zeker tot 1925 werd deze voordracht met veel succes opgevoerd. … [Lees meer...] over‘Onbetaalbaar lollig’: twee varkens in een joods bed

Vaccinmetaforen

door Reageer

Door Gudrun Reijnierse Wie in deze grauwe, donkere maanden net als ik nog steeds dagelijks vanuit het thuiskantoor eindeloos zit te Zoomen – om te vergaderen, college te geven, of in een poging de informele collegiale contacten nog een beetje in stand te houden – zal blij zijn met de positieve berichten over het coronavaccin. Met een beetje geluk kan er in januari al gestart … [Lees meer...] overVaccinmetaforen

Taal is pas taal als ik haar begrijp.

door 2 Reacties

Een interessante kwestie in de wetenschap is de rol van de buitenstaander: iemand die niet deelneemt aan het dagelijks bedrijf van de wetenschap, geen congressen bezoekt, geen peer review ondergaat, nooit met collega's vergadert, maar wel weet wat de kwesties zijn, nadenkt en onderzoek doet. Een ding dat zo iemand kan doen en een gewone professional niet is: een grote greep … [Lees meer...] overTaal is pas taal als ik haar begrijp.

Frank Willaert leest J. C. Bloem, Insomnia

door 1 Reactie

Niet vanwege de originaliteit van zijn gedachten heeft J.C. Bloem het tot de canon gebracht, wel door het ongeëvenaarde meesterschap waarmee hij traditionele thema's in zijn poëzie heeft weten te vertolken. Die thema's hebben vaak betrekking op de mislukking van elk leven, op de vergankelijkheid van alles, op de dood. Zo ook in het gedicht 'Insomnia' uit de vroege jaren … [Lees meer...] overFrank Willaert leest J. C. Bloem, Insomnia