Door Marten van der Meulen Gisteren stond er op Neerlandistiek.nl een interessant stuk van Marc van Oostendorp over een tweet van Geert Wilders, waarin deze het woord ‘difficulteren’ gebruikte. Van Oostendorp ontkracht een aantal misverstanden rond dit werkwoord. Zo is het waarschijnlijk niet afkomstig uit het Engels, want het werd al gebruikt in een tijd waarin de invloed van … [Lees meer...] overTaalkundige fact check: wie gebruikt het werkwoord ‘difficulteren’?
Artikel
Het eindexamen van 25 jaar geleden: leg het hoofd maar in de moede schoot
Door Marc van Oostendorp Het College voor Toetsen en Examens is een gewichtig orgaan. Wie jong is en wil toetreden tot de Nederlandse samenleving, moet eindexamen doen op de middelbare school. Het centrale deel van die examens wordt onder toezicht van het CvTE samengesteld. In die zin bepaalt dit college dus wie er toegang heeft tot de Nederlandse samenleving. Dat … [Lees meer...] overHet eindexamen van 25 jaar geleden: leg het hoofd maar in de moede schoot
Fokke & Sukke vinden de internationalisering een hele uitdaging
(geplaatst met toestemming van Reid, Geleijnse en Van Tol) … [Lees meer...] overFokke & Sukke vinden de internationalisering een hele uitdaging
Gedicht: Willem ten Berge – Liftboy
Liftboy De deur viel schokkend uit de wand: en op de drempel van zijn sombre kooi stond de liftboy klein en kinderlijk mooi - zwijgend kwam ik bij hem staan, de motor zette zwoegend aan - … [Lees meer...] overGedicht: Willem ten Berge – Liftboy
Reeks Nederlandse Dialectatlassen ook online raadpleegbaar
(Persbericht Dialectzinnen) De Reeks Nederlandse Dialectatlassen bevat meer dan een kwart miljoen dialectzinnen uit Nederland en Vlaanderen, die tussen 1923 en 1982 verzameld zijn op initiatief van de Gentse professor Blancquaert. De fonetische transcripties zijn nu digitaal beschikbaar gesteld door onderzoekers van de Universiteit Gent. In de jaren 20 van de vorige … [Lees meer...] overReeks Nederlandse Dialectatlassen ook online raadpleegbaar
Promotie Alex Rutten: ‘De rol van Ritter bij het opvoeden van het volk’
De criticus, journalist en schrijver Dr. P.H. Ritter Jr. (1882-1962), die in zijn tijd een nationale bekendheid was, staat centraal in het proefschrift ‘De publieke man: Dr. P.H. Ritter Jr. als cultuurbemiddelaar in het interbellum’ van Alex Rutten, letterkundig onderzoeker aan de faculteit Cultuur- en rechtswetenschappen van de Open Universiteit. In zijn proefschrift laat … [Lees meer...] overPromotie Alex Rutten: ‘De rol van Ritter bij het opvoeden van het volk’
Vlogboek – Het Ezelproces met Gerard Reve: (1) De aanloop
Het eerste deel van een tweeluik over het 'Ezelproces', waarin Gerard Reve werd aangeklaagd voor smalende godslastering. De rechtszaak draaide om twee tekstfragmenten waarin een seksuele fantasie wordt beschreven van een ikpersoon met een als ezel gereïncarneerde God. Politicus Van Dis van de SGP stelde kamervragen en vroeg om een officiële aanklacht van het Openbaar … [Lees meer...] overVlogboek – Het Ezelproces met Gerard Reve: (1) De aanloop
Doorgeefluiken en leessensaties
Terugblik op een programma met literaire alumni aan de Universiteit Gent Door Yves T'Sjoen Het voorbije academiejaar gaf de faculteit Letteren en Wijsbegeerte van de Universiteit Gent een vrijgeleide. Met de benodigde pecunia mochten we ter gelegenheid van de viering van twee eeuwen Universiteit Gent een voordrachtenreeks met literaire alumni op het getouw zetten. In totaal … [Lees meer...] overDoorgeefluiken en leessensaties
De taal van Wilders: Ok lijken en difficulteren
Door Marc van Oostendorp Over de taal van Geert Wilders heeft menigeen zich al gebogen, er is zelfs al jaren geleden een heel boek over verschenen, en toch blijft hij ons, zelfs nu het einde van zijn carrière in zicht lijkt, verbazen. Wat te denken, bijvoorbeeld, van deze recente tweet: Kamervoorzitter Arib leek gisteren ok toen ik haar sprak over Mohammedcartoon … [Lees meer...] overDe taal van Wilders: Ok lijken en difficulteren
Gedicht: Nora Gomringer – De H. Apollonia indachtig / Vandaag was ik bij de tandarts
• De Duitse Nora Gomringer is een van de dichters op Poetry 2018. De H. Apollonia indachtig / Vandaag was ik bij de tandarts Wagenwijd open lag ik daar, een grote wond mijn mond. Blijk van feest en overvloed. Mijn oogleden stijf van borende pijn, mijn handen knepen elkaar als gekken, zochten houvast tegen beter weten in. Vaardig, zwijgzaam, maakte de reus van … [Lees meer...] overGedicht: Nora Gomringer – De H. Apollonia indachtig / Vandaag was ik bij de tandarts
Van Lennep, gij moet in deze niet zo opgetild!
Door Chris van de Ven en Luck van Leeuwen Geachte mevrouw Mathijsen, Uw reactie op onze open brief getuigt van vasthoudendheid die u in principe siert, maar in de praktijk toch enige nadelen heeft. Wij gunnen Van Lennep wel tien standbeelden in Amsterdam en een dozijn straatnamen. Voor zijn schrijverschap, zijn bijdrage aan de verbetering van de hygiëne en het behoud van … [Lees meer...] overVan Lennep, gij moet in deze niet zo opgetild!
Showquiz: Hoe zagen die neerlandici er eigenlijk uit?
door Peter-Arno Coppen Gegroet, vrienden van de verscheiden neerlandici! Het rijtje met neerlandici wier beeltenis nog niet de afslag naar de digitale snelweg opgegaan lijkt groeit en groeit. Zij lijken vooralsnog veroordeeld tot de schoenendozen op zolder of de fotoalbums die in familiekring gekoesterd worden, dan wel tot publicaties die nog niet gedigitaliseerd zijn. Behalve … [Lees meer...] overShowquiz: Hoe zagen die neerlandici er eigenlijk uit?
Vreemd geluk in C.O.Jellema’s gedicht ‘Mei’
Door Louisa van der Pol In ‘Hoe zij een steentje uit haar schoenen haalt’ (Neerlandistiek, 26 mei 2018) maakt Marc van Oostendorp enkele boeiende opmerkingen bij het sonnet ‘Mei’ van C.O. Jellema. Treffend verwoordt hij de ambiguïteit die hij ervaart bij het lezen van een ogenschijnlijk simpele gebeurtenis: twee oude mensen, die een avondwandeling maken in de maand … [Lees meer...] overVreemd geluk in C.O.Jellema’s gedicht ‘Mei’
Hoe nuttig zijn regels bij het leren van spelling?
Door Marc van Oostendorp Het vermogen om dingen te leren is een van de wonderlijkste eigenschappen van de mens. Wat gebeurt er bijvoorbeeld allemaal in die al die bolletjes in de eerste klassen van de basisschool, als ze leren schrijven? Die taak is behoorlijk lastig, zelfs als we afzien van het soort zaken waar zelfs volwassenen elkaar mee blijven plagen, zoals de spelling … [Lees meer...] overHoe nuttig zijn regels bij het leren van spelling?
Gedicht: Christian Bök – Arken en dierentuinen
• De Canadees Christian Bök is een van de dichters op Poetry 2018. Arken en dierentuinen herbergen nu wat nog rest van onze refreinen. Welke poëzie kunnen we ons voorstellen als poëzie zelf uitgestorven is? Moeten we haar zoeken in het roet van onze verbrande boeken? Moeten we haar ontcijferen uit de vertrapte koolzaadweiden bij Barbury Castle? Moeten we haar achterhalen … [Lees meer...] overGedicht: Christian Bök – Arken en dierentuinen
KANTeLing 2018. Bredero in Beauvoorde
Op woensdag 4 juli vindt in en om kasteel Beauvoorde het jaarlijkse zomerfestival van de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde plaats. Dit jaar is Gerbrand Adriaensz. Bredero de centrale figuur. "’t Kan verkeren , zei Bredero" dat weten we nog wel, maar wat weten we nog over deze veelzijdige figuur die exact 400 jaar geleden overleed? Kom het ontdekken … [Lees meer...] overKANTeLing 2018. Bredero in Beauvoorde
Laten zien
Door Nico van Lieshout Ik was bezig mijn voorbereidingen te treffen voor de aanstaande les aan vijf atheneum. De klassenset van De Spaanse Brabander van Bredero (1585 – 1618) lag op een hoge stapel op de hoek van mijn tafel, maar voor we daarmee verder zouden gaan (we waren tot het einde van het derde bedrijf gekomen), wilde ik twee liefdesgedichten van Pieter Corneliszoon … [Lees meer...] overLaten zien
Ingenieurs denken zelf ook na? Fout in het vwo-examen!
Door Marc van Oostendorp Vijf jaar houd ik me nu bezig met het centraal eindexamen Nederlands. Voor de leraren die dat moeten nakijken heb ik in die tijd almaar meer waardering gekregen: binnen korte tijd moeten ze grote stapels examens nakijken. De verleiding zou kunnen bestaan om er met de pet naar te gooien, maar voor zover ik kan zien lezen de meeste leraren heel … [Lees meer...] overIngenieurs denken zelf ook na? Fout in het vwo-examen!
Ze is na zessen vrij
Een geschiedenis van het Nederlands in 196 sonnetten (178) Het Nederlandse sonnet bestaat 453 jaar. Hoe is het de taal in die tijd vergaan? Door Marc van Oostendorp Lopende band Ze zegt: ‘Ik laat mijn haar knippen vanavond.’ (Ze is na zessen vrij.) In de cadans van mijn verslaafde handen, in de dans van bitterkoek en band, knik ik beamend. Ik vraag: ‘Door … [Lees meer...] overZe is na zessen vrij
Gedicht: Albert Verwey – Er zijn er, die van ’t Leven eischen durven
Er zijn er, die van 't Leven eischen durven, Zoo of ze er, vóor den koop, 'n kontrakt meê sloten: Het Leven mag hun geen blaauw oogje stooten Voor 'n grapje, of 't heeft het glad bij hen verkurven. Zij vliegen 't aan: zij wouden 't bij de lurven Nemen en mores leeren: zij begrooten Daaglijks hun klachten, of hun geene ontschoten: 't Leven is zot! leit in hun mond … [Lees meer...] overGedicht: Albert Verwey – Er zijn er, die van ’t Leven eischen durven
Een compliment verdient een dankjewel, of niet?
Door Lucas Seuren Totaal ongerelateerd aan de recent verschenen studie over de frequentie, of beter gezegd infrequentie, waarmee we in het dagelijks leven dankjewel zeggen, publiceerde de Amerikaanse nieuwsblog Slate vorige week een artikel, waarin de auteur bespreekt hoe lastig complimenten zijn. Vrouwen krijgen regelmatig te horen dat ze gewoon moeten leren complimentjes te … [Lees meer...] overEen compliment verdient een dankjewel, of niet?
Nederland of Holland?
Door Marten van der Meulen Ik ben de komende tijd af en toe in het buitenland. Gevraagd waar ik vandaan kom antwoord ik in het Engels steevast ‘Holland’. Dat vind ik nou eenmaal makkelijker uit te spreken. Bovendien is het geografisch correct: ik ben Hagenees en kom dus ook uit dat deel van Nederland dat traditioneel ‘Holland’ wordt genoemd. Maar is het in algemene zin ook … [Lees meer...] overNederland of Holland?
I’m, like, the avant garde of language
Door Marc van Oostendorp Waar komt een taalverandering vandaan? Wie zijn er verantwoordelijk voor het feit dat mensen een tijdje geleden ik heb zoiets van zeiden? Wat voor mensen kwamen daar het meest mee aanzetten? Er zijn weinig mensen die zoveel hebben bijgedragen aan onze kennis van taalverandering als William Labov. Negentig jaar oud is hij inmiddels en onlangs … [Lees meer...] overI’m, like, the avant garde of language
Gedicht: Hein Boeken – 31 mei ’33
31 mei '33 Weer is voorbij der nachtegalen maand, Der meerelen, die van het leven zingen Toch in hun tongval tot beseffen dwingen Dat niets van al dit schoone is stille-staand, Dat alles is in gauwen gang vergaand. En bij het zien van al Mei's lieve dingen Was het mij niet of heen mijn krachten gingen? Heb 'k niet dees Mei mijn laatste maand gewaand? … [Lees meer...] overGedicht: Hein Boeken – 31 mei ’33
Alleen de taal is Alders
Door Jos Joosten Het was ongetwijfeld voor iedereen even onverwacht als voor mij en voor Hans Alders zélf. Het trending nieuws van gisteren: voor het eerst in zijn veertigjarige politiek-maatschappelijke carrière neemt Hans Alders een uitgesproken standpunt in! Meer nog: hij is consequent en handelt ernaar! Zijn standpunt droeg hij fier uit in maar liefst zeven A4-tjes aan de … [Lees meer...] overAlleen de taal is Alders
